Uluslararası hukukta devletlerin halefiyeti (state succession) çerçevesinde, sömürge yönetiminden kurtularak bağımsızlığını yeni kazanan bir devletin (newly independent state), selef devletin taraf olduğu antlaşmalarla hukuki ilişkisi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Yeni bağımsız devletler genel olarak 'temiz sayfa' (clean slate) ilkesinden yararlanarak önceki antlaşmalarla bağlı olmasalar da, sınır rejimlerini ve bölgeye bağlı hakları düzenleyen (radicite) antlaşmalar bu kuralın istisnasıdır ve halef devleti bağlamaya devam eder.Answer
- BDevletin yönetim biçiminin ihtilal veya anayasal olmayan yollarla değişmesi bir halefiyet durumu teşkil ettiğinden, yeni hükümet selef rejimin tüm siyasi ve ekonomik antlaşmalarını tek taraflı olarak feshetme hakkına sahiptir.
- CTemiz sayfa ilkesi emredici bir hukuk kuralı (jus cogens) niteliğinde olduğundan, yeni bağımsız devletin egemenliği gereği selef devletin belirlediği sınır rejimleri dahil hiçbir yükümlülük yeni devlete devredilemez.
- DYeni bağımsız devletler, selef devletin kamu borçlarını ve özel hukuk nitelikli ticari sözleşmelerini hiçbir ayrım gözetmeksizin tam bir halefiyetle devralmakla yükümlüdür.
- EUluslararası hukukta devletlerin halefiyeti durumunda, antlaşmaların sürekliliği (continuity) ilkesi hem yeni bağımsız devletler hem de devletlerin parçalanması (dissolution) durumları için tek tip kural olarak uygulanır.
Answer
Yeni bağımsız devletler için geçerli olan 'temiz sayfa' ilkesi, sınır ve bölgeye bağlı (radicite) antlaşmaları kapsamaz; bu tür antlaşmalar süreklilik arz eder.
Uluslararası hukukta, sömürge yönetiminden kurtulan 'yeni bağımsız devletler' için 1978 Viyana Sözleşmesi ve teamül hukuku uyarınca 'temiz sayfa' ilkesi kabul edilmiştir. Bu ilkeye göre yeni devlet, selef devletin antlaşmalarını sürdürüp sürdürmemekte serbesttir. Ancak bu kuralın en önemli istisnası sınırları belirleyen antlaşmalar ve transit geçiş gibi bölgeye bağlı (radicite) haklardır; bu tür antlaşmaların sürekliliği esastır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Devletlerin Halefiyetinde Temiz Sayfa (Clean Slate) İlkesi ve Radicite Antlaşmalar İstisnası
Estimated Time:1m 30s