Question

Difficulty: MediumDiğer Teorik Sınıflandırmalar (Dalton, Bastable)

Kamu gelirlerinin teorik sınıflandırmasında C.F. Bastable devleti "iktisadi varlık" ve "hukuki varlık" ayrımı üzerinden değerlendirirken; Hugh Dalton, gelirin cebri (zorlayıcı) niteliği ile bireye sağladığı özel fayda arasındaki ilişkiyi esas almıştır.

Buna göre, Hugh Dalton'un tasnifinde yer alan ve bireyin ödemeyi tamamen kendi isteğiyle yaptığı, karşılığında ise doğrudan bir mal veya hizmet faydası elde ettiği "fiyat" (prices) türü gelirler; C.F. Bastable'ın sınıflandırmasında aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

  1. Devletin iktisadi bir varlık (kişilik) olarak elde ettiği gelirlerAnswer
  2. B
    Devletin hukuki bir varlık (egemen güç) olarak topladığı cebri gelirler
  3. C
    Devletin tarihsel süreçteki gelişimine göre belirlenen olağanüstü gelirler
  4. D
    Kamu kurumlarının sunduğu hizmetlerden yararlananların ödediği yarı-cebri harçlar
  5. E
    Mali tekel niteliğindeki mal ve hizmetlerin satışından sağlanan senyoraj gelirleri

Answer

Hugh Dalton'un fiyat (prices) olarak tanımladığı gelirler, Bastable'ın tasnifinde devletin iktisadi bir varlık olarak elde ettiği gelirler kategorisinde yer alır.
Hugh Dalton'un sınıflandırmasındaki 'fiyat' (prices), devletin bir mal veya hizmeti piyasa koşullarında, herhangi bir zorlama olmaksızın sunması karşılığında elde ettiği gelirdir. C.F. Bastable da devletin bu şekilde özel bir girişimci gibi hareket ederek elde ettiği gelirleri 'iktisadi varlık (kişilik) gelirleri' olarak tanımlar. Dolayısıyla her iki kavram da devletin özel hukuk kurallarına yakın olan faaliyetlerini temsil eder.

Step-by-Step Solution

1
Hugh Dalton'un "fiyat" tanımını analiz etme
Dalton'a göre fiyat; cebri niteliğin olmadığı (tamamen iradi), buna karşılık bireye sağlanan özel faydanın en yüksek olduğu kamu geliri türüdür.
Soruda istenen eşleştirmenin temelini Dalton'un kavramsal çerçevesi oluşturur.
2
C.F. Bastable'ın "iktisadi varlık" tanımını analiz etme
Bastable'a göre devlet, bazen bir özel hukuk kişisi (iktisadi varlık) gibi hareket ederek piyasa mekanizması içinde gelir elde eder.
Dalton'un fiyat kategorisi ile Bastable'ın iktisadi varlık kategorisi arasındaki ortak nokta "piyasa temelli ve gönüllü" olmalarıdır.
3
İki kavramı ilişkilendirme
Piyasa şartlarında, zorlama olmaksızın mal/hizmet satışı karşılığı elde edilen gelirler her iki düşünürde de devletin özel ekonomi içindeki faaliyetine işaret eder.
Teorik sınıflandırmalar arasındaki geçişkenliği belirlemek için kriter benzerlikleri kullanılır.

Key Concept

Kamu Gelirlerinin Teorik Sınıflandırması (Dalton ve Bastable Uyumu)

Practice More

Dalton'un sınıflandırmasındaki 'şerefiye' (special assessments) kavramının cebir ve fayda dengesini Seligman'ın yaklaşımıyla karşılaştırınız.
Estimated Time:50s
Rate this question