Question

Difficulty: EasyVarsayımlar ve Veri Yapısı

İki yönlü varyans analizi (ANOVA) modelinde, faktörlerin birlikte ortaya çıkardığı "etkileşim" (interaksiyon) etkisinin istatistiksel olarak test edilebilmesi için veri yapısına ilişkin sağlanması gereken temel şart aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Her hücrede (faktör seviye kombinasyonunda) birden fazla gözlem (tekrarlama) bulunmasıAnswer
  2. B
    Faktörlerin düzey sayılarının mutlaka birbirine eşit olması
  3. C
    Hataların birbiriyle ilişkili (bağımlı) bir yapıda olması
  4. D
    Analizin sadece sabit etkili modellerde (Model I) uygulanması
  5. E
    Faktör düzeylerinin bağımlı değişken üzerinde sadece ana etkilerinin bulunması

Answer

İki yönlü varyans analizinde etkileşim etkisinin test edilebilmesi için her hücrede (faktör seviye kombinasyonunda) birden fazla gözlem (tekrarlama) bulunması şarttır.
İki yönlü varyans analizinde etkileşim (interaksiyon) etkisinin istatistiksel anlamlılığını test edebilmek için hata teriminin etkileşim teriminden bağımsız olarak tahmin edilmesi gerekir. Her hücrede yalnızca bir gözlem (n=1n=1) yapıldığında, gözlemlenen sapmaların ne kadarının etkileşimden ne kadarının deneysel hatadan kaynaklandığı ayırt edilemez. Bu nedenle, etkileşim etkisini test etmek için her hücrede en az iki gözlem (tekrarlama) bulunması temel bir veri yapısı şartıdır.

Step-by-Step Solution

1
İki yönlü ANOVA modelinin bileşenlerini tanımlama
Modelde AA ana etkisi, BB ana etkisi ve (AB)(AB) etkileşim etkisi bulunur.
Toplam varyansın hangi kaynaklardan geldiğini belirlemek için bu ayrım gereklidir.
2
Etkileşim etkisinin test edilebilirliğini inceleme
Hücre başına tek gözlem (n=1n=1) olduğunda, etkileşim varyansı ile hata varyansı birbirine karışır (confounding).
Hata kareler ortalamasının (MSE) hesaplanabilmesi için hücre içi varyasyonun (tekrarlamanın) olması gerekir.
3
Veri yapısı gereksinimini belirleme
Etkileşim etkisini (MSAB) hata terimine (MSE) bölerek F testi yapabilmek için her hücrede en az iki gözlem (n2n \geq 2) olmalıdır.
Tekrarlama olmadan hata terimi serbestlik derecesi sıfır olacağı için test yapılamaz.

Key Concept

İki Yönlü ANOVA'da Tekrarlama ve Etkileşim İlişkisi
Rate this question