Çalışma Sermayesi Yönetimi

Türkiye'de faaliyet gösteren bir Kamu İktisadi Teşebbüsü (KİT), dönemsel nakit akışlarındaki dalgalanmaları daha etkin yönetebilmek amacıyla likidite politikalarını revize etmektedir. Kurum, bir yandan kısa vadeli ödeme yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirmeyi, diğer yandan da atıl fonların yaratacağı fırsat maliyetini en aza indirmeyi hedeflemektedir.

Bu kapsamda, nakit ve pazarlanabilir menkul kıymet yönetimi prensiplerine göre aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Turizm sektöründe faaliyet gösteren bir tatil köyünün dönen varlık ihtiyacı, mevsimsel dalgalanmalara bağlı olarak yıl içinde önemli ölçüde değişmektedir. Yapılan finansal analiz sonucunda, işletmenin yılın en düşük doluluk oranına sahip olduğu kış aylarında $400.000 \text{ TL}$, tam kapasite çalıştığı yaz aylarında ise $1.500.000 \text{ TL}$ tutarında dönen varlığa ihtiyaç duyduğu tespit edilmiştir. İşletmenin kısa vadeli yabancı kaynakları ise yıl boyunca sabit kalarak $600.000 \text{ TL}$ seviyesinde gerçekleşmiştir.

Bu bilgilere göre, işletmenin çalışma sermayesi türleri ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

İşletmelerde kısa vadeli finansal yönetimin temel amaçlarından biri, yeterli likiditeyi sağlayarak iflas riskini önlemek ile atıl fonları yatırıma dönüştürerek kârlılığı maksimize etmek arasındaki optimum dengeyi kurmaktır.

Bu ödünleşimi sağlamak amacıyla uygulanan nakit yönetimi modelleri ve nakit döngüsü stratejileri dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Eğitim yayıncılığı alanında faaliyet gösteren bir işletme, faaliyetlerini yürütebilmek için yıl boyunca asgari $2.500.000 \text{ TL}$ tutarında dönen varlık bulundurmaktadır. Okulların açıldığı eylül ayı öncesinde yaşanan yoğun hazırlık dönemi nedeniyle, işletmenin ağustos ayı sonundaki toplam dönen varlık ihtiyacı $7.500.000 \text{ TL}$'ye ulaşmıştır. İşletme, artan bu ihtiyacını ve mevcut dönen varlıklarının bir kısmını tedarikçi kredileri ve kısa vadeli banka kredileri ile finanse etmiş olup, ağustos sonu itibarıyla kısa vadeli yabancı kaynaklar toplamı $8.500.000 \text{ TL}$ olarak gerçekleşmiştir. Yılın geri kalanında dönen varlık seviyesi tekrar normal düzeyine inmektedir.

Buna göre, işletmenin çalışma sermayesi türleri ve finansal yapısı hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Uzun yıllardır nakit giriş ve çıkışları son derece düzenli ve öngörülebilir olan köklü bir üretim işletmesi, temel olarak günlük faaliyetlerini aksatmamak amacıyla nakit bulundurmakta ve nakit yönetiminde stok yönetimi yaklaşımını (Baumol Modeli) kullanmaktadır. Ancak işletme, son dönemde girdiği yeni pazarlardaki belirsizlikler nedeniyle nakit akışlarında yüksek dalgalanmalar (stokastik yapı) yaşamaya başlamış ve beklenmedik durumlara karşı finansal esnekliğini koruma ihtiyacı doğmuştur. Aynı zamanda işletme, kârlılık ile likidite arasındaki ödünleşimi optimize etmek için operasyonel nakit döngüsünü iyileştirmeyi hedeflemektedir.

Buna göre, işletmenin finansman yöneticisinin; nakit bulundurma güdüsünde, tercih etmesi gereken nakit yönetimi modelinde ve nakit döngüsünü iyileştirmeye yönelik operasyonel stratejisinde sırasıyla nasıl bir değişime gitmesi en uygundur?

Bir ticari bankanın kurumsal krediler departmanı, kredi başvurusunda bulunan bir perakende işletmesinin fonlama yapısını incelemektedir. Yapılan incelemede, işletmenin geçici dönen varlıklarının tamamı ile sürekli dönen varlıklarının önemli bir kısmını kısa vadeli yabancı kaynaklarla finanse ettiği; duran varlıklarının ve geriye kalan sürekli dönen varlıklarının ise uzun vadeli yabancı kaynaklar ve özkaynaklarla karşılandığı tespit edilmiştir.

