Question

Difficulty: HardSoyut Norm Denetimi (İptal Davası)

1982 Anayasası’na göre, bir kanunun şekil bakımından anayasaya aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılmasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Cumhurbaşkanı veya Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının en az beşte biri tarafından, kanunun yayımlandığı tarihten itibaren on gün içinde açılabilir.Answer
  2. B
    Türkiye Büyük Millet Meclisinde en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubu tarafından, kanunun yayımlandığı tarihten itibaren on gün içinde açılabilir.
  3. C
    Cumhurbaşkanı veya en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubu tarafından, kanunun yayımlandığı tarihten itibaren altmış gün içinde açılabilir.
  4. D
    Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı veya Mecliste grubu bulunan tüm siyasi partiler tarafından, kanunun yayımlandığı tarihten itibaren on gün içinde açılabilir.
  5. E
    Cumhurbaşkanı yardımcısı veya TBMM üye tamsayısının salt çoğunluğu tarafından, kanunun yayımlandığı tarihten itibaren altmış gün içinde açılabilir.

Answer

Kanunların şekil bakımından denetimi için dava açma yetkisi sadece Cumhurbaşkanı'na ve TBMM üye tamsayısının beşte birine (120 milletvekili) aittir ve bu dava kanunun yayımlanmasından itibaren 10 gün içinde açılmalıdır.
Anayasa'nın 148. maddesi uyarınca, kanunların şekil bakımından denetlenmesi sadece Cumhurbaşkanı veya TBMM üye tamsayısının beşte biri (600/5 = 120 milletvekili) tarafından istenebilir. Bu dava, kanunun Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren 10 gün içinde açılmalıdır. Bu düzenleme, yasama işlemlerinin şekli kusurlar nedeniyle uzun süre askıda kalmasını önlemeyi amaçlar.

Step-by-Step Solution

1
Normun türünü ve denetim gerekçesini belirle.
Soru bir 'Kanun'un 'Şekil' bakımından denetimini sormaktadır.
Anayasa'da norm türüne (Kanun, CBK, İçtüzük) ve denetim türüne (Şekil, Esas) göre yetkili olanlar ve süreler değişmektedir.
2
Yetkili makamları kontrol et.
Kanunların şekil denetiminde yetkililer Cumhurbaşkanı ve 1/5 milletvekilidir (Siyasi parti grupları bu listede yoktur).
Anayasa koyucu, kanunların şekil bakımından denetimini daha kısıtlı bir çevreye tanımıştır.
3
Dava açma süresini belirle.
Şekil davaları için süre, yayımdan itibaren 10 gündür.
Kanunların hızlıca kesinleşmesi ve hukuki güvenlik ilkesi gereği şekil itirazları kısa bir süreye tabi tutulmuştur.

Key Concept

Kanunların Şekil Bakımından Denetimi

Hints

1
Kanunların şekil bakımından denetimi ile esas bakımından denetimi arasında hem yetkili makamlar hem de süreler açısından farklar vardır.
2
Şekil davaları için tanınan süre, esas davalarına (60 gün) göre çok daha kısadır (10 gün).
3
Siyasi parti grupları kanunların sadece içeriğine (esasına) itiraz edebilir, yapılış usulüne (şekline) dava açamazlar.

Practice More

Anayasa değişikliklerinin denetiminde de sadece şekil denetimi yapılabileceğini ve yetkililerin aynı (CB ve 1/5 MV) olduğunu hatırlayınız.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question