Examkin

Question

Difficulty: HardYabancı Okullar Sorunu

Lozan Barış Antlaşması’nda yabancı okulların Türk kanun ve yönetmeliklerine uyması kararlaştırılmış, Cumhuriyet’in ilanından sonra ise Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile tüm eğitim kurumları Milli Eğitim Bakanlığına bağlanmıştır. 1925 yılında yayımlanan bir genelge ile bu okullarda Tarih, Coğrafya ve Türkçe derslerinin Türk öğretmenler tarafından Türkçe verilmesi zorunluluğu getirilmiştir. Fransa ve Papalık, bu düzenlemelerin mevcut hakları ihlal ettiğini ileri sürerek konuyu uluslararası bir platformda müzakere etmeyi teklif etmiştir. Ancak Türkiye, bu talebi "bağımsızlık anlayışına aykırı" bularak reddetmiş ve kurallara uymayan okulların kapatılacağını ilan etmiştir.

Türkiye'nin bu tutumuyla doğrudan aşağıdakilerden hangisini hedeflediği savunulabilir?

  1. A
    Musul Sorunu’nda Fransa’nın desteğini alabilmek adına eğitim alanındaki baskıyı bir diplomatik pazarlık aracı olarak kullanmak
  2. Eğitim faaliyetlerini iç hukukun bir parçası sayarak, dış müdahaleleri egemenlik haklarına saldırı olarak nitelemesiAnswer
  3. C
    Boğazlar rejiminin Türkiye lehine değiştirilmesi sürecinde Batılı devletler üzerinde siyasi bir yaptırım gücü oluşturmak
  4. D
    Hatay’ın Türk topraklarına katılması için Fransa ile yürütülen diplomatik görüşmelerde stratejik üstünlük sağlamak
  5. E
    Konuyu Milletler Cemiyeti’ne taşıyarak Avrupalı devletlerin Türkiye’nin laik eğitim reformlarına yönelik onayını almak

Answer

Türkiye'nin eğitim faaliyetlerini iç hukukun bir parçası sayarak, dış müdahaleleri egemenlik haklarına saldırı olarak nitelemesi.
Türkiye, yabancı okullar meselesini Lozan Antlaşması'ndaki hükümlere dayanarak bir iç mesele (iç hukuk konusu) olarak görmüştür. Fransa ve Papalık'ın konuyu uluslararası düzeye taşıma girişimlerini egemenlik haklarına müdahale olarak değerlendirmiş ve bu tutumuyla devletin tam bağımsızlık ve ulusal egemenlik ilkesini korumayı hedeflemiştir.

Step-by-Step Solution

1
Yasal dayanakların belirlenmesi
Lozan Antlaşması ve Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun yabancı okulları Türk denetimine soktuğu görülür.
Konunun hukuki altyapısını anlamak için bu belgeler temel teşkil eder.
2
Diplomatik krizin analizi
Fransa ve Papalık'ın uluslararası konferans talebine karşı Türkiye'nin 'iç mesele' yanıtını verdiği saptanır.
Dış politikanın temel ilkesi olan 'mütekabiliyet' ve 'egemenlik' kavramlarını test etmek gerekir.
3
Sonuca ulaşma
Türkiye'nin tavizsiz tutumunun ardındaki temel amacın 'ulusal egemenlik' olduğu sonucuna varılır.
Bağımsız bir devletin kendi sınırı içindeki okulu denetlemesi egemenlik hakkıdır.

Key Concept

Yabancı Okullar Sorunu ve Ulusal Egemenlik

Hints

1
Türkiye'nin 'Bu konu bizim iç meselemizdir' dediği dış politika olaylarını düşünün.
2
Lozan'da yabancı okulların hangi ülkenin kanunlarına tabi olacağı kabul edilmişti?
3
Türkiye, Fransa'nın konuyu uluslararası konferansa taşıma teklifini egemenlik haklarına aykırı bularak reddetmiştir.

Practice More

Yabancı okullar sorununun çözümünün Atatürk ilkelerinden hangileriyle (Milliyetçilik, Laiklik, Bağımsızlık) daha çok ilgili olduğunu analiz edebilirsiniz.

Alternative Method

Soruda geçen 'iç işlerine müdahale' ve 'bağımsızlık anlayışına aykırı' ifadeleri doğrudan 'ulusal egemenlik' ve 'iç hukuk' kavramlarına yönlendirir. Seçeneklerde bu kavramları içeren ifadeyi bulmak çözümü hızlandırır.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Yabancı Okullar Sorunu

More questions from this topic