Question

Difficulty: MediumSoruşturma (Tahkik)

1904 tarihli Dogger Bank (Hull) Olayı ile uluslararası hukukta etkinliği kanıtlanan ve uyuşmazlık taraflarının rızasına dayalı olarak uyuşmazlığın temelindeki "maddi vakıaların" (matters of fact) tarafsız bir komisyon marifetiyle saptanmasını hedefleyen "soruşturma" (tahkik) yöntemi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Hazırlanan soruşturma raporu, tıpkı uluslararası tahkim kararları gibi uyuşmazlık tarafları üzerinde hukuken kesin ve zorunlu bir bağlayıcılığa sahiptir.
  2. Soruşturma komisyonunun temel işlevi, uyuşmazlığın esasına dair bir çözüm planı sunmak yerine sadece maddi vakıaları tespit etmektir ve hazırlanan rapor taraflar aksini kararlaştırmadıkça bağlayıcı değildir.Answer
  3. C
    Bu yöntem, uyuşmazlığın niteliği ne olursa olsun tarafların başvurusu beklenmeksizin Uluslararası Adalet Divanı tarafından re'sen başlatılan zorunlu bir süreçtir.
  4. D
    Uzlaştırma (conciliation) yönteminden farklı olarak, soruşturma komisyonu hem maddi olayları saptar hem de tarafların uyuşmazlığı sonlandırması için uyması gereken hukuki yaptırımları belirler.
  5. E
    Dostça girişim (good offices) yönteminde olduğu gibi, üçüncü tarafın temel görevi uyuşmazlığın içeriğine girmeden sadece taraflar arasında iletişimi sağlamaktır.

Answer

Soruşturma komisyonu, uyuşmazlığın çözümüne yönelik esasa dair öneriler sunmak yerine sadece maddi vakıaların tespitine odaklanır ve raporu kural olarak bağlayıcı değildir.
Soruşturma (tahkik) yöntemi, uyuşmazlığın hukuki çözümünden ziyade, tarafların üzerinde uzlaşamadığı maddi gerçeklerin (vakıaların) tarafsız bir heyetçe ortaya çıkarılmasını amaçlar. 1907 Lahey Sözleşmesi Madde 35 uyarınca, bu raporun taraflar için bağlayıcı bir niteliği yoktur ve uyuşmazlığın esasına yönelik bir çözüm dayatmaz. Bu özelliğiyle, çözüm önerisi sunan uzlaştırmadan ve bağlayıcı karar veren tahkimden ayrılır.

Step-by-Step Solution

1
Soruşturma (tahkik) yönteminin temel amacını ve 1907 Lahey Sözleşmesi'ndeki yerini analiz etme.
Soruşturmanın temel amacının, uyuşmazlığın kökenindeki olayların (maddi vakıaların) tarafsız bir komisyonca aydınlatılması olduğu görülür.
Yöntemi diğer barışçıl çözüm yollarından ayıran en temel karakteristik özelliğin saptanması gerekir.
2
Soruşturma raporunun hukuki niteliğini ve bağlayıcılığını değerlendirme.
Raporun bir hakem kararı veya yargı hükmü olmadığı, sadece bir tespit belgesi olduğu ve tarafları hukuken bağlamadığı (taraflar aksini belirtmedikçe) sonucuna varılır.
Tahkim ve yargısal çözüm yolları ile olan farkın netleştirilmesi uyuşmazlık çözümü mantığı açısından kritiktir.

Key Concept

Soruşturmanın (Tahkik) 'maddi vakıa tespiti' odaklı ve kural olarak bağlayıcı olmayan niteliği.

Practice More

Soruşturma yönteminin uzlaştırma (conciliation) yöntemi ile arasındaki 'çözüm önerisi sunma' farkını pekiştirmek için 1907 Lahey Sözleşmesi'nin ilgili maddelerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question