Dış Ticaret İşlemleri Muhasebesi

220 questions

Question 121Question

Bir dış ticaret işletmesi, yurt dışından 200.000200.000 TL fatura bedeli ile ticari mal ithal etmiştir. Malların millileştirilmesi ve işletme deposuna ulaştırılması sürecinde yapılan harcamalar aşağıda verilmiştir:

Harcama TürüTutar (TL)
Navlun (Nakliye)20.00020.000
Sigorta10.00010.000
Gümrük Vergisi30.00030.000
Ardiye Gideri5.0005.000

İşletme ayrıca mallar depoya ulaştıktan sonra satış mağazasına nakliyesi için 3.0003.000 TL ödemiştir (KDV hariç). Yapılan tüm ödemelerde KDV indirilebilir niteliktedir. Buna göre, ithal edilen malların maliyet bedeli kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 265.000265.000

Answer

İthal edilen malların toplam maliyet bedeli 265.000265.000 TL'dir.
İthalat işlemlerinde maliyet bedeli; malın fatura bedeline ek olarak, gümrükten çekilip işletme deposuna ulaşana kadar yapılan tüm zorunlu harcamaları (navlun, sigorta, gümrük vergisi, ardiye, komisyon vb.) kapsar. Bu soruda 200.000200.000 TL fatura bedeli ile depoya giriş anına kadarki 65.00065.000 TL tutarındaki harcamaların toplamı olan 265.000265.000 TL doğru maliyet bedelidir.

Step-by-Step Solution

1
Fatura bedeli belirlenir.
200.000200.000 TL
Maliyetin temel bileşenidir.
2
Mallar depoya girene kadar yapılan ithalat giderleri (navlun, sigorta, gümrük vergisi, ardiye) toplanır.
20.000+10.000+30.000+5.000=65.00020.000 + 10.000 + 30.000 + 5.000 = 65.000 TL
Maliyet esası gereği varlıkların kullanım yerine getirilmesine kadar yapılan zorunlu harcamalar maliyete eklenir.
3
Depo sonrası harcamalar ve KDV ayıklanır.
3.0003.000 TL nakliye (760 hesaba) ve KDV (191 hesaba) hariç tutulur.
Satış mağazasına sevk giderleri faaliyet gideridir; indirilebilir KDV ise maliyet değil alacaktır.
4
Toplam maliyet hesaplanır.
200.000+65.000=265.000200.000 + 65.000 = 265.000 TL
Fatura bedeli ile millileştirme giderlerinin toplamı malın giriş maliyetini oluşturur.

Key Concept

İthalat Maliyeti Oluşumu

Practice More

İthalat maliyetine dahil edilen unsurlar ile doğrudan 760 veya 770 hesaplara atılan dönem giderleri arasındaki farkları tekrar gözden geçirin.
Estimated Time:45s
Question 122Question

Bir işletme, yurt dışından ticari mal ithal etmek amacıyla bir banka nezdinde akreditif açtırmış ve banka bu işleme ilişkin olarak işletmenin mevduat hesabından 3.500 TL3.500 \text{ TL} tutarında komisyon tahsil etmiştir. Mallar henüz işletmeye ulaşmadığına göre, bu komisyon tutarının borç kaydedilmesi gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 159 Verilen Sipariş Avansları

Answer

İthalat süreci tamamlanana kadar yapılan harcamalar 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında takip edilmelidir.
Dış ticaret işlemlerinde, ithal edilecek mallar için yapılan akreditif açılış komisyonu, sigorta ve navlun gibi harcamalar malın maliyetine dahil edilir. Mallar gümrükten çekilip işletme stoklarına girinceye kadar geçen süreçte bu harcamalar '159 Verilen Sipariş Avansları' hesabının borcunda takip edilir.

Step-by-Step Solution

1
Harvamanın niteliğini belirleme
Akreditif komisyonu, ithalat maliyetine dahil edilmesi gereken bir giderdir.
VUK ve Tek Düzen Hesap Planı uyarınca, varlıklar işletmeye ulaşana kadar yapılan tüm giderler maliyete eklenir.
2
Doğru hesabı seçme
Mallar henüz ulaşmadığı için 159 Verilen Sipariş Avansları hesabı borçlandırılır.
İthalat süreci boyunca maliyet unsurlarının biriktirileceği geçici hesap 159 numaralı hesaptır.

Key Concept

İthalat Maliyeti ve Avans Hesabı İlişkisi
Question 123Question

Türkiye'de yerleşik (Z) Dış Ticaret İşletmesi, transit ticaret kapsamında Japonya'daki bir firmadan 50.00050.000 USD bedelle vadeli olarak satın aldığı ticari malları, Türkiye gümrük hattına sokmaksızın (millileştirmeden) doğrudan Azerbaycan'daki bir müşterisine 75.00075.000 USD bedelle peşin (banka aracılığıyla) satmıştır. İşlem tarihindeki döviz kuru 11 USD = 32,0032,00 TL'dir. Bu bilgilere göre, işletmenin satış işlemine ilişkin yapması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: ------------------ / ------------------
102 BANKALAR 2.400.000
601 YURTDIŞI SATIŞLAR 2.400.000
------------------ / ------------------

Answer

Satış tutarının TL karşılığı olan 2.400.0002.400.000 TL tutarında, 102 Bankalar hesabının borçlandırıldığı ve 601 Yurtdışı Satışlar hesabının alacaklandırıldığı, KDV içermeyen kayıt doğrudur.
Transit ticaret, yurt dışından alınan malın Türkiye gümrük bölgesine girmeden veya antrepoda bekletilerek başka bir ülkeye satılmasıdır. Bu işlemde katma değer vergisi (KDV) hesaplanmaz. Satış tutarı olan 75.00075.000 USD, cari kurla çarpılarak (2.400.0002.400.000 TL) 601 Yurtdışı Satışlar hesabına gelir kaydedilir. Ödeme banka aracılığıyla yapıldığı için 102 Bankalar hesabı borçlanır.

Step-by-Step Solution

1
Satış bedelinin TL karşılığını hesaplayınız.
75.00075.000 USD ×\times 32,0032,00 TL/11 USD = 2.400.0002.400.000 TL.
Muhasebe kayıtlarının ulusal para birimi (TL) üzerinden yapılması zorunluluğu.
2
Transit ticaretin vergi ve hesap statüsünü belirleyiniz.
İşlem KDV'nin konusuna girmez ve hasılat 'Yurtdışı Satış' olarak nitelendirilir.
Mallar Türkiye gümrük hattına girmediği için KDV doğmaz; yurt dışına satış olduğu için 601 nolu hesap kullanılır.
3
Yevmiye kaydını oluşturunuz.
Borç: 102 Bankalar (2.400.0002.400.000 TL), Alacak: 601 Yurtdışı Satışlar (2.400.0002.400.000 TL).
Varlık artışı borç tarafa, hasılat artışı alacak tarafa kaydedilir.

Key Concept

Transit ticaret işlemlerinde KDV hesaplanmaz ve satış hasılatı 601 Yurtdışı Satışlar hesabında takip edilir.

Practice More

Transit ticaret işlemlerinde yapılan alış ve satış kayıtları sonrasında dönem sonu kur değerleme işlemlerine dikkat edilmelidir.
Estimated Time:1m 30s
Question 124Question

İmalatçı (M) İşletmesi, 20262026 yılı Mart ayında bir dış ticaret sermaye şirketine ihraç edilmek şartıyla 600.000600.000 TL tutarında (KDV hariç) mal teslim etmiştir. Genel KDV oranının %20\%20 olduğu bu işlemde, KDV Kanunu'nun 11/1c11/1-c maddesi kapsamında "Tecil-Terkin" sistemi uygulanmıştır.