Buna göre, söz konusu işletmenin uyguladığı çalışma sermayesi politikası türü ve bu politikanın vade uyumlu (dengeli) finansman stratejisine kıyasla yaratacağı risk-kârlılık durumu aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

Omega A.Ş., bilançosunda yer alan $500.000 \text{ TL}$ tutarındaki kısa vadeli ticari alacaklarını kullanarak acil nakit ihtiyacını karşılamak istemektedir. İşletme yönetiminin önünde iki farklı kısa vadeli finansman alternatifi bulunmaktadır:

I. Alternatif: Alacakların gayrikabili rücu (geri dönülemez) faktoring sözleşmesiyle bir faktoring şirketine devredilmesi (satılması).
II. Alternatif: Alacakların teminat olarak gösterilip bir bankadan aynı tutarda kısa vadeli kredi kullanılması.

Faktoring komisyon ve faiz kesintileri ile banka kredi faizlerinin ihmal edildiği varsayımı altında, bu iki alternatifin işletmenin finansal tabloları üzerindeki etkilerine ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bölgesel bir toptancı işletmesi, satış hacmini artırmak amacıyla mevcut kredi politikasını esnetmeyi planlamaktadır. İşletmenin mevcut ve planlanan politikalarına ilişkin temel veriler aşağıda verilmiştir (Bir yıl $360$ gün olarak kabul edilecektir):

İşletmenin fırsat maliyeti (beklenen getiri oranı) $\%20$'dir. Alacaklara bağlanan fonların maliyeti işletme prensibi gereği değişken maliyetler üzerinden hesaplanmaktadır.

Buna göre, yeni kredi politikasına geçilmesinin işletmeye sağlayacağı net etki aşağıdakilerden hangisidir?

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) standartlarına göre bağımsız denetime tabi bir imalat şirketinin çalışma sermayesi etkinliğini analiz eden bir denetçi, şirketin finansal kayıtlarından aşağıdaki devir hızı oranlarını hesaplamıştır:

- Stok Devir Hızı: $6$
- Alacak Devir Hızı: $12$
- Ticari Borç Devir Hızı: $9$

İşletmenin nakit çıkışı gerektiren yıllık toplam faaliyet maliyeti (satılan malın maliyeti ve faaliyet giderleri toplamı) $7.200.000$ TL olarak raporlanmıştır.

(İşlemlerde $1$ yıl $360$ gün olarak kabul edilecektir.)

Buna göre, işletmenin nakit döngüsü süresi ve bu döngüyü finanse etmek için ihtiyaç duyduğu asgari çalışma sermayesi tutarı aşağıdakilerden hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

Zenith Teknoloji Çözümleri A.Ş.'nin $2025$ yılına ait bazı temel finansal verileri aşağıda verilmiştir:

İşletme yönetimi, likidite durumunu güçlendirmek amacıyla $2026$ yılı için nakit döngüsünü (nakit dönüşüm süresini) $45$ güne indirmeyi hedeflemektedir. Bu strateji doğrultusunda tedarikçilerle yeniden anlaşılarak ticari borç ödeme süresinin $15$ gün uzatılması planlanmıştır. Alacak tahsil süresinde ise herhangi bir değişiklik öngörülmemektedir.

Ayrıca $2026$ yılında işletmenin satış maliyetlerinin hacim büyümesi nedeniyle $\%25$ oranında artması beklenmektedir.

Buna göre, Zenith Teknoloji Çözümleri A.Ş.'nin hedeflenen nakit döngüsüne ulaşabilmesi için $2026$ yılındaki ortalama stok tutarı kaç TL olmalıdır? (Bir yıl $360$ gün olarak dikkate alınacaktır.)

Zirai ürünler işleyen bir fabrikanın finansal analisti, işletmenin çalışma sermayesi yapısını değerlendirirken aşağıdaki verileri raporlamıştır:

- İşletmenin bilançosunda yer alan dönen varlıkların toplam tutarı $8.500.000 \text{ TL}$'dir.
- Yılın en durgun aylarında dahi üretim faaliyetlerini asgari düzeyde sürdürebilmek için en az $3.500.000 \text{ TL}$'lik bir dönen varlık yatırımına ihtiyaç duyulmaktadır.
- Hasat dönemi olan sonbahar aylarında artan hammadde alımları sebebiyle, mevcut ihtiyaca $2.000.000 \text{ TL}$'lik ilave bir fon gereksinimi eklenmektedir.
- Son çeyrek itibarıyla işletmenin vadesi bir yılın altında olan borçları $10.000.000 \text{ TL}$ seviyesine ulaşmıştır.

