Question

Difficulty: MediumAkarsu Şekilleri

Türkiye'de dağların kıyıya paralel uzandığı alanlarda akarsuların dağ kütlelerini enine yararak oluşturduğu, profili "U" harfine benzeyen vadiler, iç kesimlerle kıyı bölgeleri arasında kara ve demir yolu ulaşımına imkan sağlayan doğal koridorlar oluşturur. Bu vadi tipi özellikle Küre Dağları ve Toroslar üzerinde yaygın olarak görülür.

Buna göre, özellikleri belirtilen akarsu aşındırma şekli aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Boğaz vadiAnswer
  2. B
    Kanyon vadi
  3. C
    Çentik vadi
  4. D
    Asılı vadi
  5. E
    Tabanlı vadi

Answer

Boğaz vadi
Soru kökünde belirtilen dağları enine yarma, U profil ve doğal ulaşım geçidi özellikleri Boğaz (Yarma) vadilerin temel tanımıdır. Türkiye'de özellikle Karadeniz ve Akdeniz bölgelerinde bu vadiler kıyı ile iç kesim arasındaki bağlantıyı sağlayan tek koridorlar olabilir.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki anahtar ipuçlarını belirle.
"Dağları enine yarması", "U profilli olması" ve "ulaşım geçidi" özellikleri saptandı.
Soruda tanımlanan yer şeklinin karakteristik özelliklerini ayırmak doğru sonuca ulaşmayı sağlar.
2
Türkiye'nin dağ uzanışına göre akarsu etkisini analiz et.
Kuzey Anadolu Dağları ve Toroslar kıyıya paraleldir; bu dağları aşan akarsuların enine vadiler (boğazlar) açması gerekir.
Türkiye'nin özel konumuna bağlı yer şekli dağılımını anlamak yer şekli tipini doğrular.
3
Seçenekler arasında karşılaştırma yap.
Bu tanıma en uygun aşınım şeklinin Boğaz (Yarma) vadi olduğu sonucuna varıldı.
Diğer vadi tipleri ya farklı arazi yapılarında (karstik) ya da farklı aşınım evrelerinde (çentik) görülür.

Key Concept

Boğaz vadiler (Yarma vadiler), dağ sıralarının akarsular tarafından enine aşındırılmasıyla oluşur ve Türkiye'de ulaşım açısından stratejik öneme sahiptir.

Hints

1
Akdeniz'deki Sertavul veya Gülek gibi geçitlerin bu tür vadiler üzerinde olduğunu düşünün.
2
Dağların kıyıya paralel uzandığı yerlerde iç kesime ulaşmak için kullanılan enine yarıklardır.
3
Bu vadi tipine diğer adıyla 'Yarma Vadi' de denir.

Practice More

Boğaz vadilerin oluşumu ile epirojenez (kıta oluşumu) arasındaki ilişkiyi inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question