İşlem DetayıTutar (TL)
Mal Bedeli (Matrah)600.000600.000
KDV Oranı%20\%20
Hesaplanan KDV120.000120.000

Bu bilgilere göre, imalatçı işletmenin gerçekleştirdiği bu teslim anında, faturada hesaplanan ancak ihracatçıdan tahsil edilmeyen 120.000120.000 TL tutarındaki Katma Değer Vergisi hangi hesabın borcuna kaydedilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: 192192 Diğer KDV

Answer

İhraç kayıtlı mal tesliminde tahsil edilmeyen KDV tutarı, tecil edilecek KDV niteliği taşıdığı için 192 Diğer KDV hesabının borcuna kaydedilir.
KDV Kanunu'nun 11/1c11/1-c maddesi uyarınca yapılan ihraç kayıtlı teslimlerde, imalatçı işletme hesapladığı KDV'yi faturada gösterir ancak ihracatçıdan tahsil etmez. Bu tutar beyannamede tecil edilir ve ihracat gerçekleştikten sonra terkin edilir. Muhasebe kaydı aşamasında, tahsil edilmeyen bu vergi alacağı '192 Diğer KDV' (Tecil Edilecek KDV) hesabının borcuna kaydedilirken, yükümlülük '391 Hesaplanan KDV' hesabının alacağında (veya mahsup kaydıyla 392 Diğer KDV hesabında) gösterilir.

Step-by-Step Solution

1
İşlem türünü ve vergi tutarını belirleme
İşlem ihraç kayıtlı teslimdir (11/1c11/1-c); KDV tutarı 600.000×0,20=120.000600.000 \times 0,20 = 120.000 TL'dir.
Muhasebe kaydına esas teşkil edecek sayısal verilerin tespiti gerekir.
2
KDV Kanunu 11/1c11/1-c maddesi kuralını uygulama
Faturada KDV hesaplanır ancak ihracatçıdan tahsil edilmez (Tecil edilir).
İhracatı teşvik etmek amacıyla imalatçıya finansman kolaylığı sağlanması kuralıdır.
3
Hesap planı kurallarına göre doğru hesabı seçme
Tahsil edilmeyen vergi, gelecekte terkin edilecek bir hak (varlık) olarak 192 Diğer KDV hesabına borç yazılır.
Tek Düzen Hesap Planı'na göre tecil edilecek KDV tutarları asset (aktif) tarafında 192 kodlu hesapta izlenir.

Key Concept

İhraç Kayıtlı Teslim (Tecil-Terkin) Muhasebe Mekanizması

Practice More

İhracatçı firma malları üç ay içinde ihraç edemezse, tecil edilen bu verginin gecikme zammıyla birlikte nasıl geri ödendiğine dair kayıtları inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 125Question

Zirve Dış Ticaret İşletmesi, 2020 Ocak 20262026 tarihinde ihraç edeceği mallar için 30.00030.000 ABD Doları tutarında peşin avansı banka aracılığıyla tahsil etmiştir. Malların faturası 1010 Şubat 20262026 tarihinde düzenlenmiş, fiili ihracat (Gümrük Çıkış Beyannamesi kapanışı) ise 1818 Şubat 20262026 tarihinde gerçekleşmiştir.

Kurlar (11 ABD Doları):
- 2020 Ocak 20262026: 30,5030,50 TL
- 1010 Şubat 20262026: 31,2031,20 TL
- 1818 Şubat 20262026: 32,0032,00 TL

Bu bilgilere göre, işletmenin 1818 Şubat 20262026 tarihindeki ihracat kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 601 Yurt Dışı Satışlar hesabı 960.000 TL tutarında alacaklandırılır.

Answer

İhracat kaydında Yurt Dışı Satışlar hesabı, fiili ihraç tarihindeki kur olan 32,00 TL üzerinden 960.000 TL olarak alacaklandırılmalıdır.
İhracat işlemlerinde hasılatın kaydedileceği tarih, malların gümrük hattını geçerek fiili ihracatının gerçekleştiği (Gümrük Çıkış Beyannamesinin kapandığı) tarihtir. Soruda bu tarih 18 Şubat 2026 olarak verilmiştir ve o günkü Merkez Bankası kuru 32,00 TL'dir. Dolayısıyla 30.000 USD×32,00 TL=960.000 TL30.000 \text{ USD} \times 32,00 \text{ TL} = 960.000 \text{ TL} tutarı 601 Yurt Dışı Satışlar hesabının alacağına kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1
Fiili ihraç tarihini ve o tarihteki kuru belirle
Fiili ihraç tarihi 18 Şubat 2026, kur ise 32,00 TL'dir.
Muhasebe standartları ve vergi mevzuatı gereği ihracat geliri fiili ihraç tarihindeki kurdan tanınır.
2
Yurt Dışı Satışlar (601) tutarını hesapla
30.000 USD×32,00 TL/USD=960.000 TL30.000 \text{ USD} \times 32,00 \text{ TL/USD} = 960.000 \text{ TL}
Hasılatın TL karşılığı, döviz tutarının fiili ihraç tarihindeki kur ile çarpılmasıyla bulunur.
3
Kayıt sırasında kullanılacak diğer hesapları belirle
340 Alınan Sipariş Avansları borçlu (915.000 TL), 656 Kambiyo Zararları borçlu (45.000 TL), 601 Yurt Dışı Satışlar alacaklı (960.000 TL).
Peşin ihracatta daha önce alınan avans kapatılır, satış kaydedilir ve kur artışı varsa aradaki fark kambiyo zararı olarak yazılır.

Key Concept

Fiili İhracat Tarihi Esası
Estimated Time:1m 30s
Question 126Question

10.04.202610.04.2026 tarihinde bir dış ticaret işletmesi, yurt dışındaki bir alıcı tarafından lehine 60.00060.000 USD tutarında bir akreditif (L/CL/C) açıldığına dair bankasından ihbar almıştır. Bu bilgilendirme üzerine işletmenin nazım hesaplarda yapacağı kayıtla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Akreditifli İhracatlar hesabı borçlandırılır.

Answer

Akreditifli İhracatlar hesabı borçlandırılır.
Akreditifli ihracat işlemlerinde, işletme lehine bir akreditif açıldığında bu durum işletme için bir tahsilat garantisi ve taahhüt niteliği taşır. Tekdüzen Hesap Planı ve ihtisas muhasebesi ilkeleri gereği, bu tür gayrimaddi taahhütler nazım hesaplarda izlenir. İhbar aşamasında yapılan kayıtta, aktif nitelikli bir nazım hesap olan 'Akreditifli İhracatlar' hesabı borçlandırılırken, 'Akreditifli İhracatlar Karşılığı' hesabı alacaklandırılır.

Step-by-Step Solution

1
İşlemin niteliğini belirle
Akreditif ihbarı bir taahhüt işlemidir, henüz fiili bir varlık veya yükümlülük değişimi yoktur.
Henüz mal sevkiyatı veya tahsilat yapılmadığı için bilanço içi hesaplar kullanılamaz.
2
Muhasebe kayıt yöntemini seç
İşlem nazım hesaplarda (bilanço dışı) izlenmelidir.
Dış ticaret işlemlerinde banka garantileri ve akreditif taahhütleri nazım hesaplarda takip edilir.
3
Nazım hesap kaydını oluştur
Borç: 920 Akreditifli İhracatlar / Alacak: 921 Akreditifli İhracatlar Karşılığı
Aktif karakterli nazım hesap borçlanarak taahhüdü başlatır.

