Question

Difficulty: HardTürkiye'de Rüzgarlar

Türkiye'de yaz mevsiminde rüzgarların genel esiş yönü üzerinde çevredeki büyük basınç merkezlerinin konumu belirleyicidir. Bu dönemde özellikle kuzey yönlü rüzgarların (KarayelKarayel, YıldızYıldız, PoyrazPoyraz) Türkiye genelinde daha sık ve etkili olduğu görülür.

Bu rüzgar sisteminin yaz boyunca kararlılık kazanmasında;

I.I. Asor Dinamik Yüksek Basıncı'nın genişleyerek Anadolu'yu etkisi altına alması,
II.II. Basra Termik Alçak Basıncı'nın şiddetlenerek güneydoğudan sokulması,
III.III. Sibirya Termik Yüksek Basıncı'nın etki alanının genişlemesi

durumlarından hangileri doğrudan etkili olmaktadır?

  1. A
    Yalnız II
  2. B
    Yalnız IIII
  3. II ve IIIIAnswer
  4. D
    IIII ve IIIIII
  5. E
    II, IIII ve IIIIII

Answer

Türkiye'de yaz mevsiminde kuzeyli rüzgarların kararlılık kazanmasında Asor Dinamik Yüksek Basıncı ile Basra Termik Alçak Basıncı'nın etkileşimi doğrudan etkilidir.
Türkiye'de yaz mevsiminde rüzgar sisteminin ana motoru batıdan (Asor) doğuya/güneydoğuya (Basra) doğru oluşan basınç farkıdır. Birinci öncüldeki Asor'un genişlemesi ve ikinci öncüldeki Basra'nın derinleşmesi, bu farkı artırarak kuzeyli hava kütlelerinin sürekli bir akış halinde Türkiye üzerinden geçmesini sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Mevsimlik basınç merkezlerini belirle
Yaz mevsiminde Türkiye'yi Asor (DYB) ve Basra (TAB) merkezleri etkiler.
Rüzgarın yönü ve şiddeti yüksek basınçtan alçak basınca doğru olan gradyana bağlıdır.
2
Asor Dinamik Yüksek Basıncı'nı analiz et
Yazın kuzeye doğru genişleyerek Türkiye'nin batı ve kuzeybatısına yüksek basınç koşulları getirir.
Dinamik kökenli olduğu için yıl boyu var olsa da yazın etki alanı genişler.
3
Basra Termik Alçak Basıncı'nı analiz et
Yazın karaların aşırı ısınmasıyla şiddetlenir ve Anadolu'nun güneydoğusuna yerleşir.
Termik kökenli olduğu için sadece yaz mevsiminde aktiftir.
4
Rüzgar yönünü saptanması
Hava akımı kuzeybatıdaki Asor'dan güneydoğudaki Basra'ya doğru yönelir.
Bu durum Türkiye genelinde Karayel, Yıldız ve Poyraz gibi kuzeyli rüzgarların hakim olmasına neden olur.

Key Concept

Basınç Merkezleri ve Rüzgar İlişkisi

Hints

1
Türkiye'yi etkileyen basınç merkezlerinden hangilerinin sadece kışın etkili olduğunu düşünün.
2
Basra merkezi yazın aşırı ısınan karalar üzerinde oluşan termik bir alçak basınçtır.
3
Yaz mevsiminde kuzeyli rüzgarların (özellikle Etezyen) oluşmasında Asor ve Basra arasındaki basınç farkı temel etkendir.

Practice More

Bu basınç merkezlerinin kış mevsimindeki etkilerini ve Lodos fırtınalarıyla ilişkisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question