Question

Difficulty: HardDiğer Teorik Sınıflandırmalar (Dalton, Bastable)

Modern maliye teorisinde kamu gelirlerini sistemleştiren düşünürlerden Hugh Dalton, gelirin cebri niteliği ve sağladığı fayda derecesini esas alırken; C.F. Bastable, devletin gelir elde ederken büründüğü kimliği temel kriter olarak belirlemiştir.

Buna göre, devletin kamusal bir zorlama (cebir) unsuru kullanmaksızın, tamamen gönüllülük esasına dayalı olarak piyasa mekanizması içerisinde sunduğu mal ve hizmetler karşılığında elde ettiği gelirler; Dalton ve Bastable'ın sınıflandırmalarında sırasıyla hangi başlıklar altında yer almaktadır?

  1. Fiyatlar - Devletin iktisadi bir varlık olarak elde ettiği gelirlerAnswer
  2. B
    Vergiler - Devletin hukuki bir varlık olarak elde ettiği gelirler
  3. C
    Harçlar - Devletin iktisadi bir varlık olarak elde ettiği gelirler
  4. D
    Fiyatlar - Devletin hukuki bir varlık olarak elde ettiği gelirler
  5. E
    Şerefiyeler - Devletin tarihi süreçte elde ettiği gelirler

Answer

Hugh Dalton'a göre piyasa temelli ve gönüllü gelirler 'Fiyatlar' kategorisinde yer alırken; C.F. Bastable'a göre devletin özel bir şahıs veya işletme gibi hareket ederek elde ettiği gelirler 'İktisadi bir varlık olarak elde edilen gelirler'dir.
Doğru yanıt olan 'Fiyatlar - Devletin iktisadi bir varlık olarak elde ettiği gelirler' ifadesi, sorudaki 'piyasa mekanizması' ve 'gönüllülük' vurgusuna tam olarak karşılık gelir. Hugh Dalton, bireylerin kendi istekleriyle bir hizmet satın alması durumunda devlete ödedikleri tutarı 'fiyat' olarak tanımlamıştır. Bastable ise devletin bir kamu otoritesi gibi değil de, bir mülk sahibi veya teşebbüsçü gibi piyasada yer aldığı durumlarda elde ettiği gelirleri devletin 'iktisadi varlığı' ile ilişkilendirmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Soruda tanımlanan gelirin niteliğini analiz etme
Gelirin 'cebir unsuru barındırmadığı', 'gönüllülük esasına dayandığı' ve 'piyasa mekanizmasında' elde edildiği saptanmıştır.
Teorisyenlerin sınıflandırma kriterlerini bu niteliklerle eşleştirmek gerekir.
2
Hugh Dalton'un dörtlü tasnifini hatırlama
Dalton gelirleri Vergiler, Harçlar, Fiyatlar ve Şerefiyeler olarak ayırır. Tanımdaki gönüllü ve piyasa temelli gelir 'Fiyatlar' (Prices) grubuna girer.
Dalton'da fiyatlar, karşılığında tam özel fayda sağlanan ve cebir içermeyen gelirlerdir.
3
C.F. Bastable'ın ikili ayrımını uygulama
Bastable devleti iktisadi varlık (ekonomik birim) ve hukuki varlık (egemen güç) olarak ayırır. Bir işletme gibi piyasada elde edilen gelir 'İktisadi Varlık' geliridir.
Bastable, devletin özel mülkiyet ve ticari faaliyetlerden elde ettiği gelirleri iktisadi varlığına dayandırır.
4
İki analizi birleştirme
Sıralama: Fiyatlar - Devletin iktisadi bir varlık olarak elde ettiği gelirler.
Her iki düşünürün de aynı iktisadi olguyu hangi terminolojiyle tanımladığı netleştirilmiştir.

Key Concept

Dalton ve Bastable'ın Kamu Gelirlerini Tasnif Kriterleri

Hints

1
Cebir unsuru olmayan ve piyasada satılan mallar için ödenen bedelin Dalton'daki adını düşünün.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question