Key Concept

Akreditif İhbar Kaydı

Practice More

Akreditifli ihracatta mallar sevk edildiğinde (fiili ihraç) yapılması gereken ana yevmiye kaydını ve nazım hesapların nasıl kapatıldığını inceleyiniz.
Estimated Time:45s
Question 127Question

İşletme, 05.03.202605.03.2026 tarihinde vesaik mukabili ödeme yöntemiyle 30.00030.000 USD tutarında bir ihracat gerçekleştirmiş ve ilgili belgeleri tahsil edilmek üzere bankasına vermiştir. İhracat tarihindeki kur 11 USD = 32,0032,00 TL'dir. 15.03.202615.03.2026 tarihinde bankadan gelen dekontla, ihracat bedelinin tahsil edildiği, 150150 USD banka komisyonu kesildiği ve net tutarın işletmenin ticari mevduat hesabına aktarıldığı öğrenilmiştir. Tahsilat tarihindeki kur 11 USD = 32,5032,50 TL olduğuna göre, işletmenin 15.03.202615.03.2026 tarihinde yapması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir? (Nazım hesap kayıtları ihmal edilecektir.)

Show answer & explanation

Answer: BORÇ: 102 BANKALAR 970.125970.125 TL / 653 KOMİSYON GİDERLERİ 4.8754.875 TL --- ALACAK: 120 ALICILAR 960.000960.000 TL / 646 KAMBİYO KARLARI 15.00015.000 TL

Answer

Tahsilat kaydında bankaya giren net tutar (970.125970.125 TL) ve komisyon gideri (4.8754.875 TL) borçlandırılırken, alacağın kayıtlı değeri (960.000960.000 TL) ve oluşan kur farkı geliri (15.00015.000 TL) alacaklandırılır.
Doğru olan kayıt, banka hesabına giren net tutarı (970.125970.125 TL) ve ödenen komisyonu (4.8754.875 TL) borç tarafta; işletmenin daha önce 32,0032,00 kurundan kaydettiği alacağını (960.000960.000 TL) ve lehine oluşan kur artışını (15.00015.000 TL) alacak tarafta gösteren maddedir.

Step-by-Step Solution

1
İhracat tarihindeki alacağın TL değerini hesaplayın.
30.000 USD×32,00 TL/USD=960.000 TL30.000 \text{ USD} \times 32,00 \text{ TL/USD} = 960.000 \text{ TL}
Alacağın muhasebe kayıtlarındaki (120 Alıcılar) başlangıç değerini belirlemek için.
2
Tahsilat tarihindeki brüt bedeli ve banka komisyonunu TL'ye çevirin.
Brüt: 30.000×32,50=975.000 TL30.000 \times 32,50 = 975.000 \text{ TL}. Komisyon: 150×32,50=4.875 TL150 \times 32,50 = 4.875 \text{ TL}.
Tahsilat tarihindeki güncel piyasa değerlerini ve gideri belirlemek için.
3
Banka hesabına geçen net tutarı ve kambiyo karını hesaplayın.
Net Banka: 975.0004.875=970.125 TL975.000 - 4.875 = 970.125 \text{ TL}. Kambiyo Karı: 975.000960.000=15.000 TL975.000 - 960.000 = 15.000 \text{ TL}.
Yevmiye maddesinde kullanılacak nihai tutarları tespit etmek için.

Key Concept

Vesaik mukabili ihracat tahsilatında kur farkı ve banka komisyonlarının muhasebeleştirilmesi

Hints

1
İhracat tarihindeki alacağın TL karşılığı ile tahsilat tarihindeki brüt bedel arasındaki farka odaklanın.
2
Banka komisyonu olan 150150 USD'yi, tahsilat tarihindeki kur (32,5032,50) üzerinden TL'ye çevirerek '653 Komisyon Giderleri' hesabına borç yazmalısınız.
3
Kambiyo karı, brüt bedeller arasındaki farktır (975.000960.000975.000 - 960.000). Bankaya giren tutar ise brüt bedelden komisyonun düşülmüş halidir.

Practice More

Kurun düştüğü (Kambiyo Zararı oluşan) bir senaryo için aynı işlemi tekrar ederek kur farkı mantığını pekiştirin.
Estimated Time:1m 30s
Question 128Question

(B) Beyaz Eşya Üretim İşletmesi, Temmuz 2026 tarihinde bir dış ticaret firmasına ihraç edilmek kaydıyla 800.000800.000 TL tutarında mamul teslim etmiştir (KDV oranı %20\%20’dir). İhracatçı firma, söz konusu malları yasal süresi içinde ihraç etmiştir. Buna göre, üretim işletmesinin mal teslimi aşamasında yapacağı muhasebe kaydında borçlandırılacak hesaplar ve tutarları aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 120 Alıcılar Hesabı 800.000800.000 TL ve 192 Diğer KDV Hesabı 160.000160.000 TL

Answer

İhraç kayıtlı satış işleminde borçlandırılacak hesaplar 120 Alıcılar (800.000800.000 TL) ve 192 Diğer KDV (160.000160.000 TL) hesaplarıdır.
İhraç kayıtlı satışlarda (KDV Kanunu 11/1-c), imalatçı işletme tarafından düzenlenen faturada KDV hesaplanır ancak ihracatçıdan tahsil edilmez. Bu nedenle '120 Alıcılar' hesabı sadece mal bedeli olan 800.000800.000 TL kadar borçlandırılır. Tahsil edilmeyen ancak vergi dairesine karşı bir alacak hakkı (veya borç mahsubu) doğuran KDV tutarı ise '192 Diğer KDV' (Tecil Edilebilir KDV) hesabının borcuna kaydedilir. Karşı tarafta ise '600 Yurtiçi Satışlar' ve '391 Hesaplanan KDV' (veya doğrudan '392 Diğer KDV') hesapları alacaklandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Net satış tutarının ve KDV tutarının hesaplanması
Net Satış: 800.000800.000 TL, KDV: 800.000×0,20=160.000800.000 \times 0,20 = 160.000 TL
Yevmiye kaydında kullanılacak rakamların belirlenmesi gerekir.
2
Tecil-terkin sistemi gereği tahsil edilmeyecek tutarın belirlenmesi
Alıcıdan sadece 800.000800.000 TL tahsil edilecektir.
3065 sayılı KDV Kanunu 11/1-c maddesi uyarınca ihracatçıya yapılan teslimlerde KDV tahsil edilmez.
3
Yevmiye maddesinin borç tarafının oluşturulması
120 Alıcılar (800.000800.000 TL) ve 192 Diğer KDV (160.000160.000 TL) borçlandırılır.
KDV tahsil edilmediği için alacak tutarı net yazılır, hesaplanan ancak tahsil edilmeyen KDV ise tecil edilebilir KDV olarak 192 nolu hesapta izlenir.

Key Concept

İhraç kayıtlı satışlarda tecil-terkin uygulaması ve 192/392 nolu hesapların kullanımı.

Hints

1
İhraç kayıtlı satışta imalatçı firma, ihracatçıdan KDV tutarını nakden almaz.
2
Tahsil edilmeyen bu KDV tutarı, muhasebe kayıtlarında 'Tecil Edilebilir KDV' niteliğindedir.
3
Tek düzen hesap planında tecil edilecek KDV tutarı borç tarafında 192 nolu hesapta izlenir.

Practice More

İhracatın gerçekleşmesinden sonra 192 ve 392 nolu hesapların nasıl kapatıldığını inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 129Question

İşletme, vadesiz döviz hesabında bulunan 5.0005.000 USD tutarındaki bakiyeyi, TL nakit ihtiyacını karşılamak amacıyla bankaya bozdurmuştur. Söz konusu dövizler hesaba 11 USD = 31,2031,20 TL kurundan kaydedilmiştir. Bozdurma işleminin yapıldığı tarihte bankanın döviz alış kuru 11 USD = 33,8033,80 TL, döviz satış kuru ise 11 USD = 34,1034,10 TL'dir. Banka, işlem karşılığında herhangi bir komisyon kesintisi yapmamıştır.

Buna göre, işletmenin yapacağı muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: "646 Kambiyo Karları" hesabı 13.00013.000 TL alacaklandırılır.

