Türk Medeni Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca hâkimin takdir yetkisini kullanması ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi, bu yetkinin hukuki niteliğini ve sınırlarını tam ve doğru bir şekilde yansıtmaktadır?
- Hâkimin takdir yetkisi, kanun koyucu tarafından bilerek bırakılan 'kural içi boşluklar' söz konusu olduğunda devreye girer; hâkim bu yetkiyi kullanırken keyfi davranamaz, hukuka ve hakkaniyete (hak ve nasafet) uygun karar vermekle yükümlüdür.Answer
- BHâkimin takdir yetkisi, kanunda veya örf ve adet hukukunda somut olaya uygulanacak hiçbir kuralın bulunmadığı 'hukuk boşluğu' hallerinde, hâkimin kendisini kanun koyucu yerine koyarak yeni bir kural ihdas etmesidir.
- CTakdir yetkisi, kanun koyucunun öngöremediği 'açık boşlukları' doldurma aracıdır ve hâkim bu yetkiyi kullanırken m. 4 gereği kanun metnine bağlı kalmaksızın tamamen serbest hareket etme yetkisine sahiptir.
- DHâkimin takdir yetkisini kullanması, yürürlükteki bir kanun hükmünün adaletsiz sonuçlar doğurduğu hallerde hâkimin m. 4'e dayanarak mevcut hükmü ihmal edip yeni bir hukuk kuralı yaratması işlemidir.
- ETakdir yetkisi, sadece m. 1'deki hukuk boşluğu hallerinde başvurulan teknik bir yöntem olup, hâkimin somut olayın özelliklerine bakmaksızın genel ve soyut kurallar koymasını sağlar.
Answer
Hâkimin takdir yetkisi, kural içi boşlukları dolduran ve hak ve nasafet ilkelerine bağlı bir yetkidir.
Türk Medeni Kanunu'nun 4. maddesi, hâkimin takdir yetkisini 'hukuka ve hakkaniyete' (geleneksel ifadesiyle hak ve nasafete) uygun olarak kullanması gerektiğini emreder. Bu yetki, kanun koyucunun bilerek bıraktığı 'kural içi boşlukların' (intra legem) doldurulması faaliyetidir. Hâkim, kanun metnindeki esnek ifadeleri somut olayın özelliklerine göre adaletli bir şekilde somutlaştırır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Hâkimin Takdir Yetkisi (TMK m. 4) ve Kural İçi Boşluk
Estimated Time:1m 30s