Türkiye'nin yer şekillerinin oluşumunda en geniş etki alanına sahip dış kuvvet akarsulardır. Akarsuların oluşturduğu yer şekilleri genel olarak 'aşındırma' ve 'biriktirme' şekilleri olarak ikiye ayrılır. Ancak bazı yer şekillerinin oluşum sürecinde akarsuyun hem aşındırma hem de biriktirme faaliyeti birlikte rol oynamaktadır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi hem aşındırma hem de biriktirme süreçlerinin bir arada etkili olduğu yer şekillerinden biridir?
- MenderesAnswer
- BDev kazanı
- CPeri bacaları
- DDelta ovası
- EBirikinti yelpazesi
Answer
Menderes, akarsuların yatak eğiminin azaldığı alanlarda büklümler yaparak akmasıdır ve bu süreçte akarsu hem aşındırma (çarpak) hem de biriktirme (yığınak) faaliyetlerini aynı anda gerçekleştirir.
Menderesler, akarsuların yatak eğiminin azaldığı ovalık alanlarda oluşan 'S' şeklindeki büklümlerdir. Bu büklümlerin dış kısmında akış hızı fazla olduğu için 'çarpak' adı verilen aşındırma, iç kısmında ise hız azaldığı için 'yığınak' adı verilen biriktirme gerçekleşir. Bu çift yönlü süreç menderesleri karma yapılı hale getirir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Karma Yapılı Akarsu Şekilleri (Menderes ve Seki)
Hints
1
Akarsuların eğiminin azaldığı ve hızının düştüğü yerlerde yatak değiştirerek akması durumunu düşünün.
2
Hem dış bükey kıyılarda aşındırma (çarpak) hem de iç bükey kıyılarda biriktirme (yığınak) yapan şekli hatırlayın.
3
Bu yer şekli, Ege Bölgesi'ndeki Büyük ve Küçük Menderes akarsularında tipik olarak görülür ve yatak uzunluğunu artırır.
Practice More
Seki (taraça) şeklinin de hem aşındırma hem biriktirme özelliği taşıdığını ancak oluşumunda epirojenik yükselmenin de etkili olduğunu çalışabilirsiniz.
Estimated Time:1m 0s