Answer

Döviz satış işleminde oluşan 13.00013.000 TL tutarındaki fark, "646 Kambiyo Karları" hesabının alacağına kaydedilmelidir.
İşletme bankaya döviz sattığında, banka tarafından uygulanan alış kuru (33,8033,80 TL) üzerinden 169.000169.000 TL tahsil eder. Dövizlerin kayıtlı değeri 156.000156.000 TL (5.0005.000 USD ×\times 31,2031,20 TL) olduğundan, arada oluşan 13.00013.000 TL tutarındaki artış bir kur geliri niteliğindedir ve "646 Kambiyo Karları" hesabına alacak kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1
Dövizlerin işletme kayıtlarındaki (maliyet) değerini hesaplayınız.
5.0005.000 USD ×\times 31,2031,20 TL = 156.000156.000 TL
Varlıkların çıkışı yapılırken öncelikle defter değerinin bilinmesi gerekir.
2
Bankanın döviz alımı sonucu işletmeye ödediği TL tutarını hesaplayınız.
5.0005.000 USD ×\times 33,8033,80 TL = 169.000169.000 TL
İşletme bankaya döviz sattığı için bankanın uygulayacağı kur 'Alış Kuru'dur.
3
Oluşan kur farkını tespit ediniz.
169.000169.000 TL - 156.000156.000 TL = 13.00013.000 TL (Olumlu fark)
Satış bedeli maliyet bedelinden yüksek olduğu için kar oluşmuştur.
4
Muhasebe kaydını belirleyiniz.
102 Bankalar (TL) Borç 169.000169.000; 102 Bankalar (USD) Alacak 156.000156.000; 646 Kambiyo Karları Alacak 13.00013.000
Varlık artışları borç, varlık azalışları ve gelir artışları alacak tarafına kaydedilir.

Key Concept

Döviz bozdurma işlemlerinde bankanın alış kuru baz alınır ve oluşan olumlu farklar kambiyo karı olarak raporlanır.

Hints

1
Bankanın dövizi sizden alırken hangi kuru uygulayacağını düşünün (Alış mı Satış mı?).
2
Dövizler hesaba hangi kurdan girdiyse, hesaptan çıkarken de o tutar üzerinden düşülmelidir.
3
Farkı bulmak için: (Banka Alış Kuru - Kayıtlı Kur) ×\times Döviz Tutarı formülünü kullanın.

Practice More

Kur değerlemesi (dönem sonu) işlemlerinde kullanılan değerleme kuru kurallarını tekrar ediniz.

Alternative Method

Önce toplam TL girişini (169.000169.000), sonra toplam TL çıkışını (156.000156.000) hesaplayıp aradaki farkı tek bir yevmiye maddesinde denkleştirerek kar/zarar yönünü belirleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 130Question

İşletme, 1010 Mayıs 20262026 tarihinde yurt dışındaki bir müşterisine 20.00020.000 ABD Doları tutarındaki ticari malı kredili olarak ihraç etmiş ve faturayı bu tarihte düzenlemiştir. Malların gümrük beyannamesi 1515 Mayıs 20262026 tarihinde kapatılmış (fiili ihracat gerçekleşmiş); söz konusu alacak tutarı ise 2020 Haziran 20262026 tarihinde tahsil edilmiştir.

İşlemle ilgili döviz kurları aşağıdadır:

Tarih11 ABD Doları (USDUSD)
1010 Mayıs 20262026 (Fatura Tarihi)32,0032,00 TL
1515 Mayıs 20262026 (İntibak/Fiili İhracat Tarihi)32,5032,50 TL
2020 Haziran 20262026 (Tahsilat Tarihi)33,2033,20 TL

Bu bilgilere göre, alacağın tahsil edildiği tarihte yapılacak muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 646646 Kambiyo Kârları hesabı 14.00014.000 TL alacaklandırılır.

Answer

Tahsilat tarihinde, alacağın kayıtlı defter değeri (650.000650.000 TL) ile tahsil edilen güncel tutar (664.000664.000 TL) arasındaki 14.00014.000 TL'lik olumlu fark, 646 Kambiyo Kârları hesabına alacak kaydedilmelidir.
İhracat işlemlerinde alacak ve hasılat kaydı yapılırken fiili ihracatın (intibak) gerçekleştiği tarihteki kur (32,5032,50 TL) kullanılır. Bu durumda alacağın defter değeri 650.000650.000 TL olur. Tahsilat günündeki kur (33,2033,20 TL) ile tahsil edilen tutar 664.000664.000 TL'ye yükseldiği için işletme lehine oluşan 14.00014.000 TL fark, 646 Kambiyo Kârları hesabının alacağına kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1
İhracatın kayda alınacağı esas kurun ve tarihin belirlenmesi.
1515 Mayıs 20262026 (İntibak) tarihi ve 11 USD = 32,5032,50 TL kuru esas alınır.
Dış ticaret işlemlerinde hasılat, malların fiili olarak ihraç edildiği (gümrük hattını geçtiği) tarihte oluşur.
2
Alacağın ilk kayıt (defter) değerinin hesaplanması.
20.00020.000 USD ×\times 32,5032,50 TL = 650.000650.000 TL.
Alacak, fiili ihracat tarihindeki TL karşılığı ile muhasebeleştirilir.
3
Tahsilat tarihindeki toplam tutarın hesaplanması.
20.00020.000 USD ×\times 33,2033,20 TL = 664.000664.000 TL.
İşletmenin kasasına veya banka hesabına girecek olan tutar, tahsilat tarihindeki kur üzerinden belirlenir.
4
Kur farkının ve ilgili hesabın tespiti.
664.000664.000 TL - 650.000650.000 TL = 14.00014.000 TL (Olumlu fark).
Tahsil edilen TL tutarı, alacağın defter değerinden yüksek olduğu için kambiyo kârı oluşmuştur.

Key Concept

İhracat işlemlerinde değerleme ve hasılat kaydı için 'fatura tarihi' değil, 'fiili ihraç (intibak) tarihi' esas alınır.

Practice More

İthalat işlemlerinde gümrük vergisi ve diğer maliyet unsurlarının kur değerlemesine etkisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 131Question

Bir dış ticaret işletmesinin 31.12.202531.12.2025 tarihli mizanında "100 Kasa" hesabının alt hesabında 5.0005.000 USD (efektif) ve "102 Bankalar" hesabının alt hesabında 5.0005.000 USD (vadesiz döviz mevduatı) bulunmaktadır. Her iki tutar da işletme kayıtlarına 11 USD = 34,5034,50 TL kuru üzerinden alınmıştır. Dönem sonunda Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası (TCMB) tarafından ilan edilen kurlar şu şekildedir:

Kur TürüKur Tutarı (TL)
TCMB Efektif Alış Kuru35,2035,20
TCMB Efektif Satış Kuru35,4035,40
TCMB Döviz Alış Kuru35,3035,30
TCMB Döviz Satış Kuru35,5035,50

Buna göre, işletmenin yapacağı dönem sonu değerleme kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: "646 Kambiyo Karları" hesabı 7.5007.500 TL alacaklandırılır.

Answer

"646 Kambiyo Karları" hesabının 7.5007.500 TL alacaklandırıldığı seçenek doğrudur.
İşletmenin kasasında bulunan fiziki yabancı paralar (efektif) için TCMB Efektif Alış Kuru (35,2035,20), banka hesabındaki yabancı paralar (döviz) için ise TCMB Döviz Alış Kuru (35,3035,30) kullanılmalıdır. Kasa için hesaplanan fark 3.5003.500 TL, banka için hesaplanan fark 4.0004.000 TL olup, toplamda 7.5007.500 TL tutarında bir değer artışı (Kambiyo Karı) oluşmuştur. Bu durum 646 Kambiyo Karları hesabının alacaklandırılmasını gerektirir.

