Question

Difficulty: Very hardİdare Fonksiyonu ve Kriterleri

İdare hukukunda devletin temel görevlerini yerine getirdiği "idare fonksiyonu"nu diğer devlet fonksiyonlarından (yasama ve yargı) ayırmak için kullanılan organik (şekli) ve maddi (mahiyet) ölçütlerin kapsamı ile bu fonksiyonun sınırlarına ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. Maddi ölçüt, işlemin mahiyetine ve kamu yararı amacına odaklandığı için yürütme organının "idari fonksiyon" alanı ile "hükümet tasarrufu" (siyasi işlemler) olarak adlandırılan yüksek siyaset alanını birbirinden ayırmakta kuramsal olarak yetersiz kalmaktadır.Answer
  2. B
    Organik ölçüt uyarınca, devletin yürütme kanadında yer alan Cumhurbaşkanlığı makamı tarafından tesis edilen her türlü işlem, işlemin siyasi veya idari içeriğine bakılmaksızın mutlak surette idari fonksiyon kapsamında kabul edilmelidir.
  3. C
    Maddi ölçüt temel alındığında idari fonksiyonun yargı fonksiyonundan ayrılmasındaki temel kriter; yargı fonksiyonunun genel ve objektif hukuk kuralları koyması, idari fonksiyonun ise bireysel ve somut uyuşmazlıkları çözmesidir.
  4. D
    Yasama ve yargı organlarının kendi iç işleyişlerine ve personel rejimlerine ilişkin olarak tesis ettikleri "idari nitelikteki" işlemler, organik ölçüt uyarınca doğrudan idari fonksiyonun bir parçası olarak tanımlanır.
  5. E
    İdare fonksiyonunun "kendiliğinden harekete geçme" özelliği, maddi ölçüt uyarınca bu fonksiyonu hem yasama hem de yürütme organının siyasi tasarruflarından ayıran yegane ayırt edici kriterdir.

Answer

Maddi ölçütün işlemin mahiyetine odaklanması nedeniyle yürütme organı bünyesindeki idari ve siyasi (hükümet tasarrufu) işlemler arasındaki ayrımı tek başına gerçekleştiremediği ifadesi doğrudur.
İdare hukukunda idari fonksiyonu belirlerken maddi ölçüt kullanıldığında, işlemin içeriğinin 'kamu hizmeti' veya 'idari yürütme' olup olmadığına bakılır. Ancak yürütme organı aynı zamanda devletin yüksek siyasetini belirleyen siyasi kararlar da alır. Maddi ölçüt, bu yüksek siyasi kararların da 'yürütme' mahiyeti taşıması nedeniyle, onları günlük idari işlerden ayırmakta zorlanır. Bu nedenle doğru cevap, maddi ölçütün bu iki alan arasındaki ayrımı tek başına yapamayacağını belirten seçenektir.

Step-by-Step Solution

1
İdare fonksiyonunu tanımlayan ölçütleri analiz etme
Organik ölçüt işlemin 'kim' tarafından yapıldığına, maddi ölçüt ise işlemin 'ne' olduğuna (içeriğine) odaklanır.
Ölçütlerin temel farkını anlamak sorunun temelidir.
2
Yürütme organının ikili yapısını değerlendirme
Yürütme organı hem devletin siyasi yönünü (Hükümet) hem de teknik/idari yönünü (İdare) temsil eder.
İdari fonksiyonun sınırlarını belirlemek için yürütme içindeki bu ayrım kritiktir.
3
Maddi ölçütün siyasi işlemler karşısındaki durumunu saptama
Maddi ölçüt (mahiyet ölçütü), her iki işlem türü de 'yürütme' karakteri taşıdığı için idari işlem ile hükümet tasarrufunu (siyasi işlem) birbirinden ayırmada yetersiz kalır.
Bu yetersizlik, idare hukukundaki en üst düzey doktriner tartışmalardan biridir.

Key Concept

Maddi ve Organik Ölçütlerin Sınırları ve Hükümet Tasarrufu Ayrımı

Practice More

İdari fonksiyonun 'hükümet tasarrufları' (siyasi işlemler) ile olan ilişkisini ve 2017 Anayasa değişikliği sonrası bu işlemlerin yargısal denetimindeki daralmayı inceleyiniz.
Estimated Time:2m 30s
Rate this question