Question

Difficulty: Hard1980 Sonrası Borçlanma Politikaları

Türkiye'de kamu kesimi finansman ihtiyacının yönetimi, 2001 krizinin ardından salt bir borç bulma işleminin ötesine geçerek kurallara bağlı ve risk odaklı bir yapıya kavuşmuştur. Bu dönüşümün en önemli yasal dayanağı olan 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ile birlikte borçlanma politikalarında köklü kurumsal değişiklikler yaşanmıştır.

Buna göre, söz konusu yasal çerçevenin ve 2001 sonrası benimsenen yeni borçlanma stratejisinin getirdiği kurallar dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    İç borç stokunun vadesini uzatmak ve faiz yükünü hafifletmek için dalgalı borçların tamamı, Hazine tarafından tek taraflı alınan kararlarla zorunlu olarak uzun vadeli konsolide borçlara dönüştürülmüştür.
  2. B
    Bütçe açıklarının geçici olarak finanse edilebilmesi için Merkez Bankasından kullanılabilen kısa vadeli avans hesabının limiti, her yıl gerçekleşen enflasyon oranına göre yeniden değerleme işlemine tabi tutulmuştur.
  3. İlgili mali yıl içinde Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından gerçekleştirilebilecek net borçlanmanın üst sınırı, yılı bütçe kanununda belirtilen başlangıç ödenekleri ile tahmin edilen gelirler arasındaki fark olarak kanuna bağlanmıştır.Answer
  4. D
    Merkez Bankasının, piyasa likiditesini düzenleme amacı dışında, Hazinenin ihraç ettiği iç borçlanma senetlerini birincil piyasadan doğrudan satın alabilmesine olanak tanınarak borcun çevrilebilirliği garanti altına alınmıştır.
  5. E
    Kamu yatırımlarının dış finansmanında karşılaşılan kur riskini tamamen ortadan kaldırmak amacıyla, Hazine garantili dış borçlanma mekanizması lağvedilerek tüm kamu kurumlarının uluslararası piyasalara doğrudan erişimi zorunlu tutulmuştur.

Answer

İlgili mali yıl içinde gerçekleştirilebilecek net borçlanmanın üst sınırının, yılı bütçe kanununda belirtilen başlangıç ödenekleri ile tahmin edilen gelirler arasındaki fark olarak kanuna bağlanması doğru bir uygulamadır.
4749 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesiyle Türkiye'de kamu borçlanması katı kurallara bağlanmıştır. Bu kuralların en önemlisi olan 'net borçlanma limiti', keyfi borçlanmanın önüne geçmek için ilgili yılın bütçe kanununda öngörülen başlangıç ödenekleri ile tahmin edilen gelirler arasındaki fark (hedeflenen bütçe açığı) olarak tanımlanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
2001 krizi sonrasında uygulanan borç yönetimi politikasının temel felsefesini analiz etmek.
Borç yönetiminin piyasa dinamiklerine, mali disipline ve katı kurallara (şeffaflık, hesap verebilirlik) dayandırıldığı tespit edilir.
Geçmiş dönemlerdeki aşırı borçlanma ve yüksek enflasyon sarmalının temel nedeninin kuralsızlık olduğu bilinmektedir.
2
Eski uygulamaların yasaklanmasına dair kuralları gözden geçirmek.
Merkez Bankasından kısa vadeli avans kullanılması ve Merkez Bankasının birincil piyasadan DİBS alması gibi monetizasyon yaratacak kanalların tamamen kapatıldığı hatırlanır.
Borcun parasallaştırılmasının önlenmesi, Merkez Bankası bağımsızlığının ve fiyat istikrarının ön koşuludur.
3
4749 sayılı Kanun'un getirdiği asli mali disiplin kuralını (Net Borçlanma Limiti) belirlemek.
Kanun'un 5. maddesi gereğince net borçlanma limitinin bütçe kanunundaki başlangıç ödenekleri ile tahmin edilen gelirler arasındaki fark kadar (bütçe açığı kadar) olabileceği belirlenir.
Bütçe açığı hedeflerinden sapılarak sınırsız ve keyfi borçlanma yapılmasını engellemek yasal güvence altına alınmıştır.

Key Concept

4749 Sayılı Kanun ve Net Borçlanma Limiti
Rate this question