Step-by-Step Solution

1
Kasa ve banka hesapları için uygulanacak doğru kurları belirle.
Kasa (efektif) için TCMB Efektif Alış Kuru (35,2035,20 TL), Banka (döviz) için TCMB Döviz Alış Kuru (35,3035,30 TL) kullanılmalıdır.
VUK ve muhasebe standartlarına göre nakit yabancı paralar efektif alış, kaydi paralar ise döviz alış kuruyla değerlenir.
2
Kasa (Efektif) mevcudu için değerleme farkını hesapla.
5.000 USD×(35,2034,50)=3.500 TL5.000 \text{ USD} \times (35,20 - 34,50) = 3.500 \text{ TL} kar.
Kasa mevcudunun dönem sonu değeri ile kayıtlı değeri arasındaki fark kambiyo karıdır.
3
Banka (Döviz) mevcudu için değerleme farkını hesapla.
5.000 USD×(35,3034,50)=4.000 TL5.000 \text{ USD} \times (35,30 - 34,50) = 4.000 \text{ TL} kar.
Banka mevcudunun dönem sonu değeri ile kayıtlı değeri arasındaki fark kambiyo karıdır.
4
Toplam kambiyo karını ve muhasebe kaydını belirle.
3.500+4.000=7.500 TL3.500 + 4.000 = 7.500 \text{ TL} toplam kambiyo karı.
Her iki varlık kalemindeki artış toplam kambiyo karı hesabında izlenir.

Key Concept

Efektif ve döviz mevcudunun dönem sonu değerlemesinde farklı kurların (efektif alış vs. döviz alış) kullanılması zorunluluğu.

Hints

1
Kasa mevcudu fiziki nakit olduğu için efektif alış kuruna, banka mevcudu ise döviz alış kuruna tabidir.
2
Kasa için 35,2035,20 TL, banka için 35,3035,30 TL kurunu kullanarak kayıtlı değer olan 34,5034,50 TL ile arasındaki farkları ayrı ayrı hesaplayın.

Practice More

Kambiyo karlarının vergilendirilmesi ve dönem sonu kapatma kayıtlarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 132Question

Pusula Dış Ticaret İşletmesi, 1010 Şubat 20262026 tarihinde ihraç edeceği mallar karşılığında yurt dışındaki alıcısından 60.00060.000 ABD Doları tutarında peşin avansı banka aracılığıyla tahsil etmiştir. İşletme, söz konusu mallara ilişkin faturayı 1515 Mart 20262026 tarihinde düzenlemiş; malların gümrük hattını geçerek fiili ihracatı (GÇB kapanış tarihi) ise 2222 Mart 20262026 tarihinde gerçekleşmiştir.

İlgili tarihlerdeki Merkez Bankası Döviz Alış kurları şu şekildedir:

TarihDöviz Alış Kuru (1 ABD Doları)
1010 Şubat 2026202631,5031,50 TL
1515 Mart 2026202632,2032,20 TL
2222 Mart 2026202632,6032,60 TL

Bu bilgilere göre, işletmenin fiili ihraç tarihinde yapması gereken muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 601 Yurt Dışı Satışlar hesabı 1.956.0001.956.000 TL alacaklandırılır, 66.00066.000 TL kambiyo zararı kaydedilir.

Answer

Fiili ihraç tarihinde 601 Yurt Dışı Satışlar hesabı 1.956.0001.956.000 TL alacaklandırılırken, aradaki 66.00066.000 TL'lik fark kambiyo zararı olarak borç kaydedilmelidir.
Doğru uygulamada, 1010 Şubat'ta alınan avans 1.890.0001.890.000 TL (60.000×31,5060.000 \times 31,50) olarak 340 nolu hesaba kaydedilmiştir. 2222 Mart'ta gerçekleşen fiili ihraç tarihinde hasılat, o günün kuru olan 32,6032,60 üzerinden 1.956.0001.956.000 TL olarak hesaplanır. Avans hesabı 1.890.0001.890.000 TL borçlandırılarak kapatılırken, aradaki 66.00066.000 TL'lik artış, işletme için bir kambiyo zararı niteliğindedir ve 656 Kambiyo Zararları hesabına borç kaydedilir. 601 Yurt Dışı Satışlar hesabı ise 1.956.0001.956.000 TL ile alacaklandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Avansın tahsil edildiği tarihteki TL karşılığını hesaplayınız.
60.000 USD×31,50 TL/USD=1.890.000 TL60.000 \text{ USD} \times 31,50 \text{ TL/USD} = 1.890.000 \text{ TL}
Peşin ihracatta alınan avanslar ilk aşamada 340 Alınan Sipariş Avansları hesabına bu tutarla kaydedilir.
2
Hasılatın (ihracat gelirinin) hangi tarihteki kurla hesaplanacağını belirleyiniz.
Fiili ihraç tarihi olan 2222 Mart 20262026 kuru (32,6032,60 TL) esas alınmalıdır.
İhracatta hasılatın gerçekleşme anı, malların gümrük hattını fiilen geçtiği (GÇB kapanış) tarihtir.
3
Fiili ihraç tarihindeki hasılat tutarını hesaplayınız.
60.000 USD×32,60 TL/USD=1.956.000 TL60.000 \text{ USD} \times 32,60 \text{ TL/USD} = 1.956.000 \text{ TL}
601 Yurt Dışı Satışlar hesabına kaydedilecek nihai tutar budur.
4
Avans hesabı ile hasılat arasındaki kur farkını ve niteliğini belirleyiniz.
1.956.0001.890.000=66.000 TL (Kambiyo Zararı)1.956.000 - 1.890.000 = 66.000 \text{ TL (Kambiyo Zararı)}
Kurların artması, pasif bir hesap olan avansın TL değerini yükselttiği için işletme aleyhine bir durum (zarar) oluşturur.

Key Concept

İhracat hasılatının fiili ihraç tarihindeki kur üzerinden 601 nolu hesaba kaydedilmesi ve peşin alınan avanslarla oluşan farkın kambiyo karı/zararı olarak muhasebeleştirilmesi.

Alternative Method

Önce toplam hasılatı fiili ihraç kuruyla bulup, sonra bu hasılat ile ilk tahsil edilen avans arasındaki farkı direkt kambiyo sonucu olarak yorumlayabilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s
Question 133Question

İşletme, 1010 Aralık 20252025 tarihinde transit ticaret kapsamında İngiltere'deki bir firmadan 150.000150.000 USD tutarında malı vadeli olarak satın almıştır (Kur: 11 USD = 33,0033,00 TL). Mallar Türkiye'ye getirilmeden doğrudan Dubai'deki bir antrepoya boşaltılmış ve burada 2.0002.000 USD tutarında antrepo ardiye ücreti nakden ödenmiştir (Kur: 11 USD = 33,0033,00 TL). 2525 Aralık 20252025 tarihinde bu malların %80\%80'i Dubai'deki antrepodan 160.000160.000 USD bedelle vadeli olarak satılmıştır (Kur: 11 USD = 34,0034,00 TL). 3131 Aralık 20252025 tarihinde dönem sonu değerlemesi yapılmıştır (Kur: 11 USD = 35,0035,00 TL).

Bu bilgilere göre, işletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihli mali tablolarında yer alacak tutarlar ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 601601 Yurtdışı Satışlar hesabı 5.440.0005.440.000 TL, 621621 Satılan Ticari Mallar Maliyeti hesabı 4.012.8004.012.800 TL'dir.

Answer

601601 Yurtdışı Satışlar hesabının 5.440.0005.440.000 TL ve 621621 Satılan Ticari Mallar Maliyeti hesabının 4.012.8004.012.800 TL olduğu ifade doğrudur.
Doğru ifadede yer alan tutarlar, maliyet esası ve dönemsellik kavramlarına uygun olarak hesaplanmıştır. Toplam stok maliyeti olan 5.016.0005.016.000 TL üzerinden satılan %80\%80'lik kısım için 4.012.8004.012.800 TL tutarında STMM kaydı yapılır. Satış hasılatı ise işlemin gerçekleştiği tarihteki kur (34,0034,00 TL) üzerinden 5.440.0005.440.000 TL olarak doğru hesaplanmıştır. Ayrıca bu işlem KDV konusuna girmediği için herhangi bir vergi tahakkuku yapılmamıştır.

