Question

Difficulty: HardSoruşturma (Tahkik)

Uluslararası hukukta uyuşmazlıkların barışçıl çözüm yollarından biri olan "soruşturma" (tahkik) yöntemi, taraflar arasındaki uyuşmazlığın temelini oluşturan olayların tarafsız bir kurul tarafından incelenmesini hedefler. 19071907 tarihli Lahey Sözleşmesi hükümleri ve bu yöntemin tarihsel gelişimi dikkate alındığında, soruşturma (tahkik) usulü ve raporunun hukuki niteliği hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. 19071907 tarihli Lahey Sözleşmesi'nin 3535. maddesi uyarınca; komisyonun hazırladığı rapor sadece maddi vakıaların tespitini içerir, bir hakem kararı niteliği taşımaz ve taraflar aksini kararlaştırmadıkça taraflar üzerinde bağlayıcı bir etkisi yoktur.Answer
  2. B
    Soruşturma komisyonu, uyuşmazlığın hem maddi hem de hukuki yönlerini inceleyerek taraflar arasındaki uyuşmazlığı sona erdirecek, kabul edilmesi zorunlu bir çözüm planı sunar.
  3. C
    Üçüncü bir tarafın uyuşmazlık taraflarını bir araya getirerek bizzat müzakerelere katıldığı ve uyuşmazlığın esasına yönelik siyasi çözüm önerileri sunduğu bir yöntemdir.
  4. D
    Soruşturma raporu, taraflar arasındaki uyuşmazlığı kesin hüküm (res judicata) gücüyle sona erdiren ve uluslararası icra kabiliyeti bulunan hukuki bir belgedir.
  5. E
    Soruşturma komisyonu, tarafların rızası olmasa dahi uyuşmazlığın temelindeki hukuka aykırılığı saptayarak ilgili devlete karşı yaptırım uygulanması için Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'ne rapor sunar.

Answer

1907 tarihli Lahey Sözleşmesi uyarınca soruşturma raporu sadece maddi vakıaları tespit eder ve taraflar aksini kararlaştırmadıkça bağlayıcı değildir.
Soruşturma (tahkik) yöntemi, özellikle hukuki yorumun değil, olayların nasıl cereyan ettiğinin tartışmalı olduğu durumlarda (örneğin 19041904 Dogger Bank Olayı) kullanılır. 19071907 Lahey Sözleşmesi'nin 3535. maddesi, bu kurulun hazırlayacağı raporun bir hakem kararı niteliğinde olmadığını ve taraflara tam bir takdir serbestliği bıraktığını açıkça belirtir. Bu nedenle doğru seçenek, raporun sadece maddi vakıaları içerdiğini ve bağlayıcı olmadığını belirten ifadedir.

Step-by-Step Solution

1
Soruşturma (tahkik) yönteminin temel amacını belirle.
Bu yöntemin temel amacı, uyuşmazlığın temelindeki "maddi vakıaların" (matters of fact) tarafsız uzmanlarca tespit edilmesidir.
Hukuki yorumdan ziyade olayların nasıl gerçekleştiğini açıklığa kavuşturmak önceliktir.
2
Yöntemin hukuki dayanağını kontrol et.
18991899 ve 19071907 tarihli Lahey Sözleşmeleri bu yöntemi düzenleyen temel metinlerdir.
Uluslararası hukukta kurumsal çerçeve bu sözleşmelerle çizilmiştir.
3
Raporun hukuki etkisini analiz et.
Rapor, taraflar aksini kararlaştırmadıkça bir "hakem kararı" değildir ve bağlayıcı değildir.
Lahey Sözleşmesi Madde 35, taraflara tam bir hareket serbestliği (freedom of action) tanır.

Key Concept

Soruşturma (Tahkik) yönteminin vakıa odaklı ve bağlayıcı olmayan niteliği.

Practice More

Uyuşmazlıkların çözümünde soruşturma ve uzlaştırma (conciliation) arasındaki temel farkları gözden geçirmek, yöntemlerin kapsamını ayırt etmeyi kolaylaştıracaktır.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question