Hukukun Yaptırımları (Müeyyideler)
72 questions
Özel hukuk alanında yapılan bir sözleşmenin kurucu unsurları (karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanları) tam olmasına karşın; sözleşmenin konusunun emredici hukuk kurallarına, kamu düzenine, genel ahlaka veya kişilik haklarına aykırı olması durumunda ortaya çıkan yaptırım türü ile idari makamların tek taraflı irade beyanıyla tesis ettiği hukuka aykırı işlemlerin yargı yoluyla ortadan kaldırılmasını sağlayan yaptırım türü, aşağıdakilerin hangisinde birlikte ve doğru olarak verilmiştir?
Hukuk sistemimizde uygulanan yaptırımlar (müeyyideler), ihlal edilen kuralın niteliğine ve hukuki sonucun doğduğu alana göre farklılık göstermektedir.
I. Hukuka aykırı bir idari işlemin, menfaati ihlal edilenler tarafından açılan dava sonucunda idari yargı organlarınca geçmişe etkili olarak ortadan kaldırılmasıdır.
II. Kurucu unsurları mevcut olan bir hukuki işlemin; kanunun emredici hükümlerine, ahlaka veya kamu düzenine aykırı olması sebebiyle hukuk aleminde geçersiz kabul edilmesidir.
Yukarıda tanımları verilen yaptırım türleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak belirtilmiştir?
Hukuk kurallarının ihlaline bağlanan devlet tepkisi olan yaptırımlar; bozulan hukuk düzenini 'onarma/eski hale getirme', mağdurun uğradığı zararı 'telafi etme' veya toplumsal düzeni bozan faile 'bedel ödetme' (cezalandırma) gibi temel işlevlere sahiptir. Onarıcı ve telafi edici yaptırımlarda odak noktası ihlalden önceki durumun iadesi iken, cezalandırıcı yaptırımlarda odak noktası failin şahsı veya mal varlığı üzerinden bir yoksunluk yaratılmasıdır.
Buna göre, aşağıdaki yaptırım ve temel amaç eşleşmelerinden hangisi, yaptırımın temel işlevi bakımından diğerlerinden farklı bir kategoride yer almaktadır?
Hukuk düzeninin etkinliğini ve sürekliliğini sağlamak amacıyla öngörülen yaptırımlar (müeyyideler) ve bu yaptırımların Türk hukuk sistemi içerisindeki uygulanma esasları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Hukuk kurallarının ihlal edilmesi durumunda, ihlalin niteliğine ve hangi hukuk dalını ilgilendirdiğine bağlı olarak çeşitli yaptırımlar (müeyyideler) uygulanmaktadır. Buna göre, hukuk sistemimizde yer alan yaptırım türleri ve bu yaptırımların temel özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Hukuk kurallarına aykırı davranılması durumunda karşılaşılan yaptırım türleri, ihlal edilen kuralın niteliğine ve doğurduğu sonuca göre farklılık göstermektedir. Bir borç ilişkisinde borçlunun edimini (borcunu) kendi rızasıyla yerine getirmemesi üzerine, alacaklının talebiyle devlet gücü kullanılarak söz konusu borcun veya yükümlülüğün zorla yerine getirilmesi şeklinde uygulanan yaptırım türü aşağıdakilerden hangisidir?
Hukuk kurallarının ihlal edilmesi durumunda, ihlalin niteliğine göre farklı yaptırım türleri uygulanmaktadır.
Buna göre;
I. Bir belediyenin hukuka aykırı şekilde bir işletme ruhsatını iptal etmesi üzerine, işletme sahibinin açtığı dava sonucu bu işlemin hukuk aleminden silinmesi,
II. Borcunu vadesinde ödemeyen bir kişinin, alacaklı tarafından başlatılan hukuki süreç neticesinde banka hesaplarındaki paranın devlet aracılığıyla tahsil edilmesi
durumlarında söz konusu olan yaptırım türleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?
Hukuk sisteminde yaptırımlar (müeyyideler); ihlal edilen kuralın niteliğine, korunan menfaatin türüne ve hukuk dalına göre çeşitlilik göstermektedir. Bu kapsamda özellikle kamu hukuku yaptırımı olan 'ceza' ile özel hukuk yaptırımı olan 'tazminat' sıklıkla karşılaştırılmaktadır.
Bu iki yaptırım türünün özellikleri ve uygulama alanları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Hukuki yükümlülüklerini yerine getirmeyen bir kişinin, bu yükümlülüğü devlet gücü ile yerine getirmeye zorlanması durumuna verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?