Step-by-Step Solution

1
Toplam alış maliyetinin TL cinsinden hesaplanması.
150.000 USD×33,00+2.000 USD×33,00=5.016.000150.000 \text{ USD} \times 33,00 + 2.000 \text{ USD} \times 33,00 = 5.016.000 TL.
Transit ticarete konu malların maliyeti, mal bedeli ve doğrudan ilgili giderlerin toplamından oluşur.
2
Satılan malın maliyetinin (STMM) hesaplanması.
5.016.000 TL×%80=4.012.8005.016.000 \text{ TL} \times \%80 = 4.012.800 TL.
Malların sadece satılan kısmına ait maliyet gelir tablosuna gider olarak yansıtılır.
3
Satış hasılatının (Yurtdışı Satışlar) hesaplanması.
160.000 USD×34,00=5.440.000160.000 \text{ USD} \times 34,00 = 5.440.000 TL.
Satış hasılatı, fiili satış tarihindeki kur üzerinden muhasebeleştirilir.
4
KDV durumunun değerlendirilmesi.
KDV = 00.
Transit ticaret işlemleri Türkiye sınırları dışındaki teslimler olduğu için KDV Kanunu kapsamı dışındadır.
5
Dönem sonu kur değerlemelerinin yapılması.
Alıcılar Değerleme: 160.000×(3534)=+160.000160.000 \times (35-34) = +160.000 TL (Kar); Satıcılar Değerleme: 150.000×(3533)=300.000150.000 \times (35-33) = -300.000 TL (Zarar). Net Etki: 140.000140.000 TL Zarar.
Yabancı para cinsinden borç ve alacaklar dönem sonunda güncel kurlarla değerlenerek kambiyo kar/zararı tespit edilir.

Key Concept

Transit ticaret işlemlerinde maliyet oluşumu, hasılat tespiti ve KDV istisnası.
Estimated Time:4m 0s
Question 134Question

Bir işletme, yurt dışındaki bir tedarikçiden 80.000 USD80.000 \text{ USD} tutarında ticari mal ithal etmek amacıyla bankası aracılığıyla akreditif açtırmıştır. Akreditif işlemlerine ilişkin detaylar aşağıda verilmiştir:

- Akreditif açılış tarihinde kur 1 USD=30 TL1 \text{ USD} = 30 \text{ TL}'dir ve banka toplam tutarın %15\%15'ini teminat (marj) olarak işletmenin mevduat hesabından bloke etmiştir.
- Banka, akreditif açılışı için toplam tutar üzerinden %0,5\%0,5 komisyon ve komisyon tutarı üzerinden %5 BSMV\%5 \text{ BSMV} tahakkuk ettirerek işletmenin hesabından tahsil etmiştir.
- Malların gümrüğe geldiği ve millileştirildiği tarihte kur 1 USD=32 TL1 \text{ USD} = 32 \text{ TL}'dir. Banka, kalan tutarı (%85\%85) işletmenin ticari mevduat hesabından ödeyerek akreditif hesabını kapatmıştır.
- İthalat sürecinde 256.000 TL256.000 \text{ TL} gümrük vergisi ve 5.000 TL5.000 \text{ TL} ardiye gideri nakden ödenmiştir.

Buna göre, ithalat işleminin tamamlanmasıyla birlikte "153 Ticari Mallar" hesabının borç tarafına kaydedilecek toplam maliyet tutarı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 2.809.6002.809.600

Answer

İthal edilen malların toplam maliyeti 2.809.600 TL2.809.600 \text{ TL} olarak hesaplanır.
Doğru cevap, teminat tutarının ödendiği gündeki kuru (12.000 USD×3012.000 \text{ USD} \times 30), kalan borcun ödendiği gündeki kuru (68.000 USD×3268.000 \text{ USD} \times 32), banka komisyonunu, BSMV'yi ve gümrük/ardiye masraflarının tamamını içeren tutardır. Muhasebe standartlarına göre, ithalat için verilen avanslar (marj/teminat) parasal olmayan kalem olarak kabul edilir ve tarihsel maliyeti ile stok maliyetine girer.

Step-by-Step Solution

1
Akreditif açılış giderlerini ve teminat tutarını hesapla
Teminat: 12.000 USD×30=360.000 TL12.000 \text{ USD} \times 30 = 360.000 \text{ TL}; Komisyon: 80.000×30×0,005=12.000 TL80.000 \times 30 \times 0,005 = 12.000 \text{ TL}; BSMV: 12.000×0,05=600 TL12.000 \times 0,05 = 600 \text{ TL}.
İthalat için açılan akreditif masrafları malın maliyetine eklenmek üzere "159 Verilen Sipariş Avansları" hesabında takip edilir.
2
Kalan ödeme tutarını cari kur üzerinden hesapla
Kalan Ödeme: 68.000 USD×32=2.176.000 TL68.000 \text{ USD} \times 32 = 2.176.000 \text{ TL}.
Akreditifin teminat dışında kalan kısmı, ödeme tarihindeki (veya millileşme tarihindeki) cari kur üzerinden maliyete yansıtılır.
3
Tüm maliyet unsurlarını topla
360.000(Teminat)+2.176.000(Kalan)+12.000(Komisyon)+600(BSMV)+256.000(Gu¨mru¨k)+5.000(Ardiye)=2.809.600 TL360.000 (Teminat) + 2.176.000 (Kalan) + 12.000 (Komisyon) + 600 (BSMV) + 256.000 (Gümrük) + 5.000 (Ardiye) = 2.809.600 \text{ TL}.
Tek Düzen Hesap Planı gereği, malın işletme stoklarına girene kadar yapılan tüm zorunlu harcamalar maliyete eklenir.

Key Concept

İthalat işlemlerinde, peşin ödenen teminatlar (avans niteliğinde) tarihsel kurları ile değerlenirken; diğer maliyet unsurları ve kalan ödemeler işlem tarihindeki kurlar üzerinden maliyete dahil edilir.

Hints

1
Akreditif teminatı ödendiği tarihteki kurla, kalan borç ise ödeme tarihindeki kurla maliyete alınmalıdır.

Practice More

Akreditifli ithalatta mal bedeli ödenmeden önce yapılan değerlemelerin (varsa dönem sonu) stok maliyetine mi yoksa kambiyo kar/zararına mı yazılacağını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s
Question 135Question

İşletme, yurt dışından ticari mal ithal etmek amacıyla bir banka nezdinde akreditif açtırmış ve bu işlem için bankaya 4.500 TL4.500 \text{ TL} tutarında komisyon ödemiştir. Tekdüzen Hesap Planı çerçevesinde, söz konusu komisyon ödemesine ilişkin yapılması gereken muhasebe kaydında borçlandırılacak hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 159 Verilen Sipariş Avansları

Answer

Akreditif açılış komisyonunun kaydedilmesi gereken hesap 159 Verilen Sipariş Avansları hesabıdır.
İthalat işlemlerinde, malların işletmeye ulaşıp stoklara giriş kaydı yapılana kadar geçen süreçte ortaya çıkan tüm alış giderleri (akreditif komisyonu, haberleşme giderleri, banka masrafları vb.) malın maliyetine eklenmek üzere 159 Verilen Sipariş Avansları hesabının borcuna kaydedilir. Bu hesap, ithalat tamamlandığında ilgili stok hesabına (153 veya 150) devredilerek kapatılır.

