Hukukun Yaptırımları (Müeyyideler)
72 questions
Türk hukuk sisteminde yaptırımlar, hukuk kurallarının ihlali sonucunda ortaya çıkan hukuka aykırılığın niteliğine göre çeşitlendirilmiştir. Bu yaptırımların bir kısmı bozulan kamu düzenini sağlamaya yönelik cezai nitelik taşırken, bir kısmı ise özel hukuk ilişkilerinde bozulan dengenin yeniden tesis edilmesini veya idari işlemlerin denetlenmesini amaçlar.
Buna göre, aşağıdaki yaptırım türü ve temel hukuki gayesi eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Ayırt etme gücü bulunmayan bir kimseyle yapılan bir taşınmaz satış sözleşmesinin hukuki akıbeti; sözleşmeye konu olan taşınmazın borçlu tarafından teslim edilmemesi üzerine devlet gücüyle alınarak hak sahibine verilmesi ve bu süreçte dolandırıcılık fiilini işleyen kişiye hapis cezası verilmesi durumları, hukukun yaptırım türleri bakımından sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Hukuk düzeninin emir ve yasaklarına aykırı davranılması durumunda karşılaşılan yaptırımlarla ilgili olarak;
I. Hukuka aykırı bir idari işlemin, yetkili yargı organı tarafından geçmişe etkili olarak ortadan kaldırılması,
II. Bir kimsenin, hukuka aykırı bir eylemiyle başkasına verdiği zararı giderme yükümlülüğü altına girmesi,
şeklinde tanımlanan yaptırım türleri aşağıdakilerden hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?
Hukuk kurallarının ihlali durumunda devlet gücüyle karşılaşılan tepki olan yaptırımlarla (müeyyidelerle) ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Hukuk düzeni tarafından korunan menfaatlerin ihlali durumunda karşılaşılan yaptırım (müeyyide) türleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Hukuk düzeninde, bir borç ilişkisinde borçlunun üzerine düşen yükümlülüğü (edimi) kendi rızasıyla yerine getirmemesi durumunda, alacaklının talebi üzerine devlet gücü kullanılarak bu yükümlülüğün zorla yerine getirilmesini sağlayan yaptırım türü aşağıdakilerden hangisidir?
Bir belediye encümeninin hukuka aykırı şekilde aldığı bir yıkım kararının, ilgili kişi tarafından açılan dava sonucunda idare mahkemesi tarafından ortadan kaldırılması ve hukuki sonuçlarının geçmişe etkili olarak silinmesi durumu, aşağıdaki yaptırım türlerinden hangisiyle ifade edilir?
Bir kişinin, hukuk kurallarına veya yaptığı bir sözleşmeye aykırı davranarak bir başkasını zarara uğratması durumunda, bu zararın maddi veya manevi olarak kusurlu kişi tarafından giderilmesini öngören yaptırım türü aşağıdakilerden hangisidir?
Türk Medeni Kanunu'na göre; amca ile yeğen gibi aralarında kesin evlenme engeli bulunan kişilerin, yetkili bir evlendirme memuru önünde karşılıklı irade beyanlarıyla gerçekleştirdikleri evlilik akdi; kurucu unsurları mevcut olmasına rağmen kanunun emredici hükümlerine aykırılık nedeniyle hangi yaptırım türüne tabidir?
Hukuk kurallarının ihlali durumunda karşılaşılan devlet tepkisi olan yaptırımlar; ihlalin niteliğine, korunan hukuki değere ve ortaya çıkan sonucun telafi edilebilirliğine göre farklı kategorilere ayrılır.
Bir kamu kurumunun, yasal dayanağı olmadan bir vatandaşın taşınmazına müdahale ederek kamulaştırma prosedürlerini işletmeden yapılaşmaya gitmesi ve bu süreçte taşınmazın verimliliğinin kalıcı olarak azalmasına neden olması durumunda; söz konusu hukuka aykırı kararın tüm sonuçlarıyla birlikte hukuk aleminden silinmesini ve vatandaşın mal varlığındaki eksilmenin giderilmesini sağlayan yaptırım türleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?
Kamu gücü kullanılarak tesis edilen ve hukuk kurallarına aykırı olduğu tespit edilen bir idari işlemin, menfaati ihlal edilenlerin başvurusu üzerine yargı organları tarafından hukuk aleminden silinmesi şeklindeki yaptırım türü aşağıdakilerden hangisidir?
