Question

Difficulty: MediumFiil: İhmali Hareketler (Gerçek ve Görünüşte İhmal)

Bir inşaat firmasında şantiye şefi olarak görev yapan (A), iş güvenliği tedbirlerini eksik aldığından dolayı işçilerden (B)'nin yüksek bir iskeleden düşerek ağır yaralanmasına neden olmuştur. (B)'nin hayati tehlikesinin bulunduğunu ve acil tıbbi müdahaleye ihtiyacı olduğunu açıkça gören (A), kendi kusurunun ortaya çıkacağından korkarak ambulans çağırmamış ve sessizce olay yerinden uzaklaşmıştır. (B), zamanında tıbbi müdahale yapılmadığı için kan kaybından hayatını kaybetmiştir.

Buna göre, (A)'nın ceza sorumluluğu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. (A), kendi taksirli eylemiyle (B)'nin hayatı bakımından tehlike yarattığı için garantör konumundadır ve eylemi kasten öldürmenin ihmali davranışla işlenmesi (görünüşte ihmali suç) kapsamında değerlendirilir.Answer
  2. B
    (A)'nın eylemi kanunda doğrudan ihmali hareket olarak düzenlenen "yardım veya bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmemesi" (gerçek ihmali suç) niteliğindedir.
  3. C
    (A), olay yerinden uzaklaşarak aktif bir davranış sergilediği için eylemi hukuken icrai hareketle kasten öldürme olarak nitelendirilmelidir.
  4. D
    (A)'nın başlangıçtaki iş güvenliği ihlali taksirli olduğundan, sonrasında meydana gelen ölüm eylemi netice sebebiyle ağırlaşmış suç teşkil eder.
  5. E
    (A)'nın eylemsizliği ile ölüm neticesi arasında hukuken geçerli bir nedensellik bağı kurulamayacağından, (A) yalnızca ilk aşamadaki taksirli fiilinden sorumlu tutulur.

Answer

Failin garantörlük yükümlülüğü (öngelen tehlikeli hareket) altında kasten hareketsiz kalması, kasten öldürmenin ihmali davranışla işlenmesi (görünüşte ihmali suç) kapsamında değerlendirilir.
Ceza hukukunda görünüşte ihmali suçlar (ihmal suretiyle icra), kanunda aslen icrai hareketle işleneceği belirtilen bir suçun (örneğin kasten öldürme), neticeyi önleme konusunda hukuki yükümlülüğü (garantörlüğü) bulunan kişi tarafından ihmali davranışla işlenmesidir. Garantörlük kaynakları kanun, sözleşme ve öngelen tehlikeli harekettir. Şantiye şefi, kendi ihmali (öngelen tehlikeli hareket) ile işçinin hayatını tehlikeye soktuğundan, onu kurtarma konusunda hukuki garantör konumundadır. Bu yükümlülüğünü kasten yerine getirmeyerek ölüme sebep olması, TCK m. 83 uyarınca kasten öldürmenin ihmali davranışla işlenmesi suçunu teşkil eder.

Step-by-Step Solution

1
Olaydaki fiilin türünü (icrai/ihmali) belirle
Ölüm neticesi, aktif bir öldürme fiiliyle değil, yapılması gereken kurtarma/yardım yükümlülüğünün yerine getirilmemesiyle (ihmal) meydana gelmiştir.
Olayın ceza hukuku dogmatiğindeki yerini doğru tasnif edebilmek için eylemin yapısını saptamak gerekir.
2
Failin hukuki statüsünü ve yükümlülük kaynağını incele
Fail, kendi taksirli eylemiyle (iş güvenliğini almayarak) tehlike yarattığı için Türk Ceza Kanunu kapsamında 'öngelen tehlikeli hareketten doğan garantörlük' sıfatına sahiptir.
Basit (gerçek) ihmal ile neticeli (görünüşte) ihmali suç ayrımı, failin o neticeyi önlemeye dair özel hukuki yükümlülüğünün (garantörlüğünün) olup olmamasına bağlıdır.
3
Neticenin faile isnat edilebilirliğini ve kastını değerlendir
Garantör konumundaki fail, yükümlülüğünü bilerek ve isteyerek (kusurunu gizlemek amacıyla) yerine getirmemiş ve ölüm neticesi doğmuştur. Eylem doğrudan ihmal suretiyle kasten öldürmedir.
TCK m. 83 uyarınca ihmal suretiyle icra suçunun oluşması için garantörlük ihlali ile netice arasında nedensellik bağı bulunması ve failin kasten hareket etmesi zorunludur.

Key Concept

Fiil: İhmali Hareketler (Gerçek ve Görünüşte İhmal Ayrımı ile Garantörlük Kurumu)
Rate this question