Harcama kalemlerinde herhangi bir kesintiye gitmeyen kamu otoritesinin, mükelleflerin üzerindeki vergi yükünü hafifleterek yaratılan finansman açığını piyasalara kamu borçlanma kâğıdı satarak kapatma yoluna gittiği varsayılsın. Bu uygulamanın özel kesim davranışları ve makroekonomik dengeler üzerindeki yansımaları, iktisat okulları arasında farklı şekillerde açıklanmaktadır.
Bu senaryoya göre, aşağıdaki teorik açıklamalardan hangisi ilgili iktisat okulunun temel varsayımlarıyla bağdaşmaktadır?
- Yeni Klasik Yaklaşım: Karar birimleri rasyonel beklentilere sahip olduğu için, bugünkü vergi indirimini gelecekteki vergi artışlarının bugünkü değeriyle eşit kabul edip tüketimlerini değiştirmezler; böylece toplam talep etkilenmez.Answer
- BKeynesyen Yaklaşım: Kamu borçlanma kâğıdı ihracı piyasadaki faiz oranlarını hızla aşağı çekeceği için, özel sektör yatırımlarında pozitif yönlü bir ivmelenme ve maliye politikasında içe çekme etkisi yaşanır.
- CKlasik Yaklaşım: Piyasada her zaman değerlendirilmeyi bekleyen atıl fonlar bulunduğundan, devletin borçlanarak fon talep etmesi özel yatırımları hiçbir şekilde dışlamadan ulusal geliri artırır.
- DMonetarist Yaklaşım: Sadece kamu borçlanma kâğıdı satışı yoluyla açığın finanse edilmesi, emisyon hacmini doğrudan büyüterek kısa sürede hiperenflasyon sürecini tetikler.
- EArz Yönlü İktisat: Borç senedi ihracı yoluyla vergi indiriminin finanse edilmesi, bireylerin marjinal tüketim eğilimini kalıcı olarak düşürmeyi ve toplam talebi baskılayarak fiyat istikrarını sağlamayı amaçlar.
Answer
Yeni Klasik Yaklaşımın, bugünkü vergi indirimlerinin rasyonel bireyler tarafından gelecekteki vergi yükü olarak algılanıp tüketimin değiştirilmeyeceği ve toplam talebin etkilenmeyeceği yönündeki tespiti teorik olarak doğrudur.
Verilen senaryoda, vergi indirimi ile yaratılan açığın borçlanma ile finanse edilmesi durumunda Yeni Klasik makroekonomik yaklaşımın (Rikardocu Denklik hipotezi) öne sürdüğü sonuçlar doğru olarak verilmiştir. Bu yaklaşıma göre, hanehalkı rasyonel beklentilere sahiptir ve devletin bugün borçlanarak yaptığı vergi indirimini, gelecekte anapara ve faiziyle birlikte ödenecek bir vergi yükü olarak algılar. Dolayısıyla bireyler, artan harcanabilir gelirlerini tüketmek yerine gelecekteki vergi yükümlülüklerini karşılamak üzere tasarruf ederler. Bu durum, toplam talep, faiz oranları ve reel ekonomik aktivite üzerinde hiçbir değişikliğe (nötr etkiye) yol açmaz.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Borçlanmanın Makroekonomik Etkileri ve Rikardocu Denklik