Question

Difficulty: HardTemel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlanması Sistemi

1982 Anayasası'nın 13. maddesinde düzenlenen "temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması" rejimi ile ilgili olarak 2001 yılı değişiklikleri ve güncel anayasal düzenlemeler çerçevesinde aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. 2001 değişikliğiyle "genel sınırlama sebepleri" metinden çıkarılmış olup; bir hak ancak Anayasa'nın ilgili maddesinde gösterilen özel sebeplerle, ölçülülük ilkesi ve hakkın özüne dokunmama kriterine uygun olarak kanunla sınırlanabilir.Answer
  2. B
    Temel hak ve hürriyetlerin sınırlanmasında kullanılan "çekirdek haklara dokunmama" yasağı, olağan dönemlerdeki sınırlamaların da en üst anayasal denetim kriterini oluşturur.
  3. C
    Temel hak ve hürriyetler, Anayasa'nın 13. maddesindeki güvencelere riayet edilmek kaydıyla, olağan dönemlerde yürütme organının çıkardığı Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri ile sınırlanabilir.
  4. D
    Ölçülülük ilkesine uygun olarak gerçekleştirilen her sınırlama, hakkın özüne de dokunmamış sayılır ve Anayasa Mahkemesi denetiminde bu iki kriter tek bir basamak olarak ele alınır.
  5. E
    Kamu düzeni, genel ahlak ve genel sağlık gibi kavramlar, Anayasa'nın 13. maddesinde "genel sınırlama sebepleri" başlığı altında korunmaya devam etmekte ve tüm haklar için geçerli sayılmaktadır.

Answer

2001 değişikliğiyle genel sınırlama sebeplerinin kaldırıldığı ve sınırlamaların ancak özel sebeplerle, ölçülülük ve hakkın özüne dokunmama kriterlerine uygun olarak kanunla yapılabileceği ifadesi doğrudur.
2001 Anayasa değişikliği, Türkiye'deki hak ve özgürlükler rejiminde bir dönüm noktasıdır. Bu değişiklikle 13. maddedeki genel sınırlama nedenleri (kamu düzeni, milli güvenlik vb.) madde metninden çıkarılmış, yerine her hakkın sadece kendi özel maddesinde yazan nedenlerle sınırlanabileceği esası getirilmiştir. Ayrıca, 1961 Anayasası'nda olup 1982'nin ilk metninde yer almayan 'hakkın özüne dokunmama' ve 'ölçülülük' kriterleri de metne açıkça eklenerek güvenceler tahkim edilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
1982 Anayasası Madde 13'ün 2001 değişikliği öncesi ve sonrası durumunu analiz etmek.
2001 öncesinde 'genel sınırlama sebepleri' (kamu düzeni vb.) varken, 2001 sonrasında bu sebepler kaldırılmış ve 'özel sınırlama' sistemine geçilmiştir.
Sınırlama rejiminin hukuki temelini belirlemek için tarihsel değişikliği bilmek gerekir.
2
Güncel sınırlama kriterlerini (kümülatif şartları) sıralamak.
Kanunla sınırlama, Özel sebep, Anayasanın sözüne/ruhuna uygunluk, Demokratik toplum düzeni/Laik Cumhuriyet gerekleri, Ölçülülük ve Hakkın özüne dokunmama.
Sınırlamanın anayasaya uygunluk denetimindeki tüm basamakları doğrulamak için gereklidir.
3
Seçeneklerdeki kavramsal ayrımları (Art 13 vs Art 15, Kanun vs CBK) kontrol etmek.
Çekirdek hakların Art 15'e (OHAL), kanunla sınırlamanın mutlaklığına ve ölçülülük ile özün farklılığına ulaşıldı.
Çeldiricileri eleyerek kesin doğruya ulaşmak için teknik terimlerin yerini saptamak gerekir.

Key Concept

Anayasa Madde 13 Kümülatif Sınırlama Kriterleri

Alternative Method

Sınırlama kriterlerini 'K-Ö-D-A-H' (Kanun, Özel sebep, Demokratik toplum, Anayasa sözü/ruhu, Hakkın özü/Ölçülülük) şeklinde kodlayarak seçenekleri tek tek bu süzgeçten geçirebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question