Bir uluslararası değerlendirme kuruluşu, Türkiye'nin son beş yıllık bütçe uygulama sonuçlarını 'eğitim, sağlık ve çevre koruma alanlarına ayrılan kamu kaynaklarının Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içindeki payı' açısından analiz etmek istemektedir. Bu analizin uluslararası standartlarda ve sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi için, bütçe verilerinin harcamayı fiilen gerçekleştiren kurumların teşkilat yapısından arındırılarak sadece harcamanın nihai amacına göre konsolide edilmesi talep edilmiştir.
Mevcut mali mevzuat ve Analitik Bütçe Sınıflandırması (ABS) yapısı dikkate alındığında, bahsi geçen konsolide sektörel verinin elde edilmesi, bütçe kodlama sisteminin hangi boyutu ve bu boyutun temel işlevi sayesinde mümkün olmaktadır?
- İşlevsel (Fonksiyonel) Sınıflandırma; kamu idarelerinin hukuki yapısından ve teşkilat şemasından bağımsız olarak, bütçe kaynaklarının devletin yerine getirdiği temel görevlere (eğitim, sağlık vb.) göre uluslararası standartlarda kodlanmasını sağlar.Answer
- BKurumsal Sınıflandırma; bütçe ödeneklerinin kullanımındaki idari ve hukuki sorumluluğu belirlemek amacıyla, harcamacı kurumları hiyerarşik yapılarına göre kodlayarak uluslararası sektörel konsolidasyonu hedefler.
- CEkonomik Sınıflandırma; kamu harcamalarının reel ekonomi üzerindeki makroekonomik etkilerini izleyebilmek için, ödenekleri üretim sürecine katılıp katılmamalarına göre cari, yatırım ve transfer harcamaları şeklinde tasnif eder.
- DFinansman Tipi Sınıflandırması; kamu hizmetlerinin ifasında kullanılan mali kaynakların genel bütçe gelirleri, özel gelirler veya dış kredilerden hangisiyle karşılandığını kodlayarak harcamaların kurumsal adresini netleştirir.
- EProgram Sınıflandırması; 5018 sayılı Kanun kapsamında yalnızca genel yönetim kapsamındaki idarelerin kendi iç işleyişlerini düzenlemek amacıyla kurgulanmış olup, yerel yönetim harcamalarını uluslararası konsolidasyon dışında bırakır.
Answer
İşlevsel (Fonksiyonel) Sınıflandırma; kamu idarelerinin hukuki yapısından ve teşkilat şemasından bağımsız olarak, bütçe kaynaklarının devletin yerine getirdiği temel görevlere (eğitim, sağlık vb.) göre uluslararası standartlarda kodlanmasını sağlayan sistemdir.
Doğru yanıt, Analitik Bütçe Sınıflandırmasının İşlevsel (Fonksiyonel) boyutu ile ilgilidir. İşlevsel sınıflandırma, Birleşmiş Milletler'in COFOG (Devlet Fonksiyonlarının Sınıflandırması) standardına dayanır. Bu sistemin en önemli özelliği, harcamayı hangi kurumun (Milli Eğitim Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, bir belediye vb.) yaptığıyla ilgilenmemesidir. Harcama sadece ve sadece 'hangi nihai hizmet amacı için' yapıldığına (örneğin; sağlık hizmetleri, eğitim hizmetleri, genel kamu hizmetleri) göre tasnif edilir. Bu sayede, kurumların yapısı ülkeden ülkeye değişse bile, devlet faaliyetlerinin uluslararası düzeyde karşılaştırılabilmesi mümkün olur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İşlevsel (Fonksiyonel) Sınıflandırma ve COFOG Standartları