Yeni Kamu İşletmeciliği (YKİ) anlayışı çerçevesinde kamu hizmetlerinin sunumu, hiyerarşik bir yapıdan ziyade sözleşmeye dayalı ilişkilere kaydırılmıştır. Bu süreçte, hizmeti sipariş eden kamu otoritesinin, hizmeti sunan birimin gerçek maliyetleri veya çabası hakkında tam bilgiye sahip olmaması, hizmet sunan tarafın kendi faydasını maksimize etme eğilimine (ahlaki riziko) yol açabilir. YKİ'nin bu sorunu çözmek için önerdiği 'çıktı odaklı denetim' ve 'performans esaslı sözleşmeler' gibi mekanizmalar, taraflar arasındaki bu bilgi dengesizliğini ve çıkar çatışmasını yönetmeyi amaçlayan hangi kuramsal temele dayanmaktadır?
- AKamu Tercihi Teorisi
- Bİşlem Maliyeti İktisadı
- Asil-Vekil KuramıAnswer
- DMülkiyet Hakları Teorisi
- Eİşletmecilik
Answer
Asil-Vekil Kuramı, Yeni Kamu İşletmeciliği'nin sözleşmeye dayalı yönetim ve performans denetimi mekanizmalarının temelini oluşturan, bilgi asimetrisini gidermeye yönelik yaklaşımdır.
Asil-Vekil Kuramı (Agency Theory), bir tarafın (asil) bir işi yürütmek üzere başka bir tarafı (vekil) görevlendirdiği durumlarda ortaya çıkan çıkar çatışmalarını ve bilgi asimetrisini ele alır. Yeni Kamu İşletmeciliği, kamu hizmetlerini özerk birimlere veya özel sektöre devrederken, asil (devlet) ile vekil (sunucu) arasındaki bu bilgi açığını 'performans hedefleri' ve 'çıktı odaklı denetim' içeren sözleşmelerle kapatmaya çalışır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Asil-Vekil Kuramı ve Bilgi Asimetrisi
Hints
1
Bu teori, bir kişinin (yetki veren) başka bir kişiye (yetkiyi kullanan) görev devretmesi üzerine kuruludur.
2
Soruda geçen 'bilgi asimetrisi' terimi, bir tarafın elinde diğerinden daha fazla veya daha doğru bilgi olması durumunu ifade eder ve bu kuramın merkezindedir.
Practice More
Kamu Tercihi Teorisi'nin bürokratik bütçe maksimizasyonu modeli (Niskanen) ile Asil-Vekil Kuramı arasındaki farkları karşılaştıran bir çalışma yapabilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s