Step-by-Step Solution

1
İşlemin niteliğini belirlemek
İthalat süreci başlamış ve akreditif açılışı için bir maliyete katlanılmıştır.
Dış ticaret muhasebesinde maliyetlerin hangi aşamada hangi hesaba kaydedileceğini belirlemek gerekir.
2
Maliyet esasını uygulamak
İthal edilen malların gümrükten çekilip işletme stoklarına girmesine kadar yapılan tüm harcamalar malın maliyetine eklenmelidir.
Vergi Usul Kanunu ve muhasebe standartları gereği ithalat giderleri maliyet unsurudur.
3
Uygun hesabı seçmek
Mallar henüz yoldayken veya hazırlık aşamasındayken yapılan bu harcamalar 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında toplanır.
Mallar fiilen teslim alınana kadar tüm maliyetlerin geçici olarak izlendiği hesap budur.

Key Concept

Akreditifli ithalatta malın millileşmesine kadar yapılan tüm giderlerin (komisyon, sigorta, nakliye vb.) 159 Verilen Sipariş Avansları hesabında izlenmesi zorunluluğu.

Practice More

İthalat süreci tamamlandığında 159 nolu hesapta biriken tutarın 153 nolu hesaba nasıl devredildiğini gösteren kayıtları inceleyiniz.
Estimated Time:45s
Question 136Question

İmalatçı bir işletmenin, ihraç edilmek şartıyla bir dış ticaret firmasına yaptığı mal teslimlerinde (ihraç kayıtlı teslim), KDV Kanunu'nun 11/1c11/1-c maddesi uyarınca tahsil etmediği ancak beyanname üzerinde gösterdiği "tecil edilen" katma değer vergisini izlemek için kullandığı pasif karakterli hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 392 Diğer KDV

Answer

İmalatçı tarafından ihraç kayıtlı teslimlerde tahsil edilmeyen KDV'nin izlendiği pasif karakterli hesap 392 Diğer KDV hesabıdır.
İmalatçı işletmeler ihraç kayıtlı teslim yaptıklarında, faturada gösterdikleri ancak tahsil etmedikleri KDV tutarını muhasebe kayıtlarında pasif karakterli bir yükümlülük hesabı olan 392 Diğer KDV (Tecil Edilen KDV) hesabının alacağına kaydederek izlerler.

Step-by-Step Solution

1
İşlemin niteliğini belirleme
İşlem, KDV Kanunu 11/1-c maddesi kapsamında ihraç kayıtlı mal teslimidir.
İmalatçı, dış ticaret firmasına ihraç edilmek üzere mal teslim etmektedir.
2
KDV tecil-terkin mekanizmasını analiz etme
İmalatçı KDV hesaplar ancak tahsil etmez; bu tutar beyannamede tecil edilir.
İhracatçıya finansman kolaylığı sağlamak amacıyla vergi tahsilatı ertelenir.
3
Tek Düzen Hesap Planı'na göre kayıt yerini belirleme
Tecil edilen (ertelenen) yükümlülük 392 Diğer KDV hesabına kaydedilir.
MSUGT uyarınca tecil edilen vergiler pasif karakterli 392 nolu hesapta takip edilir.

Key Concept

İhraç Kayıtlı Teslimlerde Tecil-Terkin Muhasebesi

Hints

1
İhraç kayıtlı teslimlerde vergi tahsil edilmez ama beyan edilir.
2
Bu işlemde 'Tecil Edilen KDV' ve 'Tecil Edilebilir KDV' adında iki özel hesap kullanılır.
3
İşletme pasif bir borç kaydı oluşturur; Tek Düzen Hesap Planı'nda bu borç 39 grubundaki 'Diğer KDV' hesabında izlenir.

Practice More

İhraç kayıtlı teslimlerde ihracatın gerçekleşmemesi durumunda gecikme zammı hesaplamalarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 137Question

Zirve Teknoloji A.Ş., yurt dışındaki bir tedarikçiden 100.000100.000 TL fatura bedeli ile ticari mal ithal etmiştir. Bu ithalat işlemiyle ilgili olarak gerçekleştirilen diğer harcamalar şöyledir:

Harcama TürüTutar (TL)
Nakliye (Navlun)10.00010.000
Sigorta5.0005.000
Gümrük Vergisi15.00015.000
Ardiye (Gümrükleme Süreci)5.0005.000
Tanıtım ve Pazarlama Gideri10.00010.000

İşletme, bu harcamaların tamamını nakit olarak ödemiştir (KDV hariç tutarlardır ve ödenen KDV indirilebilir niteliktedir). Tek Düzen Hesap Planı ve Türkiye Muhasebe Standartları (TMS 2 Stoklar) uyarınca, ithal edilen bu malların işletmeye giriş maliyeti kaç TL olarak kaydedilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: 135.000135.000

Answer

İthal edilen malların işletmeye giriş maliyeti 135.000135.000 TL'dir.
İthalat işlemlerinde malın maliyeti; fatura bedeli (100.000100.000 TL), navlun (10.00010.000 TL), sigorta (5.0005.000 TL), gümrük vergisi (15.00015.000 TL) ve gümrükteki zorunlu ardiye giderlerinin (5.0005.000 TL) toplamından oluşur. Bu kalemlerin toplamı 135.000135.000 TL yapmaktadır. Pazarlama giderleri ise TMS 2 uyarınca maliyete dahil edilemez, doğrudan gider yazılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Maliyete dahil edilecek unsurların belirlenmesi
Fatura Bedeli (100.000100.000), Navlun (10.00010.000), Sigorta (5.0005.000), Gümrük Vergisi (15.00015.000) ve Ardiye (5.0005.000)
TMS 2 ve Tek Düzen Hesap Planı uyarınca, bir varlığın elde edilmesi ve depoya getirilmesi için yapılan tüm zorunlu harcamalar maliyete eklenir.
2
Toplam maliyetin hesaplanması
100.000+10.000+5.000+15.000+5.000=135.000100.000 + 10.000 + 5.000 + 15.000 + 5.000 = 135.000 TL
Belirlenen tüm maliyet unsurları toplanarak malın giriş değeri bulunur.
3
Kapsam dışı harcamaların ayıklanması
Tanıtım gideri (10.00010.000) ve İndirilecek KDV maliyete dahil edilmez.
Pazarlama giderleri dönem gideridir; indirilebilir KDV ise maliyet değil, bir varlık (alacak) unsurudur.

Key Concept

İthalat maliyeti; malın satın alma bedeline ek olarak, gümrük vergileri, nakliye, sigorta ve malın kullanım/satış yerine getirilmesiyle doğrudan ilgili diğer harcamaları kapsar ancak indirilebilir vergileri ve satış/tanıtım giderlerini kapsamaz.

Practice More

İthalat maliyetinin oluşumu ile ilgili akreditifli işlemler ve kur farklarının maliyete etkisi konularını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 138Question

(M) Dış Ticaret İşletmesi, 1515 Mart 20262026 tarihinde transit ticaret rejimi kapsamında İsviçre'deki bir firmadan 42.00042.000 USD bedelle peşin olarak satın aldığı kol saatlerini, mallar Türkiye gümrük hattına girmeden aynı gün Kazakistan'daki bir müşteriye 60.00060.000 USD bedelle vadeli (kredili) olarak satmıştır. İşlem tarihindeki kur 11 USD = 32,5032,50 TL'dir.

