Question

Difficulty: EasyDurağanlık Kavramı ve Birim Kök Testleri (Dickey-Fuller vb.)

Bir iktisatçı, bir kamu kurumunun yıllık reel yatırım harcamaları serisinin durağanlığını incelemek amacıyla Genişletilmiş Dickey-Fuller (ADF) testi uygulamıştır. Analiz sonucunda elde edilen veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

ParametreDeğer
ADF Test İstatistiği (τhesap\tau_{hesap})1,45-1,45
%5 Kritik Değer (τtablo\tau_{tablo})2,93-2,93
Gecikme Sayısı22

Buna göre, %5 anlamlılık düzeyinde serinin durağanlık özelliği hakkında yapılabilecek en uygun değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Temel hipotez (H0H_0) reddedilemez; seri birim kök içermektedir.Answer
  2. B
    Temel hipotez (H0H_0) reddedilir; seri durağan bir yapıdadır.
  3. C
    Hesaplanan değer kritik değerden büyük olduğu için seri trend durağandır.
  4. D
    Gecikme sayısı 2 olduğu için seride değişen varyans sorunu bulunmaktadır.
  5. E
    Test istatistiği negatif çıktığı için seri kesinlikle durağandır.

Answer

Hesaplanan test istatistiği kritik değerden büyük olduğu için temel hipotez reddedilemez ve serinin birim kök içerdiği (durağan olmadığı) sonucuna varılır.
Genişletilmiş Dickey-Fuller (ADF) testinde temel hipotez (H0H_0), serinin birim kök içerdiğini ve dolayısıyla durağan olmadığını savunur. Karar aşamasında hesaplanan τ\tau istatistiği, seçilen anlamlılık düzeyindeki kritik tablo değerinden daha küçük (mutlak değerce daha büyük negatif) ise H0H_0 reddedilir. Bu soruda hesaplanan 1,45-1,45 değeri, 2,93-2,93 kritik değerinden daha büyük (daha az negatif) olduğu için temel hipotez reddedilemez. Bu durum, serinin birim kök içerdiğini ve seviyesinde durağan olmadığını gösterir.

Step-by-Step Solution

1
ADF testi hipotezlerini belirle.
H0H_0: Seri birim kök içerir (durağan değildir). H1H_1: Seri durağandır.
Birim kök testlerinde temel hipotez her zaman durağan olmama durumu üzerine kurulur.
2
Hesaplanan test istatistiği ile kritik tablo değerini karşılaştır.
1,45>2,93-1,45 > -2,93 (Hesaplanan değer kritik değerden büyüktür).
ADF testi sol kuyruk testi olduğu için reddetme bölgesi kritik değerin solunda (daha negatif kısımda) kalır.
3
Karar kuralını uygula.
τhesap>τtablo\tau_{hesap} > \tau_{tablo} olduğu için H0H_0 reddedilemez.
Hesaplanan değer reddetme bölgesine düşmemiştir.

Key Concept

Birim kök testlerinde (ADF) karar kuralı ve hipotez yapısı
Estimated Time:45s
Rate this question