Question

Difficulty: MediumUnsur Yanılgısı (Fiili Hata)

Bir oto tamirhanesinde usta olarak çalışan (A), işi bittikten sonra elindeki ağır bir somun anahtarını dükkânın loş bir köşesinde duran hurda bez yığınına doğru fırlatır. Ancak köşedeki o karaltı, bez yığını değil; üzerine koyu renkli ve yağlı bir iş tulumu giymiş, yere çömelerek düşürdüğü bir vidayı arayan çırağı (B)'dir. (A)'nın tam isabetle fırlattığı somun anahtarı (B)'nin başına çarpar ve (B) ağır şekilde yaralanır.

Bu olaydaki ceza sorumluluğu ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    (A)'nın eyleminde hedefte sapma vardır; zira cansız bir nesneye yöneltilen hareket neticesinde insan zarar görmüştür, bu nedenle kasten yaralamadan sorumlu olur.
  2. B
    Olayda şahısta hata (error in persona) mevcuttur; (A) hedeflediği objenin niteliğinde yanıldığı için kasten yaralama suçundan cezalandırılmalıdır.
  3. (A), suçun maddi unsurlarına ilişkin bir yanılgı içindedir; bu hata kastı kaldırır ancak kaçınılabilir nitelikte olduğundan (A), taksirle yaralama suçundan sorumlu olur.Answer
  4. D
    Olayda hukuka uygunluk nedeninin maddi şartlarında hataya düşülmüştür; bu sebeple (A)'nın kusurluluğu ortadan kalkar ve kendisine ceza verilmez.
  5. E
    (A), meydana gelebilecek neticeyi göze alarak hareket ettiği için olayda olası kast mevcuttur ve olası kastla yaralama hükümlerine göre cezalandırılır.

Answer

Fail, eylemi gerçekleştirdiği sırada karşısındakinin bir insan olduğunu bilmediği için suçun maddi unsurlarında hataya düşmüştür. Bu durum kastı kaldırır, ancak hata gerekli dikkatle önlenebileceğinden taksirle yaralama sorumluluğu doğar.
TCK md. 30/1 gereğince, fiilin icrası sırasında suçun kanuni tanımındaki maddi unsurları bilmeyen kimse kasten hareket etmiş olmaz. Olayda (A), kasten yaralama suçunun konusu olan 'insan' unsurunu bilmemekte, eylemini cansız bir varlığa yönelttiğini sanmaktadır. Bu unsur yanılgısı kastı tamamen kaldırır. Ancak tamirhane gibi bir ortamda ağır bir cismi fırlatırken gerekli kontrolü yapmadığı için hatası kaçınılabilir niteliktedir. Kanunumuzda taksirle yaralama fiili bağımsız bir suç tipi olarak düzenlendiğinden, (A) taksirle yaralamadan sorumlu tutulur.

Step-by-Step Solution

1
Olaydaki hareketin hedefini ve failin bilgisini incele.
(A), eylemini bir insana değil, cansız bir bez yığınına yönelttiğini düşünmektedir.
Failin kastının kapsamını belirlemek için hareket anındaki tasavvuru tespit edilmelidir.
2
Bu bilginin ceza hukukundaki karşılığını (hata türünü) belirle.
Failin suçun kanuni tanımındaki bir unsuru (mağdurun insan olması) bilmemesi, TCK md. 30/1 uyarınca fiili hata (unsur yanılgısı) olarak kabul edilir.
İnsanı eşya sanmak, suçun konu unsuruna ilişkin esaslı bir hatadır ve doğrudan kastı ortadan kaldırır.
3
Hatanın diğer türler (hedefte sapma ve şahısta hata) ile farkını ortaya koy.
Olayda atış hedefinden sapmamış (tam isabet etmiş) ve bir insan başka bir insanla karıştırılmamıştır. Dolayısıyla hedefte sapma veya şahısta hata yoktur.
Seçeneklerdeki çeldiricileri elemek için kavramsal ayrımın netleştirilmesi gerekir.
4
Kastı kalkan failin taksirli sorumluluğunu değerlendir.
Hata, loş ortamda dikkatli davranılmaması nedeniyle oluştuğundan kaçınılabilir niteliktedir. Kasten yaralama suçunun taksirli hali (taksirle yaralama) kanunda düzenlendiği için (A) taksirinden sorumlu olur.
TCK md. 30/1'e göre unsur yanılgısında hatanın kaçınılabilir olması halinde taksirli sorumluluk hali saklıdır.

Key Concept

Suçun maddi unsurlarında hata (Fiili hata) ve taksirli sorumluluk ilişkisi.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question