Kamu maliyesi literatüründe kamu gelirlerinin teorik sınıflandırılmasında önemli bir yere sahip olan C.F. Bastable, devletin sahip olduğu farklı nitelikleri esas alarak bir tasnif yapmıştır. Bastable'a göre devlet; bir yandan orman, maden ve gayrimenkul gibi varlıkları yöneten bir 'iktisadi birim' iken, diğer yandan egemenlik gücünü kullanan 'hukuki bir varlık' olarak karşımıza çıkar. Buna göre, Bastable'ın bu yaklaşımından hareketle yaptığı kamu gelirleri sınıflandırmasının temel dayanağı aşağıdakilerden hangisidir?
- Devletin 'iktisadi bünyesi' ile 'hukuki bünyesi' arasındaki ayrımAnswer
- BKamu gelirlerinin cebri (zorunlu) veya iradi (gönüllü) olma niteliği
- CKamu hizmetlerinden yararlanma derecesine göre yapılan 'özel karşılık' ve 'genel karşılık' ayrımı
- DGelirlerin bütçe içindeki sürekliliğine göre belirlenen 'olağan' ve 'olağanüstü' gelirler ayrımı
- EKamu gelirlerinin tarihsel gelişim sürecine göre yapılan ekonomik ve sosyal sınıflandırma
Answer
Bastable'ın kamu gelirleri sınıflandırması, devletin 'iktisadi bünyesi' (özel mülkiyet ve teşebbüs gelirleri) ile 'hukuki bünyesi' (egemenlik gücüne dayanan vergi vb. gelirler) arasındaki ayrıma dayanmaktadır.
C.F. Bastable, kamu gelirlerini tasnif ederken devleti iki farklı kimlikle ele alır. Birincisi, devletin piyasadaki özel hukuk kişileri gibi hareket ederek mülklerinden (orman, maden vb.) veya sınai-ticari işletmelerinden elde ettiği gelirleri kapsayan 'iktisadi bünye' (economic entity) gelirleridir. İkincisi ise, devletin sadece kendisine has olan egemenlik yetkisini kullanarak elde ettiği vergi, harç ve cezalar gibi gelirleri kapsayan 'hukuki bünye' (juridical entity) gelirleridir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Bastable'ın İktisadi ve Hukuki Bünye Ayrımı
Estimated Time:1m 15s