Examkin

Question

Difficulty: HardKarar Verme Süreci ve Karar Modelleri

Bir devlet üniversitesinin senatosu, kampüs içindeki öğrenci ring seferlerinin güzergâhlarını ve saatlerini yeniden düzenlemek üzere toplanmıştır. Toplantının başında rektör, kampüsteki tüm öğrencilerin anlık konum verilerinin toplanmasını, hava durumu tahminlerinin tüm yıla göre entegre edilmesini ve maliyet ile zaman açısından kusursuz bir ring planının formüle edilmesini talep etmiştir. Ancak komisyon üyeleri; bu büyüklükte bir veriyi işlemenin mevcut teknolojik altyapıyla imkânsız olduğunu, zamanın kısıtlı olduğunu ve insan zihninin tüm değişkenleri aynı anda kusursuzca değerlendiremeyeceğini belirtmiştir. Bunun üzerine senato, ideal olanı aramaktan vazgeçerek mevcut şikâyetleri makul bir seviyeye indirecek ve bütçeyi aşmayacak yeterli bir güzergâh planını kabul etmiştir.

Buna göre, vakada rektörün başlangıçtaki talebi ile senatonun ulaştığı nihai sonuç, karar verme modelleri açısından sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru ifade edilmiştir?

  1. Rasyonel modelin optimum kararı - Kısıtlı rasyonelliğin tatminkâr kararıAnswer
  2. B
    Kısıtlı rasyonelliğin tatminkâr kararı - Rasyonel modelin optimum kararı
  3. C
    Rasyonel modelin optimum kararı - Sezgisel modelin deneyimsel kararı
  4. D
    Çöp kutusu modelinin tesadüfi kararı - Kısıtlı rasyonelliğin tatminkâr kararı
  5. E
    Klasik modelin maksimize edici kararı - Artırımlı modelin ardışık kararı

Answer

Rasyonel modelin optimum kararı ile başlayıp, kısıtlı rasyonelliğin tatminkâr kararı ile sonuçlanmıştır.
Vakada sürecin başlangıcı, her türlü veriye ulaşıp en iyi sonucu elde etmeyi amaçlayan Rasyonel (Klasik) Karar Modeli ile uyumludur ve bu modelin nihai amacı 'optimum' karardır. Ancak uygulamada ortaya çıkan zaman, maliyet ve insan zihninin kapasite sınırları (bilişsel kısıtlar) sebebiyle komisyonun mükemmeli aramaktan vazgeçip kabul edilebilir ilk seçeneği onaylaması, Herbert Simon'ın Kısıtlı Rasyonellik (Yönetsel İnsan) modelini ve bu modelin ulaştığı 'tatminkâr' (satisficing) kararı ifade eder.

Step-by-Step Solution

1
Rektörün başlangıç talebini analiz etmek
Tüm verilerin eksiksiz toplanması ve kusursuz plan arayışı tespit edilir.
Bu durum, karar vericinin tam bilgiye sahip olduğu ve en yüksek faydayı (optimum sonucu) hedeflediği 'Klasik (Rasyonel) Karar Modeli'nin varsayımlarını yansıtır.
2
Komisyonun vurguladığı kısıtları ve sürecin sonucunu değerlendirmek
Veri işleme zorluğu, zaman kısıtı ve zihinsel sınırlar nedeniyle ideal plandan vazgeçilip mevcut şikayetleri gideren 'yeterli' plana onay verildiği görülür.
Herbert Simon'ın 'Kısıtlı Rasyonellik' (Bounded Rationality) modeli, yöneticilerin bilişsel ve çevresel kısıtları nedeniyle optimum yerine 'tatminkâr/yeterli' (satisficing) karara yöneldiklerini savunur.
3
Vakadaki olay akışını seçeneklerle eşleştirmek
Sırasıyla: Rasyonel Model (Optimum Karar) -> Kısıtlı Rasyonellik (Tatminkâr Karar) sonucuna ulaşılır.
Soruda 'sırasıyla' ifadesi kullanıldığı için kavramların vaka akışına uygun eşleştirilmesi gerekir.

Key Concept

Karar Verme Modelleri (Rasyonel Model ve Kısıtlı Rasyonellik)
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Karar Verme Süreci ve Karar Modelleri

More questions from this topic