Question

Difficulty: MediumYabancı Okullar Sorunu

Lozan Antlaşması sonrasında Türkiye'deki Fransız okulları ve Katolik okullarının statüsü hakkında Fransa ve Papalık makamları, Türk hükümeti ile resmî görüşme talebinde bulunmuştur. Ancak Türk tarafı, bu talepleri "yabancı bir devletle eğitim-öğretim konusunda masaya oturmanın millî egemenliğe gölge düşüreceği" gerekçesiyle kesin bir dille reddetmiştir.

Türkiye'nin bu tutumu, Yabancı Okullar Sorunu'nun temel olarak aşağıdaki kavramlardan hangisi çerçevesinde değerlendirildiğini göstermektedir?

  1. A
    Milletler Cemiyeti'nin hakemliğine bırakılan bir uyuşmazlık
  2. B
    Mütekabiliyet (karşılıklılık) esasına dayalı bir diplomasi
  3. Bağımsızlık ve egemenlik hakları kapsamında bir "iç mesele"Answer
  4. D
    Dünya barışını tehdit eden bölgesel bir kriz
  5. E
    Kapitülasyonların devamı niteliğinde bir imtiyaz alanı

Answer

Türkiye, yabancı okullar konusunu bir "iç mesele" olarak tanımlamış ve dış devletlerin muhataplık taleplerini egemenlik haklarına aykırı bularak reddetmiştir.
Doğru seçenek, Türkiye'nin bu konuyu kendi egemenlik haklarının bir parçası olarak gördüğünü ve dış müdahaleyi reddederek bir "iç mesele" saydığını ifade etmektedir. 19241924 Tevhid-i Tedrisat Kanunu ve 19251925 Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun ile yabancı okullar Türk yasalarına tabi kılınmış, Fransa'nın görüşme talepleri "iç işlerimize müdahale" sayılarak geri çevrilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Talebin niteliğini analiz et
Fransa ve Papalık, Türkiye'nin eğitim yasalarına müdahale etmek istemektedir.
Yabancı devletlerin kendi okulları için özel statü istemesi diplomasinin konusu edilmeye çalışılmıştır.
2
Türkiye'nin cevabını değerlendir
Türkiye görüşme taleplerini reddetmiştir.
Bir devletin kendi topraklarındaki eğitim kurumlarını denetlemesi, o devletin hükümranlık (egemenlik) hakkıdır.
3
Politik tanımı belirle
Sorun "iç mesele" olarak kodlanmıştır.
Dış devletlerin muhatap alınmaması, konunun uluslararası bir sorun değil, Türkiye'nin kendi yasalarıyla çözeceği idari bir iş olduğunu gösterir.

Key Concept

İç Mesele (Domestic Issue) Doktrini

Hints

1
Türkiye'nin bu sorunda Fransa ile doğrudan diplomatik masaya oturmayı reddetmesinin sebebi, konunun bir dış devletle tartışılacak kadar 'dışsal' bir konu olmadığını düşünmesidir.

Practice More

Bu tutumun Türk dış politikasındaki diğer sorunlarla (örneğin Musul veya Hatay) karşılaştırıldığında neden farklı olduğunu incelemek, egemenlik anlayışını pekiştirecektir.
Estimated Time:50s
Rate this question