Hukuk kurallarına aykırı davranışta bulunan kişilere karşı devlet gücüyle uygulanan birer tepki olan 'hukuki yaptırımlar' (müeyyideler) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuk tekniği açısından hatalıdır?
Bir taşınmaz satış sözleşmesi uyarınca mülkiyetin devri yapılmasına rağmen, satıcının taşınmazı boşaltmaması üzerine alıcının başvurusuyla icra memurları ve gerektiğinde kolluk kuvvetleri aracılığıyla evin tahliye edilerek alıcıya teslim edilmesi sağlanmıştır. Bu durum, Türk hukukunda öngörülen aşağıdaki yaptırım türlerinden hangisinin kapsamında değerlendirilir?
Bir suç örgütü tarafından uyuşturucu madde ticaretinden elde edilen paralarla satın alındığı tespit edilen bir otelin, yapılan yargılama sonucunda mahkeme tarafından mülkiyetinin devlete geçirilmesine karar verilmiştir.
Bu olayda söz konusu taşınmaz üzerinde uygulanan hukuki yaptırım (müeyyide) türü aşağıdakilerden hangisidir?
Hukuk düzeni, kuralların etkinliğini sağlamak amacıyla aykırı davranışlar için çeşitli yaptırımlar (müeyyideler) öngörmüştür. Bir olayda birden fazla yaptırım türü eş zamanlı olarak gündeme gelebilir.
Örneğin; alkollü bir şekilde kurumuna ait hizmet aracıyla kaza yaparak kamu malına zarar veren ve bir vatandaşın yaralanmasına sebebiyet veren bir devlet memuru hakkında; hapis cezası istemiyle ceza davası açılmış, kurumunca memurluktan çıkarma kararı verilmiş ve oluşan zararın kendisinden rücu edilmesi kararlaştırılmıştır. İlgili memur ise disiplin cezasının hukuka aykırı olduğu iddiasıyla idari yargıya başvurmuştur.
Bu olayda gündeme gelen hukuki süreçler ve yaptırım türleri ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?
İdare hukukunda; yetki, şekil, sebep, konu veya amaç yönlerinden biriyle hukuka aykırı olduğu tespit edilen bir idari işlemin, menfaati ihlal edilen kişinin başvurusu üzerine yargı mercileri tarafından hukuki sonuçlarını baştan itibaren ortadan kaldıracak şekilde geçersiz kılınması ve bu işlemden kaynaklanan mal varlığı eksilmelerinin idarece ilgiliye geri ödenmesi süreçleri, genel hukuk terminolojisinde hangi yaptırım türleri ile ifade edilmektedir?
Bir kamu kurumunda görev yapan devlet memurunun, kurumun iç düzenine ilişkin kurallara aykırı davranması veya mevzuatla belirlenmiş mesleki ödevlerini ihmal etmesi sonucunda karşılaştığı müeyyide türü aşağıdakilerden hangisidir?
Kendi kusurlu hareketiyle bir başkasının mülküne zarar veren bir kişi, açılan dava sonucunda bu zararı gidermek üzere belirli bir miktar parayı mağdura ödemeye mahkûm edilmiştir. Bu olayda kişiye uygulanan yaptırım türüne ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Hukuk kurallarının ihlali karşısında devlet gücüyle karşılaşılacak olan tepkilere 'yaptırım' (müeyyide) denir. Buna göre, Türk hukukundaki yaptırımlar ve bu yaptırımların temel özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Hukuk düzeni, kuralların etkinliğini ve toplumsal düzenin sürekliliğini sağlamak amacıyla ihlalin niteliğine göre çeşitli yaptırımlar (müeyyideler) öngörmüştür. Bu yaptırımlar; kamu hukuku veya özel hukuk alanında olmalarına, korudukları menfaate ve uygulama yöntemlerine göre farklı sınıflandırmalara tabi tutulur.
Buna göre; yaptırımların hukuki nitelikleri, amaçları ve sonuçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Hukuk kurallarının emir ve yasaklarına aykırı davranan kişilere karşı uygulanan ve devlet gücüyle desteklenen zorlayıcı tepkiye yaptırım (müeyyide) denir. Hukuk sistemimizde kamu hukuku ve özel hukuk alanlarında farklı yaptırım türleri kabul edilmiştir.
Hukukun yaptırım türlerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Türk hukuk sisteminde kamu düzenini korumak amacıyla öngörülen yaptırım (müeyyide) türleri, hukuki nitelikleri ve uygulama alanları bakımından farklılıklar göstermektedir. Bu bağlamda, yaptırım türlerinden biri olan "ceza" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?