Question

Difficulty: MediumDevletlerin Halefiyeti

AA Devleti'nin ülkesinin bir parçası olan "XX Bölgesi", iki devlet arasında varılan mutabakat sonucunda BB Devleti'nin egemenliğine geçmiştir. Uluslararası hukukta devletlerin halefiyeti (halefiyet/ardıllık) ilkeleri çerçevesinde, XX Bölgesi'nde uygulanacak antlaşmaların statüsü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Selef devlet olan A'nın antlaşmaları X Bölgesi'nde sona ererken, halef devlet olan B'nin antlaşmaları bu bölgede uygulanmaya başlar.Answer
  2. B
    X Bölgesi, egemenlik değişikliği sonrası 'temiz sayfa' (tabula rasa) ilkesi gereği her iki devletin de antlaşmalarından tamamen muaf tutulur.
  3. C
    Selef devletin akdetmiş olduğu tüm antlaşmalar, halef devlet tarafından açıkça reddedilmedikçe X Bölgesi'nde yürürlükte kalmaya devam eder.
  4. D
    X Bölgesi'nin devri, sadece o bölgeye özgü yerelleşmiş (localized) antlaşmaları sona erdirir, diğer genel antlaşmalar ise B Devleti için bağlayıcı olur.
  5. E
    Antlaşmaların geçerliliği, bölge halkının vatandaşlık tercihi hakkını (opsiyon hakkı) kullanmasına kadar askıya alınır.

Answer

Selef devletin antlaşmalarının sona ermesi ve halef devletin antlaşmalarının o bölgede yürürlüğe girmesi
Uluslararası hukukta ülke devri (transfer of territory) durumunda genel kural, devredilen toprak parçası üzerinde selef (eski) devletin antlaşmalarının sona ermesi ve halef (yeni egemen) devletin antlaşmalarının otomatik olarak yürürlüğe girmesidir. Bu kural 1978 Viyana Sözleşmesi'nde 'Antlaşmaların Sınırlarla Birlikte Yer Değiştirmesi' ilkesi olarak adlandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Olayın türünü belirle
Söz konusu durum, bir devletin ülkesinin bir kısmının başka bir devlete devredilmesidir (Ülke devri / Transfer of territory).
Halefiyet rejiminde uygulanacak kural, olayın türüne (yeni devlet, birleşme, ayrılma veya devir) göre değişir.
2
İlgili uluslararası sözleşmeyi ve kuralı hatırla
1978 tarihli Devletlerin Antlaşmalara Halefiyeti Hakkında Viyana Sözleşmesi'nin 15. maddesi 'Antlaşmaların Sınırlarla Birlikte Yer Değiştirmesi' (Moving Treaty Frontiers) kuralını düzenler.
Bu kural, bir toprak parçası üzerindeki egemenlik el değiştirdiğinde antlaşma rejiminin nasıl değişeceğini tanımlayan temel ilkedir.
3
Kuralı senaryoya uygula
X Bölgesi A'dan ayrıldığı için A'nın antlaşmaları oradan 'çekilir', B'ye katıldığı için B'nin antlaşmaları oraya 'yayılır'.
Toprak parçası artık B Devleti'nin ülkesel yetki alanına girdiği için B'nin taraf olduğu uluslararası yükümlülüklere tabi olur.

Key Concept

Antlaşmaların Sınırlarla Birlikte Yer Değiştirmesi (Moving Treaty Frontiers) İlkesi

Hints

1
Bu soruda yeni bir devletin kurulması değil, mevcut iki devlet arasında bir toprak parçasının el değiştirmesi söz konusudur.
2
1978 Viyana Sözleşmesi'nde bu durum 'Antlaşmaların Sınırlarla Birlikte Yer Değiştirmesi' başlığı altında düzenlenmiştir.
3
Bu kurala göre, bir bölge hangi devletin sınırları içindeyse, o devletin antlaşmalarına tabi olur.

Practice More

Sınır rejimleri ve yerelleşmiş antlaşmaların (radicite in loco) halefiyete karşı bağışıklığını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question