Bu verilere göre, işletmenin çalışma sermayesi türleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Gama Teknoloji A.Ş., yurt içi pazarda ürettiği elektronik cihazların satışından doğan $90$ gün vadeli, açık hesap (faturaya dayalı) şeklindeki alacaklarını nakde çevirerek acil işletme sermayesi ihtiyacını karşılamak istemektedir. İşletmenin finansman müdürü, yönetim kuruluna sunduğu öneride şu ifadelere yer vermiştir:

"Söz konusu kısa vadeli alacaklarımızı anında nakde çevirmek ve aynı zamanda alıcıların ödememe riskini (kredi riskini) finansal kuruluşa tamamen devretmek için forfaiting işlemini kullanmalıyız. Böylece hem tahsilat yükünden kurtuluruz hem de bilançomuzun likiditesini artırırız."

Finansman müdürünün bu önerisinde yer alan temel bilgi hatası (kavram yanılgısı) aşağıdakilerden hangisinde doğru açıklanmıştır?

Karya Seramik A.Ş. yönetimi, çalışma sermayesi ihtiyacını azaltmak ve likidite pozisyonunu güçlendirmek amacıyla yeni bir finansal strateji uygulamaya karar vermiştir. İşletmenin mevcut duruma ait bazı finansal verileri aşağıdaki gibidir:

- Yıllık Net Satışlar: $18.000.000$ TL
- Satışların Maliyeti: $14.400.000$ TL
- Ortalama Stoklar: $2.400.000$ TL
- Ortalama Ticari Alacaklar: $2.000.000$ TL
- Ortalama Ticari Borçlar: $1.600.000$ TL

Uygulanan yeni strateji kapsamında, tedarikçilerle yeniden müzakere edilerek ortalama ticari borç ödeme süresi $15$ gün uzatılmış ve etkin bir takip sistemiyle alacak tahsil süresi $10$ gün kısaltılmıştır. İşletmenin stok devir süresinde ise herhangi bir değişiklik olmamıştır.

(İşlemlerde $1$ yıl $360$ gün olarak alınacaktır ve ticari borçların ödeme süresi hesaplanırken satışların maliyeti dikkate alınacaktır.)

Buna göre, yeni stratejinin uygulanması sonucunda işletmenin nakit döngüsü (nakit dönüşüm süresi) kaç gün olarak gerçekleşir?

Lodos Enerji A.Ş.'nin mevcut faaliyet yılına ait bazı finansal verileri aşağıdaki gibidir:

- Nakit çıkışı gerektiren yıllık maliyet ve giderler toplamı: $28.800.000$ TL
- Stok devir hızı: $8$
- Alacak devir hızı: $9$
- Ticari borç devir hızı: $6$

İşletme yönetimi, rekabet gücünü artırmak amacıyla müşterilerine tanıdığı tahsilat vadesini $10$ gün uzatma kararı almıştır. Aynı zamanda, tedarikçilerin sunduğu erken ödeme iskontosundan faydalanabilmek için ticari borç ödeme süresinin $15$ gün kısaltılması planlanmaktadır. Stok devir süresinde ve yıllık nakit çıkışı gerektiren gider tutarında herhangi bir değişiklik öngörülmemektedir.

Bir tam yıl $360$ gün kabul edildiğine göre, söz konusu politika değişiklikleri sonucunda işletmenin asgari çalışma sermayesi ihtiyacında nasıl bir değişim olması beklenir?

Rüzgar Tekstil A.Ş. yöneticileri, çalışma sermayesi etkinliğini ölçmek amacıyla $2025$ yılına ait finansal verileri derlemiştir. İlgili döneme ait bilgiler şu şekildedir:

- Yıllık Kredili Satışlar: $18.000.000$ TL
- Satılan Malın Maliyeti: $14.400.000$ TL
- Ortalama Ticari Alacaklar: $2.500.000$ TL
- Ortalama Stoklar: $3.200.000$ TL
- Ortalama Ticari Borçlar: $1.600.000$ TL

(İşlemlerde $1$ yıl $360$ gün olarak kabul edilecektir.)

