Question

Difficulty: HardCumhurbaşkanlığı Kararnameleri

19821982 Anayasası'nda yer alan düzenlemeler uyarınca, olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (CBKCBK) hukukî rejimi ve bu kararnamelerin kanunlar ile olan normatif ilişkisi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Kanunlarda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz; kanun ile kararname hükümleri arasında farklılık bulunması halinde kanun hükümleri esas alınır ve Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda ilgili kararname hükümsüz hale gelir.Answer
  2. B
    Cumhurbaşkanı, Anayasa'nın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerinde yer alan 'Kişinin Hakları ve Ödevleri' ile dördüncü bölümünde yer alan 'Siyasi Haklar ve Ödevler'i olağan dönem kararnameleriyle serbestçe düzenleyebilir.
  3. C
    Olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, konu bakımından olağan dönem kararnameleriyle aynı sınırlamalara tabi olup bu kararnamelerin Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılabilir.
  4. D
    Anayasa'da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda Cumhurbaşkanı, kanunların uygulama esaslarını belirlemek amacıyla 'uygulama kararnamesi' adı altında düzenleme yapma yetkisine sahiptir.
  5. E
    Bir konuda hem kanun hem de Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükmü bulunması durumunda, 'lex posterior' (sonraki düzenleme öncekini ilga eder) ilkesi uyarınca tarihsel olarak daha yeni olan düzenleme hangisiyse o uygulanır.

Answer

Kanunlarda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz; kanun ile kararname hükümleri arasında farklılık bulunması halinde kanun hükümleri esas alınır ve TBMM'nin aynı konuda kanun çıkarması durumunda ilgili kararname hükümsüz hale gelir.
Doğru ifade, Anayasa'nın 104104. maddesinde yer alan üç temel kısıtlamayı bir arada sunmaktadır: 1) Kanunda açıkça düzenlenen konuda CBK çıkarılamaz, 2) Çatışmada kanun uygulanır (uygulanamama), 3) Aynı konuda kanun çıkarsa CBK hükümsüz kalır.

Step-by-Step Solution

1
CBK'nın konu bakımından sınırlarını belirle.
Olağan dönem CBK'ları; temel haklar, kişi hakları ve siyasi hakları düzenleyemez (yasak alan), sadece sosyal ve ekonomik hakları düzenleyebilir.
Anayasa'nın 104104. maddesindeki yetki sınırlaması.
2
Normlar hiyerarşisindeki çatışma kuralını değerlendir.
Kanun ile CBK farklı hükümler içeriyorsa kanun uygulanır (uygulanamama kuralı).
Yasamanın yürütme üzerindeki anayasal üstünlüğü.
3
TBMM'nin sonradan yaptığı düzenlemenin etkisini incele.
TBMM aynı konuda kanun çıkardığında, o konudaki CBK kendiliğinden hükümsüz hale gelir.
Anayasa Madde 104/17104/17 son cümle.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (CBK) kanun karşısındaki hukukî konumu ve hiyerarşik zayıflığı.

Practice More

Kararnameler ile kanunların çatışması durumunda ortaya çıkan 'hükümsüzlük' ve 'uygulanamama' kavramlarını Anayasa Mahkemesi kararları ışığında inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question