Question

Difficulty: MediumSevr Barış Antlaşması

Sevr Barış Antlaşması'nın Batı Anadolu'ya ilişkin maddesinde; 'İzmir ve çevresinin egemenlik hakkı Osmanlı Devleti'nde kalacak ancak bölgenin yönetimi beş yıl süreyle Yunanistan'a bırakılacaktır. Beş yılın sonunda bölge halkı, yerel meclisin talebi ve Milletler Cemiyeti gözetiminde yapılacak bir halk oylaması (plebisit) ile kaderini belirleyecektir.' hükmü yer almıştır.

İtilaf Devletleri'nin bu madde ile ulaşmak istediği temel amaç aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Bölgedeki Türk ve Müslüman nüfusun haklarını uluslararası güvenceye bağlayarak barış ortamını korumak
  2. Yunanistan'ın bölgedeki idari ve demografik kontrolünü artırarak toprakların nihai ilhakına hukuki zemin hazırlamakAnswer
  3. C
    Wilson İlkeleri uyarınca bölge halkının kendi geleceğini herhangi bir dış baskı olmadan bağımsızca tayin etmesini sağlamak
  4. D
    İzmir Limanı ve gümrüklerinin idaresini tarafsız devletlerden oluşan uluslararası bir komisyona devretmek
  5. E
    Osmanlı Devleti'nin Ege Denizi'ndeki deniz ticaretini ve gümrük gelirlerini doğrudan güvence altına almak

Answer

Yunanistan'ın bölgedeki idari ve demografik kontrolünü artırarak toprakların nihai ilhakına hukuki zemin hazırlamak
Sevr Antlaşması'nda İzmir ve çevresinin egemenliğinin şeklen Osmanlı Devleti'nde bırakılması, bölgenin ise 5 yıl süreyle fiilen Yunan yönetimine verilip ardından plebisite gidilmesinin asıl amacı; Yunanistan'ın bu süre zarfında bölgedeki Türk çoğunluğu baskı, tehcir ve katliamlarla azaltıp Rum nüfusunu artırarak yapılacak oylamayı kendi lehine sonuçlandırması ve böylece Batı Anadolu'nun nihai ilhakına uluslararası meşruiyet ve hukuki kılıf kazandırmaktır.

Step-by-Step Solution

1
Sevr Antlaşması'ndaki İzmir maddesinin içeriğini ve hukuki kurgusunu incelemek
İzmir'in şeklen Osmanlı egemenliğinde bırakıldığı ancak fiilen 5 yıl süreyle Yunan idaresine devredildiği ve sürecin sonunda plebisit (halk oylaması) şartı getirildiği belirlenir.
Maddenin doğrudan ilhak yerine aşamalı bir süreç öngörmesinin arka planını anlamak gerekir.
2
Beş yıllık geçiş süresinin ve plebisit kararının stratejik amacını çözümlemek
Yunanistan'ın bu 5 yıllık yönetim süresinde bölgedeki Türk nüfusu göçe zorlayıp Rum nüfusunu artırarak plebisiti kendi lehine sonuçlandırmayı hedeflediği anlaşılır.
İtilaf Devletleri doğrudan ilhakın doğuracağı tepkileri önlemek ve ilhaka 'halk oylaması' yoluyla uluslararası meşruiyet kazandırmak istemiştir.
3
Seçenekleri değerlendirerek hedeflenen temel sonucu tespit etmek
Temel amacın, idari ve demografik hakimiyet kurularak Batı Anadolu'nun nihai ilhakına hukuki zemin oluşturmak olduğu sonucuna ulaşılır.
Sevr Antlaşması'nın paylaşım hükümleri Türk vatanını parçalama ve İtilaf müttefiklerine bağlama esasına dayanır.

Key Concept

Sevr Antlaşması'nda İzmir'in Statüsü ve Plebisit Hükmünün Amacı

Hints

1
Antlaşma maddesindeki 'beş yıllık geçici yönetim' ile 'sonrasında yapılacak halk oylaması' arasındaki ilişkiyi düşününüz.
2
Yunanistan'ın bu beş yıllık süreçte bölgedeki nüfus dengesini kendi lehine çevirmeye çalışacağını ve oylamayı buna göre şekillendireceğini göz önünde bulundurunuz.
3
İtilaf Devletleri, İzmir'i hemen Yunanistan'a bağlamak yerine sürece yayarak bu ilhakı uluslararası hukuka ve sözde demokratik bir oylamaya dayandırmayı hedeflemiştir.

Practice More

Sevr Antlaşması'nın Doğu Anadolu'da kurulması planlanan Ermenistan ve özerk Kürdistan ile ilgili maddelerini ve Wilson Tahkimi'ni inceleyiniz.

Alternative Method

Madde analizi yaparken 'şekli egemenlik' ile 'fiili yönetim' arasındaki tezada odaklanınız. Şeklen Osmanlı'da kalan ancak yönetimi ve güvenliği Yunanistan'a verilen bir bölgede yapılacak plebisit, bağımsız bir oylama değil ilhakın planlanmış son adımıdır.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question