Question

Difficulty: Very hardKusursuz Sorumluluk: Risk İlkesi

Polis Akademisi Başkanlığına ait bir eğitim alanında gerçekleştirilen meskûn mahal çatışma eğitimi sırasında; idarece tüm güvenlik önlemleri eksiksiz alınmış, poligon teknik standartlara uygun şekilde bariyerlerle çevrilmiş ve eğitim personeli mevzuatın gerektirdiği tüm dikkati göstermiştir. Ancak, kullanılan mühimmatın metalurjik yapısından kaynaklanan ve mevcut teknolojiyle öngörülmesi mümkün olmayan bir parçalanma neticesinde, bir mermi çekirdeği parçası bariyerleri aşarak poligon dışındaki bir vatandaşın aracına isabet etmiş ve ağır maddi hasara yol açmıştır. İdarenin bu olaydaki sorumluluğunun hukuki dayanağı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Sosyal risk ilkesi; zira zarar kamu düzenini korumaya yönelik bir eğitim faaliyeti esnasında meydana gelmiştir.
  2. Kusursuz sorumluluk hallerinden risk (tehlike) ilkesi; çünkü idare, bünyesinde yüksek risk barındıran tehlikeli bir araçla hizmet yürütmektedir.Answer
  3. C
    Hizmet kusuru ilkesi; zira merminin poligon dışına çıkması, idari hizmetin organizasyonunda bir eksiklik olduğunu kanıtlar.
  4. D
    Beklenmeyen hal; çünkü mühimmattaki öngörülemeyen metalurjik hata, idarenin sorumluluğunu tamamen ortadan kaldıran bir dışsallık unsurdur.
  5. E
    Kamu külfetleri karşısında eşitlik (fedakarlığın denkleştirilmesi) ilkesi; çünkü idarenin haklı bir faaliyeti nedeniyle bir birey özel bir zarara uğramıştır.

Answer

İdarenin yürüttüğü faaliyetin doğası gereği barındırdığı yüksek tehlike nedeniyle 'Risk İlkesi' uyarınca kusursuz sorumluluğu bulunmaktadır.
İdare hukukunda 'Risk İlkesi' (Tehlike İlkesi), idarenin yürüttüğü faaliyetin doğası gereği bünyesinde bir tehlike barındırması durumunda uygulanır. Ateşli silah kullanımı, mühimmat depolanması veya nükleer enerji üretimi gibi alanlarda idare, her türlü güvenlik önlemini alsa dahi, bu tehlikeli faaliyetten bir zarar doğmuşsa illiyet bağı çerçevesinde sorumlu tutulur. Olayda polisin ateşli silah eğitimi sırasında meydana gelen sekme/parçalanma, idarenin faaliyet sahası içindeki bir risktir ve kusursuz sorumluluğu gerektirir.

Step-by-Step Solution

1
Olayın niteliğini analiz etme
Zararın idarenin bizzat yürüttüğü tehlikeli bir faaliyet (ateşli silah eğitimi) sonucu oluştuğu tespit edildi.
Sorumluluğun türünü belirlemek için zararın kaynağının idari bir eylem mi yoksa dışsal bir olay mı olduğunu anlamak gerekir.
2
Kusur unsurlarını değerlendirme
İdarenin mevzuata ve teknik standartlara tam uyum sağladığı, dolayısıyla bir 'hizmet kusuru' bulunmadığı görüldü.
Eğer idarenin bir ihmali olsaydı sorumluluk kusura dayalı olacaktı.
3
Kusursuz sorumluluk türünü belirleme
Faaliyetin bünyesindeki tehlike (risk) nedeniyle zarar doğduğu için risk (tehlike) ilkesine gidilmesi gerektiği kararlaştırıldı.
Ateşli silah, mühimmat deposu, nükleer tesis gibi tehlikeli araç/faaliyetler risk ilkesi kapsamındadır.
4
İlliyet bağını kesen halleri kontrol etme
Mühimmattaki öngörülemeyen hata 'beklenmeyen hal' niteliğindedir ve risk ilkesinde sorumluluğu kaldırmaz.
Sadece mücbir sebep (dışsallık şartı) illiyet bağını kesebilir; cihaz arızası veya malzeme hatası idarenin faaliyet alanı içinde kaldığından illiyet bağını kesmez.

Key Concept

İdarenin yürüttüğü tehlikeli faaliyetlerden (munitions, firearms, high-tension lines) doğan zararlarda, kusur aranmaksızın 'Risk İlkesi' uyarınca sorumlu tutulması.

Practice More

İdarenin sorumluluğunu kaldıran 'mücbir sebep' ile illiyet bağını kesmeyen 'beklenmeyen hal' arasındaki farkları Danıştay kararları ışığında inceleyiniz.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question