Question

Difficulty: HardTabakalı Rastgele Örnekleme

Bir denetim kurulu, inceleyeceği kurumları aktif büyüklüklerine göre iki tabakaya ayırmıştır. Bu tabakalara ilişkin kitledeki kurum sayıları (NhN_h), tabaka standart sapmaları (ShS_h) ve bir kurumun denetim maliyetleri (chc_h) aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Tabaka (hh)Kurum Sayısı (NhN_h)Standart Sapma (ShS_h)Denetim Maliyeti (chc_h)
1. Tabaka50005000121244 TL
2. Tabaka3000300020202525 TL

Denetim kurulu, toplam n=280n = 280 kurumdan oluşan bir rastgele örneklem seçecektir. Sabit bir toplam maliyet kısıtı altında, örneklem ortalamasının varyansını en küçük kılan maliyetli optimum dağıtım yöntemi uygulanacaktır.

Buna göre, 1. tabakadan seçilmesi gereken örneklem hacmi (n1n_1) aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    80
  2. B
    105
  3. C
    140
  4. D
    175
  5. 200Answer

Answer

Maliyetleri dikkate alan optimum dağıtım yöntemiyle hesaplanan 1. tabaka örneklem hacmi 200'dür.
Maliyetleri dikkate alan optimum dağıtımda, her bir tabakadan seçilecek örneklem hacmi nh=nNhSh/ch(NiSi/ci)n_h = n \frac{N_h S_h / \sqrt{c_h}}{\sum (N_i S_i / \sqrt{c_i})} formülüyle hesaplanır. Değerleri yerine koyduğumuzda 1. tabaka için ağırlık 5000×12/2=300005000 \times 12 / 2 = 30000, 2. tabaka için ağırlık 3000×20/5=120003000 \times 20 / 5 = 12000 bulunur. Ağırlıkların toplamı 4200042000'dir. Buradan 1. tabakaya düşen örneklem büyüklüğü n1=280×(30000/42000)=200n_1 = 280 \times (30000 / 42000) = 200 olarak elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Maliyetli optimum dağıtımda kullanılacak ağırlıkları (NhSh/chN_h S_h / \sqrt{c_h}) her bir tabaka için hesapla.
1. Tabaka: 5000×12/4=60000/2=300005000 \times 12 / \sqrt{4} = 60000 / 2 = 30000.
2. Tabaka: 3000×20/25=60000/5=120003000 \times 20 / \sqrt{25} = 60000 / 5 = 12000.
Maliyetli optimum dağıtımda her bir tabakadan çekilecek örneklem hacmi, kitle büyüklüğü ve standart sapma ile doğru, birim maliyetin karekökü ile ters orantılıdır.
2
Hesaplanan bu tabaka ağırlıklarının toplamını bul.
Toplam ağırlık: 30000+12000=4200030000 + 12000 = 42000.
Toplam örneklem hacmini tabakalara oransal olarak paylaştırabilmek için toplam ağırlık payda değeri olarak gereklidir.
3
1. tabaka için hesaplanan ağırlığı toplam ağırlığa oranlayıp, bunu toplam örneklem hacmi (n=280n=280) ile çarparak n1n_1 değerini elde et.
n1=280×(30000/42000)=280×(5/7)=200n_1 = 280 \times (30000 / 42000) = 280 \times (5 / 7) = 200.
Genel maliyetli optimum dağıtım formülü nh=nNhSh/ch(NiSi/ci)n_h = n \frac{N_h S_h / \sqrt{c_h}}{\sum (N_i S_i / \sqrt{c_i})} denklemi kullanılarak çözüme ulaşılır.

Key Concept

Tabakalı örneklemede birim maliyetlerin tabakalara göre farklılık gösterdiği durumda uygulanan Maliyetli Optimum Dağıtım
Rate this question