Examkin

Question

Difficulty: Hardİklim Değişikliği ve Uluslararası Antlaşmalar

Küresel iklim rejimi; 19921992 tarihli Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (BMİDÇS), 19971997 tarihli Kyoto Protokolü ve 20152015 tarihli Paris Anlaşması ile şekillenmiştir. Türkiye'nin bu süreçteki konumu, Ek-I listesinde yer almasına rağmen 'özel şartları' çerçevesinde tarihsel olarak farklılık göstermiştir.

Türkiye'nin bu uluslararası rejimlere katılım süreci ve Paris Anlaşması'nın Kyoto Protokolü'nden temel yapısal farkı dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Türkiye, Paris Anlaşması'nı 20212021 yılında onaylayarak resmen taraf olmuş; bu anlaşmayla birlikte Kyoto'nun yukarıdan aşağıya (top-down) emisyon sınırlandırma yönteminden, ülkelerin kendi hedeflerini belirlediği aşağıdan yukarıya (bottom-up) Ulusal Katkı Beyanı (NDC) sistemine geçilmiştir.Answer
  2. B
    Türkiye, Paris Anlaşması'nın küresel düzeyde yürürlüğe girdiği 20152015 yılında onay sürecini tamamlamış ve Kyoto Protokolü'ndeki bağlayıcı Ek-B yükümlülüklerini 20162016 yılı itibarıyla Paris rejimi kapsamına devretmiştir.
  3. C
    Paris Anlaşması, Kyoto Protokolü'ndeki Ek-I ve Ek-Dışı ülke ayrımını daha keskin ve bağlayıcı hale getirmiş; Türkiye de bu kapsamda gelişmiş ülke statüsüyle mutlak emisyon azaltımı taahhüdü veren ülkeler grubuna dahil edilmiştir.
  4. D
    Türkiye, 20042004 yılında BMİDÇS'ye taraf olurken yapılan diplomatik girişimler sonucu Ek-I ve Ek-II listelerinden tamamen çıkarılmış, bu sayede 20092009'da taraf olduğu Kyoto Protokolü'nde herhangi bir bildirim yükümlülüğü altına girmemiştir.
  5. E
    Paris Anlaşması, BMİDÇS'den tamamen bağımsız yeni bir hukuki rejim olup, Türkiye bu rejime 20162016 yılında 'Ek-II ülkesi' statüsüyle katılarak gelişmekte olan ülkelere teknoloji transferi sağlama yükümlülüğü üstlenmiştir.

Answer

Türkiye'nin Paris Anlaşması'na 20212021 yılında taraf olması ve anlaşmanın 'aşağıdan yukarıya' (bottom-up) esnek Ulusal Katkı Beyanı (NDC) sistemini benimsemiş olması doğru bilgidir.
Doğru ifade, Türkiye'nin Paris Anlaşması'na 20212021 yılında taraf olduğunu ve anlaşmanın temel özelliğinin merkeziyetçi (top-down) yapıdan uzaklaşarak ülkelerin kendi beyanlarına (NDC) dayalı aşağıdan yukarıya (bottom-up) bir sistem kurması olduğunu belirtmektedir. Bu, 20152015 Paris Anlaşması'nın 19971997 Kyoto Protokolü'nden en belirgin farkıdır.

Step-by-Step Solution

1
Türkiye'nin Paris Anlaşması'na katılım tarihini doğrula.
Türkiye, Paris Anlaşması'nı 66 Ekim 20212021 tarihinde TBMM'de onaylamış ve 1010 Kasım 20212021 itibarıyla resmen taraf olmuştur.
Soruda geçen zaman çizelgesini doğru analiz etmek için onay ve yürürlüğe giriş tarihlerini bilmek gerekir.
2
Kyoto Protokolü ile Paris Anlaşması'nın mimari farkını analiz et.
Kyoto Protokolü sadece gelişmiş ülkeler (Ek-B) için merkezi, zorunlu emisyon hedefleri (top-down) öngörürken; Paris Anlaşması her ülkenin kendi imkanlarına göre belirlediği Ulusal Katkı Beyanları (bottom-up) üzerine kuruludur.
İklim rejimindeki yapısal dönüşümü kavramak, doğru seçeneği belirlemek için temeldir.
3
Türkiye'nin BMİDÇS listelerindeki güncel durumunu kontrol et.
Türkiye BMİDÇS'nin Ek-I listesinde yer almaya devam etmekte, ancak Marakeş Kararı ile özel şartları tanınmış ve Ek-II listesinden çıkarılmıştır.
Çeldiricilerdeki 'Ek listelerden tamamen çıkarılma' gibi hatalı ifadeleri elemek için bu bilgi gereklidir.

Key Concept

İklim Rejiminde Yapısal Dönüşüm ve Türkiye'nin Statüsü
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

İklim Değişikliği ve Uluslararası Antlaşmalar

More questions from this topic