Buna göre, işletmenin satış hasılatının kaydıyla ilgili yapması gereken yevmiye maddesi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 120 ALICILAR 1.950.000 / 601 YURTDIŞI SATIŞLAR 1.950.000

Answer

Hasılatın 1.950.0001.950.000 TL olarak hesaplandığı ve 601 Yurtdışı Satışlar hesabına alacak, 120 Alıcılar hesabına borç kaydedildiği seçenek doğrudur.
Transit ticaret işlemlerinde mallar gümrük hattına girmediğinden KDV doğmaz. Satış hasılatı, satış tarihindeki kur (32,5032,50) üzerinden 60.00060.000 USD karşılığı olan 1.950.0001.950.000 TL olarak hesaplanır ve yurt dışı bir satış olması nedeniyle 601 Yurtdışı Satışlar hesabına kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1
İşlemin niteliğini belirle
İşlem bir transit ticarettir. Mallar Türkiye gümrük hattına girmemiştir.
Transit ticaret, yurt dışından alınan malın millileştirilmeden başka bir ülkeye satılmasıdır.
2
KDV durumunu değerlendir
KDV hesaplanmaz (0 TL).
Mallar Türkiye sınırlarına girmediği için KDV Kanunu'na göre teslim Türkiye'de yapılmış sayılmaz; dolayısıyla KDV doğmaz.
3
TL tutarını hesapla
60.000 USD×32,50 TL/USD=1.950.000 TL60.000 \text{ USD} \times 32,50 \text{ TL/USD} = 1.950.000 \text{ TL}
Satış hasılatı, işlem tarihindeki döviz kuru üzerinden ulusal para birimine çevrilmelidir.
4
Yevmiye kaydını oluştur
Borç: 120 Alıcılar (1.950.0001.950.000), Alacak: 601 Yurtdışı Satışlar (1.950.0001.950.000)
Hasılat vadeli olduğu için Alıcılar hesabı borçlandırılır; transit ticaret satışları ise 601 nolu hesapta izlenir.

Key Concept

Transit ticaret işlemlerinde mallar millileştirilmediği için KDV hesaplanmaz ve elde edilen hasılat 601 Yurtdışı Satışlar hesabında takip edilir.

Hints

1
Malların Türkiye gümrük hattına girip girmediğine dikkat edin.
2
Transit ticaret kapsamında yapılan satışlarda KDV hesaplanıp hesaplanmayacağını hatırlayın.
3
Satış tutarı olan 60.00060.000 USD'yi işlem tarihindeki kurla çarpın ve 601 nolu hesabı kullanın.

Practice More

Transit ticaretin dönem sonu değerleme işlemlerine ve kur farkı kayıtlarına çalışabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 139Question

İşletmenin yurt dışındaki bir satıcıya 5.0005.000 ABD Doları (USD\text{USD}) tutarında kredili borcu bulunmaktadır. Borcun ortaya çıktığı tarihte kur 11 USD=30\text{USD} = 30 TL iken, geçici vergi dönemi sonundaki değerleme gününde kur 11 USD=32\text{USD} = 32 TL olarak belirlenmiştir. Buna göre, kur farkı ile ilgili yapılacak muhasebe kaydında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: "656 Kambiyo Zararları" hesabı 10.00010.000 TL borçlandırılır

Answer

Döviz kurundaki artış nedeniyle borcun TL karşılığı yükselmiş olup, aradaki fark "656 Kambiyo Zararları" hesabının borcuna kaydedilmelidir.
İşletmenin 5.0005.000 dolarlık borcu başlangıçta 150.000150.000 TL iken, kurun 3232 TL'ye çıkmasıyla 160.000160.000 TL'ye yükselmiştir. Borçta meydana gelen bu 10.00010.000 TL'lik artış, işletmenin ödeyeceği tutarı artırdığı için bir kambiyo zararıdır ve "656 Kambiyo Zararları" hesabının borcuna kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1
Borcun başlangıçtaki TL değerini hesapla
5.000×30=150.0005.000 \times 30 = 150.000 TL
İşlemin gerçekleştiği tarihteki kur baz alınır.
2
Borcun dönem sonu değerleme günündeki TL değerini hesapla
5.000×32=160.0005.000 \times 32 = 160.000 TL
Dönem sonu güncel kur üzerinden borç yeniden değerlenir.
3
Kur farkını ve niteliğini belirle
160.000150.000=10.000160.000 - 150.000 = 10.000 TL artış (Zarar)
Pasif bir kalem olan borcun değerinin artması işletme için kambiyo zararıdır.
4
Muhasebe kaydını oluştur
656 Kambiyo Zararları (Borçlu) / 320 Satıcılar (Alacaklı)
Zararlar gider hesaplarının borcuna, borç artışları pasif hesapların alacağına kaydedilir.

Key Concept

Dövizli borçlarda değerleme sırasında kurun yükselmesi kambiyo zararı, kurun düşmesi ise kambiyo kârı doğurur.

Hints

1
Borcun TL karşılığının artıp artmadığını kontrol edin.
2
Borcun artması işletme için olumlu bir durum mudur, yoksa olumsuz mu?
3
Kur farkını (3230=232 - 30 = 2) toplam dolar tutarı (5.0005.000) ile çarparak toplam zararı bulun.

Practice More

Benzer işlemi bir dövizli alacak (120 Alıcılar) hesabı için yaparak kur artışının etkisini karşılaştırın.
Estimated Time:45s
Question 140Question

İşletme, kasasında bulunan 5.0005.000 USD tutarındaki nakit yabancı parayı (efektif), güvenliği sağlamak amacıyla bankada açtırdığı vadesiz döviz hesabına yatırmıştır. USD kasasının defter değeri 11 USD = 34,0034,00 TL'dir. İşlem tarihindeki banka kurları aşağıdaki gibidir:

- Efektif Alış Kuru: 34,1034,10 TL
- Döviz Alış Kuru: 34,2534,25 TL
- Döviz Satış Kuru: 34,4034,40 TL

Bu işlemin muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 102 Bankalar hesabı 171.250171.250 TL tutarında borçlandırılır.

Answer

102 Bankalar hesabı 171.250171.250 TL tutarında borçlandırılır.
İşletme fiziki nakit parasını (efektif) bankadaki vadesiz döviz hesabına yatırdığında, varlık 'efektif' niteliğinden 'döviz' niteliğine geçer. Banka hesaplarındaki yabancı paralar değerlenirken banka döviz alış kuru kullanılır. Bu nedenle 5.0005.000 USD, güncel döviz alış kuru olan 34,2534,25 TL ile çarpılarak 171.250171.250 TL olarak 102 Bankalar hesabının borcuna kaydedilir. Aradaki 1.2501.250 TL tutarındaki fark (171.250170.000171.250 - 170.000) ise 646 Kambiyo Karları hesabına alacak yazılır.

Step-by-Step Solution

1
Kasadan çıkan yabancı paranın defter değerini hesapla.
5.000×34,00=170.0005.000 \times 34,00 = 170.000 TL
Varlık hesaplarından çıkışlar, o varlığın kayıtlı olduğu değer (defter değeri) üzerinden yapılır.
2
Bankaya yatırılan paranın banka kayıt değerini belirle.
5.000×34,25=171.2505.000 \times 34,25 = 171.250 TL
Banka hesaplarındaki yabancı paralar (döviz) için 'Döviz Alış Kuru' esas alınır.
3
Aradaki kur farkını ve kar/zarar durumunu tespit et.
171.250170.000=1.250171.250 - 170.000 = 1.250 TL (Kar)
Varlığın yeni değeri eski değerinden yüksek olduğu için kambiyo karı doğmuştur.

Key Concept

Efektif ve Döviz Kuru Ayrımı

Hints

1
Fiziki yabancı paralar (efektif) ile bankadaki yabancı paraların (döviz) farklı kurlara tabi olduğunu unutmayın.
2
Banka hesabına para yatırıldığında varlık artık bir 'döviz' mevduatıdır. Değerlemede döviz alış kuru kullanılmalıdır.

Practice More

Benzer şekilde, bankadan nakit döviz çekilmesi durumunda hangi kurun kullanılacağını ve oluşacak kur farkının nasıl kaydedileceğini gözden geçirin.
Estimated Time:1m 30s
PreviousPage 7 / 11Next
Dış Ticaret İşlemleri Muhasebesi Practice Questions — KPSS Muhasebe — Page 7 | Examkin