Question

Difficulty: EasyDevletlerin Halefiyeti

1978 tarihli Devletlerin Antlaşmalara Halefiyeti Sözleşmesi uyarınca, sömürge statüsünden kurtularak kurulan "yeni bağımsız devletler" için selef devletin antlaşma yükümlülüklerinden kurtulma imkanı tanıyan "temiz sayfa" (tabula rasa) ilkesi öngörülmüştür. Buna karşın, uluslararası hukukta bazı antlaşmaların bu ilkenin dışında tutularak halef devleti de bağlamaya devam etmesi kabul edilir. Buna göre, "temiz sayfa" ilkesine tabi olmayan ve halefiyet durumunda süreklilik arz eden antlaşma türü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Ticaret ve gümrük birliği antlaşmaları
  2. Sınır rejimlerini ve ülkesel statüleri belirleyen (radisite) antlaşmalarAnswer
  3. C
    Karşılıklı savunma ve askeri ittifak antlaşmaları
  4. D
    Uluslararası örgütlere üyelik ve katılım antlaşmaları
  5. E
    Ekonomik yardım ve teknik iş birliği antlaşmaları

Answer

Sınır rejimlerini ve ülkesel statüleri belirleyen (radisite) antlaşmalar
Uluslararası hukukta devletlerin halefiyeti söz konusu olduğunda, sömürge statüsünden kurtularak bağımsızlığını kazanan devletler için "temiz sayfa" (tabula rasa) ilkesi uygulanır. Bu ilkeye göre yeni devlet, selef devletin taraf olduğu antlaşmaları devralmak zorunda değildir. Ancak bu kuralın en önemli istisnası sınır rejimlerini ve ülkesel statüleri (geçiş hakları, servitüdler vb.) belirleyen antlaşmalardır. Bu tür antlaşmalar "radisite" (ülkeye yapışık) nitelikli kabul edilir ve uluslararası sınırların istikrarını korumak amacıyla halef devleti de bağlar.

Step-by-Step Solution

1
Devletin statüsünü belirle
Sömürgeden kurtulan "Yeni Bağımsız Devlet"
Yeni bağımsız devletler için genel kural temiz sayfa ilkesidir.
2
Uygulanacak temel ilkeyi hatırla
Temiz Sayfa (Tabula Rasa) İlkesi
Bu ilke uyarınca yeni devlet selef devletin antlaşmalarıyla bağlı değildir.
3
İstisnai durumu tespit et
Radisite (ülkesel) antlaşmalar
Sınır antlaşmaları ve ülkeye bağlı yükümlülükler devletin kişiliğinden bağımsız olarak ülkeye yapışık kabul edilir.

Key Concept

Temiz Sayfa İlkesi ve Radisite Antlaşmalar
Estimated Time:45s
Rate this question