Buna göre, Rüzgar Tekstil A.Ş.'nin nakit döngüsü (nakit dönüşüm süresi) kaç gündür?

Bir işletmenin bir yıllık faaliyet dönemine ait bazı finansal verileri aşağıda verilmiştir:

- Yıllık Kredili Satışlar: $720.000$ TL
- Yıllık Satışların Maliyeti: $360.000$ TL
- Yıllık Kredili Alışlar: $360.000$ TL
- Ortalama Ticari Alacaklar: $60.000$ TL
- Ortalama Stoklar: $45.000$ TL
- Ortalama Ticari Borçlar: $40.000$ TL

(İşlemlerde bir yıl $360$ gün olarak dikkate alınacaktır.)

Buna göre, bu işletmenin nakit döngüsü (nakit dönüşüm süresi) kaç gündür?

Makine parçaları üretimi yapan Kuzey Anadolu Sanayi A.Ş., artan finansman maliyetlerine karşı likidite pozisyonunu güçlendirmek amacıyla işletme sermayesi döngüsünde revizyona gitme kararı almıştır. İşletmenin mevcut durumdaki stok devir süresi $50$ gün, alacak tahsil süresi $40$ gün ve ticari borç ödeme süresi $30$ gündür. İşletmenin nakit çıkışı gerektiren yıllık faaliyet giderleri ve üretim maliyetleri toplamı $36.000.000$ TL'dir.

Yönetim kurulu, yeni faaliyet döneminde tedarikçilerle yapılan anlaşmalar neticesinde ticari borç ödeme süresini $15$ gün uzatmayı ve müşteri iskontoları ile alacak tahsil süresini $10$ gün kısaltmayı hedeflemektedir. Stok devir süresinde ve yıllık nakit çıkışı gerektiren giderlerde herhangi bir değişiklik öngörülmemektedir.

(Bir yıl $360$ gün olarak kabul edilecektir.)

Buna göre, hedeflenen iyileştirmelerin tam olarak gerçekleşmesi durumunda işletmenin asgari nakit ihtiyacında nasıl bir değişim olması beklenir?

Finansal yöneticiler, atıl fonların yaratacağı fırsat maliyeti ile ödeme aczine düşme tehlikesi arasındaki hassas dengeyi kurmakla yükümlüdür. Bu çerçevede, kısa vadeli varlıkların optimizasyonu ve likidite stratejilerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Dış ticaret hacmi yüksek olan bir teknoloji perakende şirketi, tedarik zincirindeki aksamalar ve ani talep dalgalanmaları nedeniyle günlük nakit giriş ve çıkışlarında yüksek düzeyde belirsizlik (stokastik yapı) yaşamaktadır. Şirketin yeni atanan finans direktörü, geçmiş dönem nakit yönetimi uygulamalarını incelediğinde şu iki temel bulguya ulaşmıştır:

I. Nakit açıkları, nakit çıkışlarının zaman içinde tam bir kesinlikle ve düzenli olduğu varsayımıyla, periyodik olarak eşit tutarlarda pazarlanabilir menkul kıymet satılarak kapatılmıştır.
II. Şirketin likidite pozisyonunu piyasaya güçlü göstermek inancıyla tedarikçilere olan ticari borçlar vadesinden çok önce ödenmiş; buna karşılık satış hacmini artırmak amacıyla kurumsal müşterilere tanınan alacak tahsilat vadeleri önemli ölçüde uzatılmıştır.

Bu senaryoda yer alan bilgilere ve nakit yönetimi teorilerine göre, şirketin geçmiş dönem uygulamalarına yönelik yapılacak en doğru değerlendirme ve alınması gereken düzeltici aksiyon aşağıdakilerden hangisidir?

Stok yönetiminde Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) yaklaşımı, stoklarla ilgili katlanılan maliyetleri en aza indirmeyi hedefler. Bir üretim işletmesinin yönetimi, yıl içindeki sipariş verme sıklığını azaltmak amacıyla hammadde alımlarında bir defada sipariş edilen ürün miktarını (parti büyüklüğünü) önemli ölçüde artırma kararı almıştır. Yıllık toplam hammadde talebinin sabit olduğu kabul edilmektedir.

Diğer tüm değişkenlerin sabit kaldığı varsayımı altında, sipariş miktarının artırılmasının işletmenin stok maliyetleri ve nakit döngüsü üzerindeki beklenen etkisi aşağıdakilerden hangisinde doğru ifade edilmiştir?