Hukuk düzeni, kişilerin ve idarenin hukuka aykırı eylem ve işlemlerine karşı korunan menfaatin niteliğine göre farklı yaptırım türleri öngörmüştür. Buna göre;
I. Ayırt etme gücüne sahip küçük veya kısıtlı bir kimsenin, yasal temsilcisinin rızasını almadan kendisini borç altına sokan bir sözleşme yapması,
II. Fonksiyon gaspı veya ağır yetki tecavüzü halleri dışındaki, hukuka aykırı bir idari işlemin yargı kararıyla hukuk aleminden silinmesi,
III. Sözleşme konusunun emredici hukuk kurallarına, ahlaka veya kişilik haklarına aykırı olması nedeniyle baştan itibaren geçersiz sayılması,
durumlarına uygulanacak hukuki yaptırımlar aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla ve doğru olarak verilmiştir?
Hukuk düzeni, toplumsal hayatın huzur ve güven içinde sürmesi için kişilerin kurallara aykırı davranışlarına karşı devlet gücüyle desteklenen bir tepki olan 'yaptırım' (müeyyide) sistemini geliştirmiştir.
Buna göre, hukukun yaptırım türleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Ayırt etme gücüne sahip yaşındaki bir gencin, yasal temsilcisinin rızasını almadan kendisine miras kalan taşınmazı satması.
Bir belediyenin, imar planına açıkça aykırı şekilde bir şahsa inşaat ruhsatı vermesi üzerine bu işlemin idare mahkemesi tarafından hukuka aykırı bulunarak hukuk aleminden silinmesi.
Resmi evlendirme memuru önünde yapılmayan, sadece dini merasimle gerçekleştirilen bir evlilik akdi.
Yukarıda verilen durumlar hukuk düzeninde öngörülen yaptırım türleri ile eşleştirildiğinde, doğru sıralama aşağıdakilerden hangisidir?
Ayırt etme gücüne sahip 17 yaşındaki bir gencin, yasal temsilcisinin rızasını almadan gerçekleştirdiği bir taşınmaz satış sözleşmesinin; temsilcinin onay vermemesi üzerine büründüğü hukuki statü ile idarenin hukuka aykırı bir düzenleyici işleminin yargı yoluyla ortadan kaldırılması ve bu işlem nedeniyle kişilerin mal varlığında meydana gelen eksilmenin giderilmesi amacıyla uygulanan yaptırımlar sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Bir vatandaşın, usulüne uygun olarak yaptığı ruhsat başvurusunun belediye tarafından hukuka aykırı bir sebeple reddedilmesi üzerine; bu ret işleminin hukuk düzeninden tamamen temizlenmesi ve işlemin tesis edildiği andan itibaren hiç yapılmamış sayılması amacıyla açılan dava sonucunda mahkemenin verdiği karar, aşağıdaki yaptırım türlerinden hangisine örnektir?
Hukuki bir işlemin kurucu unsurları (örneğin bir sözleşmede irade beyanları ve konu) tam olarak mevcut olmasına rağmen; işlemin içeriğinin emredici hukuk kurallarına, kamu düzenine, genel ahlaka aykırı olması veya konusunun başlangıçta imkansız olması durumunda uygulanan yaptırım türü aşağıdakilerden hangisidir?
Hukuk kurallarına aykırılığın bir sonucu olan yaptırımlar (müeyyideler); kamu hukuku ve özel hukuk alanlarında farklı nitelikler taşımaktadır. Özellikle idare hukukunda görülen "iptal" yaptırımı ile özel hukukta karşılaşılan "hükümsüzlük" (özellikle mutlak butlan) yaptırımı; uygulama usulleri, dava açma süreleri ve yargıcın müdahale yetkisi bakımından birbirinden ayrılmaktadır.
Buna göre, iptal ve mutlak butlan yaptırımlarına ilişkin aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi doğrudur?
Hukuk kurallarına aykırı davranışların karşılığı olan yaptırımlar (müeyyideler), ihlal edilen kuralın niteliğine ve ilgili olduğu hukuk dalına göre çeşitlilik gösterir. Buna göre;
I. Bir bakanlığın mevzuata aykırı olarak gerçekleştirdiği atama işleminin yargı yoluyla ortadan kaldırılması,
II. Kanunun emredici hükümlerine aykırı olarak düzenlenen bir sözleşmenin geçersiz sayılması
durumlarında uygulanması gereken yaptırım türleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?
Türk Medeni Kanunu'na göre, resmi evlendirme memuru önünde yapılmayan ve yalnızca dini törenle gerçekleştirilen bir evlilik işlemi, hukuk düzeni içerisinde aşağıdaki yaptırım türlerinden hangisine tabidir?