Question

Difficulty: Mediumİdarenin Sorumluluğu

Bir ilde uluslararası bir zirve düzenlenmesi nedeniyle, Valilik kararıyla belirli bir cadde güvenlik gerekçesiyle üç hafta boyunca araç ve yaya trafiğine tamamen kapatılmıştır. Bu cadde üzerinde faaliyet gösteren bir market işletmecisi, ulaşımın kesilmesi nedeniyle iş yapamamış ve ağır, özel bir zarara uğramıştır. İdarenin bu işlemi tamamen hukuka uygun, kamu yararı amacıyla ve kusursuz bir şekilde yaptığı kesin olduğuna göre, market işletmecisinin uğradığı zararın tazmini ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. İdare, faaliyet hukuka uygun olsa dahi, kamu külfetleri karşısında eşitlik (fedakarlığın denkleştirilmesi) ilkesi gereğince bu özel zararı tazmin etmekle yükümlüdür.Answer
  2. B
    İdari işlem kamu yararı amacı taşıdığı ve mevzuata uygun olduğu için idarenin herhangi bir mali sorumluluğu doğmaz.
  3. C
    Söz konusu cadde kapatma işlemi bir 'mücbir sebep' (zorlayıcı neden) sayıldığından, idarenin sorumluluğunu ortadan kaldıran bir durum söz konusudur.
  4. D
    Zararın tazmin edilebilmesi için mutlaka ilgili kamu görevlilerinin bir 'hizmet kusuru' (ihmal, gecikme veya kötü işleyiş) işlediğinin tespiti şarttır.
  5. E
    Market işletmecisi sadece işlemin iptali için dava açabilir; idarenin hukuka uygun işlemlerine karşı tam yargı (tazminat) davası açılması mümkün değildir.

Answer

İdare, 'fedakarlığın denkleştirilmesi' ilkesi uyarınca, hukuka uygun eylemlerinden doğan özel ve ağır zararları tazmin etmekle yükümlüdür.
Doğru yanıt olan seçenek, idarenin hukuka uygun bir faaliyetle (güvenlik için yol kapatma) belirli bir kişiye yüklediği olağandışı külfeti tazmin etmesi gerektiğini belirtir. Bu durum, idare hukukunda 'fedakarlığın denkleştirilmesi' ilkesi olarak adlandırılan kusursuz sorumluluk halidir. Toplumun tamamının yararlandığı bir kamu hizmeti (zirvenin güvenliği), bir bireyi diğerlerine göre çok daha ağır bir ekonomik zarara uğratıyorsa, bu dengesizlik tazminatla giderilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Eylemin Hukuki Niteliğini Belirleme
İşlem Valilik kararıyla, kamu yararı amacıyla ve usulüne uygun tesis edilmiştir (Kusursuzdur).
Sorumluluğun türünü (kusurlu/kusursuz) belirlemek için eylemin hukuka uygunluğu analiz edilmelidir.
2
Zararın Niteliğini Analiz Etme
Zarar, sadece o cadde üzerindeki işletmeci için 'özel' ve 'ağır' bir nitelik taşımaktadır.
Genel ve hafif külfetler tazmin edilmez; tazminat için zararın bireyselleşmiş olması gerekir.
3
Kusursuz Sorumluluk İlkesini Uygulama
Hukuka uygun bir işlemle bozulan 'kamu külfetleri karşısında eşitlik' dengesi, tazminat yoluyla yeniden kurulur.
Toplumun geneli için yapılan bir zirvenin bedeli sadece bir market işletmecisine yüklenemez; bu 'fedakarlığın denkleştirilmesi' gereğidir.

Key Concept

Fedakarlığın Denkleştirilmesi (Kamu Külfetleri Karşısında Eşitlik)

Hints

1
İdarenin sorumluluğu için her zaman bir 'kanun ihlali' veya 'hata' olması gerekip gerekmediğini düşünün.

Practice More

Kusursuz sorumluluğun diğer halleri olan 'Risk İlkesi' ve 'Sosyal Risk' kavramlarını inceleyerek aralarındaki farkları not ediniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question