Question

Difficulty: Very hard7 Temel Kalite Kontrol Aracı

Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK), soğuk zincir tıbbi ürünlerin dağıtımında yaşanan kalite sapmalarını incelemek üzere bir komisyon görevlendirmiştir. Komisyon, kalite kontrol sürecinin farklı aşamalarında aşağıdaki üç analitik yaklaşımı uygulamaya karar vermiştir:

I. Teslimat sırasında maruz kalınan sıcaklık sapma miktarı (C^{\circ}\text{C}) ile üründeki etken madde bozulma yüzdesi (%\text{\%}) arasında istatistiksel bir ilişkinin olup olmadığını ve bu ilişkinin yönünü analiz etmek.
II. Dağıtım sürecinde yapılan iyileştirmelerin ardından, günlük fire oranlarının özel (atanabilir) nedenlerden arınmış olarak sadece tesadüfi nedenlerin yarattığı doğal kontrol sınırları içinde kalıp kalmadığını zaman ekseninde izlemek.
III. Kalite ihlali yaşanan teslimatlara ait ham verileri; 'bölge müdürlüğü', 'kargo firması' ve 'soğutucu donanım tipi' gibi farklı özelliklere göre alt kümelere ayırarak veriler arasındaki farklılıkları ve gizli örüntüleri ortaya çıkarmak.

Buna göre, TİTCK komisyonunun bu üç aşamada sırasıyla kullanması gereken kalite kontrol araçları aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

  1. A
    Pareto Diyagramı - Histogram - Balık Kılçığı Diyagramı
  2. B
    Serpilme Diyagramı - Histogram - Kontrol Çizelgesi
  3. Serpilme Diyagramı - Kontrol Grafiği - TabakalandırmaAnswer
  4. D
    Kontrol Grafiği - Pareto Diyagramı - Balık Kılçığı Diyagramı
  5. E
    Serpilme Diyagramı - Kontrol Grafiği - Pareto Diyagramı

Answer

Doğru sıralama Serpilme Diyagramı, Kontrol Grafiği ve Tabakalandırma (Gruplandırma) araçlarını içeren seçenektir.
I numaralı ifadede iki sayısal değişken (sıcaklık sapması ve bozulma yüzdesi) arasındaki ilişkinin yönünü ve gücünü analiz etmek amaçlanmıştır, bu işlem için korelasyon analizinin temel aracı olan 'Serpilme (Dağılım) Diyagramı' kullanılır. II numaralı ifadede, bir sürecin istatistiksel kontrol altında olup olmadığını, yani sapmaların genel nedenlerden mi yoksa özel nedenlerden mi kaynaklandığını zaman ekseninde limitlerle izleme işlemi tanımlanmıştır; bu 'Kontrol Grafiği'nin işlevidir. III numaralı ifadede ise elde edilen karmaşık verilerin analiz edilebilir hale gelmesi için niteliklerine göre (bölge, kargo firması vb.) alt kümelere ayrılması işlemi tanımlanmıştır; bu işlem literatürde 'Tabakalandırma (Gruplandırma / Stratification)' olarak adlandırılır. Bu nedenle doğru eşleştirme sırasıyla Serpilme Diyagramı, Kontrol Grafiği ve Tabakalandırma olmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
I numaralı ifadede tanımlanan işlev için uygun kalite kontrol aracını belirlemek.
İki sayısal değişken (sıcaklık sapması ve bozulma oranı) arasındaki istatistiksel ilişkiyi (korelasyonu) ve yönünü test etmek için 'Serpilme (Dağılım) Diyagramı' kullanılmalıdır.
Serpilme diyagramı, bir değişkenin diğeri üzerindeki etkisini ve aralarındaki korelasyonu görmek amacıyla X ve Y eksenlerinde koordinat noktalarının işaretlendiği temel araçtır.
2
II numaralı ifadede tanımlanan işlev için uygun kalite kontrol aracını belirlemek.
Sürecin zaman içindeki değişimini, alt (LCL) ve üst (UCL) kontrol sınırları çerçevesinde izleyerek tesadüfi/özel neden ayrımını yapmak için 'Kontrol Grafiği' kullanılmalıdır.
Kontrol grafikleri (İstatistiksel Süreç Kontrolü), sürecin zaman eksenindeki kararlılığını ve stabilitesini izleyen tek temel kalite aracıdır.
3
III numaralı ifadede tanımlanan işlev için uygun kalite kontrol aracını belirlemek.
Karmaşık bir ham veri setini belirli özelliklerine (bölge, kargo firması, ambalaj tipi vb.) göre alt kümelere ayırmak için 'Tabakalandırma (Stratification / Gruplandırma)' kullanılmalıdır.
Tabakalandırma, verilerin içindeki gizli örüntüleri veya sorunun spesifik kaynağını görebilmek amacıyla verilerin homojen alt gruplara ayrıştırılması işlemidir.

Key Concept

7 Temel Kalite Kontrol Aracının Özgül İşlevleri
Estimated Time:2m 0s
Rate this question