Question

Difficulty: MediumKusursuz Sorumluluk: Kamu Külfetleri Karşısında Eşitlik İlkesi (Fedakarlığın Denkleştirilmesi)

İdare, bir bölgedeki trafik akışını düzenlemek ve kamu güvenliğini sağlamak amacıyla bütünüyle hukuka uygun bir alt geçit ve köprülü kavşak projesi yürütmüştür. Bu çalışma sonucunda yolun seviyesi (kotu) değişmiş, yol kenarında faaliyet gösteren bir mağazanın yola olan cephesi yüksek bir istinat duvarı ile tamamen kapanmış ve mağazaya müşteri girişi fiziken imkansız hale gelmiştir. İdarenin bu faaliyetinde herhangi bir kusuru olmamasına rağmen, mağaza sahibinin uğradığı zararın 'özel ve olağandışı' nitelikte olduğu kabul edilmiştir.

Buna göre, idarenin söz konusu zararı kusuru olmasa dahi tazmin etmesi aşağıdaki kusursuz sorumluluk ilkelerinden hangisine dayanmaktadır?

  1. Fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesiAnswer
  2. B
    Sosyal risk ilkesi
  3. C
    Tehlike (risk) ilkesi
  4. D
    Mesleki risk ilkesi
  5. E
    Hizmet kusuru ilkesi

Answer

Fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesi (Kamu külfetleri karşısında eşitlik ilkesi)
Doğru seçenek olan fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesi, idarenin bütünüyle hukuka uygun olan faaliyetleri sonucunda, bir kişinin kamu yararı adına diğer vatandaşlara göre daha ağır, özel ve olağandışı bir zarara uğraması durumunda devreye girer. Bu ilke, kamu külfetlerinin (yol yapımı, baraj inşası vb.) toplumun tüm bireyleri arasında eşit dağıtılması gerektiğini savunur; bir birey kamu yararı için aşırı bir yük altına girmişse, bu yükün toplum adına idare tarafından karşılanması (denkleştirilmesi) gerekir.

Step-by-Step Solution

1
İdari faaliyetin niteliğini belirle
İdarenin alt geçit yapma faaliyeti bütünüyle hukuka uygun ve kamu yararı amaçlıdır.
Kusursuz sorumluluğun bu türünde işlemin hukuka aykırı olması gerekmez.
2
Meydana gelen zararın niteliğini analiz et
Zarar, sadece belirli bir işletme sahibini etkileyen, genel külfetin ötesinde 'özel ve olağandışı' bir zarardır.
Toplumun tamamının yararlandığı bir hizmetin külfetinin sadece bir kişiye yüklenmesi hakkaniyete aykırıdır.
3
Hukuki ilke ile eşleştir
Hukuka uygun faaliyet + Özel/Olağandışı zarar = Fedakarlığın Denkleştirilmesi.
Kamu külfetleri karşısında eşitlik ilkesi uyarınca, kamu yararı için bir kişinin katlanmak zorunda kaldığı aşırı fedakarlık idarece tazmin edilmelidir.

Key Concept

Fedakarlığın denkleştirilmesi, idarenin kusuru olmasa dahi, hukuka uygun bir işlemden doğan ve belirli bir kişi için ağır/özel nitelik taşıyan zararları tazmin etmesi yükümlülüğüdür.

Practice More

İdarenin kusursuz sorumluluk hallerinden tehlike ilkesi ile sosyal risk ilkesi arasındaki farkları içeren bir soru çözerek kavramları pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question