Question

Difficulty: Mediumİdari Teşkilatın Bütünlüğü: Hiyerarşi ve İdari Vesayet Denetimi

Merkezi idarenin (devlet tüzel kişiliğinin), kendisinden ayrı bir kamu tüzel kişiliğine sahip olan yerinden yönetim kuruluşları (mahalli idareler ve hizmet yerinden yönetim kuruluşları) üzerindeki denetim yetkisi olan 'idari vesayet' ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. İdari vesayet yetkisi istisnai niteliktedir ve ancak kanunun açıkça yetki verdiği durumlarda, kanunda belirtilen sınırlar içinde kullanılabilir.Answer
  2. B
    Vesayet makamı, denetlediği işlemin yerindeliğini uygun bulmazsa, alt makamın yerine geçerek (ikame yetkisi) doğrudan yeni bir işlem tesis edebilir.
  3. C
    İdari vesayet ilişkisinde üst makam, hiyerarşi ilişkisinde olduğu gibi alt makama her konuda genel emir ve talimat verme yetkisine sahiptir.
  4. D
    İdari vesayet denetimi, sadece aynı kamu tüzel kişiliği içerisinde hiyerarşik kademelenmeyi sağlamak amacıyla yürütülen bir iç denetim mekanizmasıdır.
  5. E
    Vali ile ilçe kaymakamı arasındaki denetim ilişkisi, merkezi idarenin taşra teşkilatındaki en belirgin idari vesayet örneğidir.

Answer

İdari vesayet yetkisi istisnai niteliktedir ve ancak kanunun açıkça yetki verdiği durumlarda kullanılabilir.
Doğru olan ifade, idari vesayetin istisnai ve kanuni bir yetki olduğudur. İdarenin bütünlüğü ilkesi gereği merkezi idareye tanınan bu yetki, yerinden yönetim kuruluşlarının özerkliğine müdahale niteliği taşıdığı için ancak kanunda açıkça belirtilen durumlarda ve yine kanunda çizilen sınırlar içerisinde kullanılabilir. Bu durum 'vesayet yetkisinin istisnailiği' kuralı olarak adlandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Denetleyen ve denetlenen kurumların tüzel kişiliklerini analiz etme.
Merkezi idare (Devlet) ve Belediye/Üniversite gibi kurumlar farklı kamu tüzel kişiliklerine sahiptir.
İdari vesayet ancak farklı kamu tüzel kişilikleri arasında söz konusu olabilir.
2
Yetkinin kaynağını belirleme.
İdari vesayet kanunla düzenlenmiş olmalıdır.
Hiyerarşi örgüt yapısından kaynaklanan genel bir yetkiyken, idari vesayet istisnai ve kanuni bir yetkidir.
3
Yetkinin kapsamını değerlendirme.
Vesayet makamı emir-talimat veremez ve alt makamın yerine geçip karar alamaz.
Yerinden yönetim kuruluşlarının özerkliğini korumak için vesayet yetkisi sınırlı tutulmuştur.

Key Concept

İdari Vesayet ve Hiyerarşi Ayrımı

Practice More

İdari vesayet makamının, mahalli idarelerin işlemleri üzerindeki 'iptal davası açma' ve 'onaylama/iade etme' yetkilerini içeren örnek vakaları inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question