Question

Difficulty: MediumDevletlerin Tanınması

Bağımsız bir devlet olan 'Pangea'da gerçekleşen rejim değişikliğiyle yönetime anayasa dışı yollarla bir askeri konsey el koymuştur. Aynı tarihlerde, 'Sinerji' devletinin 'Vadi' adlı eyaleti, tek taraflı bağımsızlık ilan ederek 'Yeni Vadi Cumhuriyeti'ni kurduğunu duyurmuştur.

Uluslararası toplumun bu olaylara tepkisi şu şekilde olmuştur:
I. 'Alfa' devleti, Pangea'daki yeni askeri konseyi resmi muhatap olarak kabul etmiştir.
II. 'Beta' devleti, Yeni Vadi Cumhuriyeti'nin sınırlarının ve otoritesinin henüz tam kesinleşmemesi nedeniyle bu yapıyı yalnızca geçici ve sınırlı düzeyde muhatap almıştır.
III. 'Gama' devleti ise, Yeni Vadi Cumhuriyeti'nin ancak diğer devletlerce tanındığı andan itibaren uluslararası hukukta bir devlet olarak varlık kazanabileceğini ileri sürmüştür.

Bu duruma ve uluslararası hukukta tanıma kurumuna ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Gama devletinin ileri sürdüğü görüş, uluslararası hukukta günümüzde kabul gören açıklayıcı (bildirici) tanıma teorisiyle örtüşmemektedir; zira devletin hukuki varlığı tanımaya bağlı değildir.Answer
  2. B
    Alfa devletinin Pangea'daki yeni yönetimi muhatap alması, mevcut bir uluslararası süjenin son bulup yeni bir devletin tanınması işlemini ifade eder.
  3. C
    Beta devletinin Yeni Vadi Cumhuriyeti'ne yönelik tutumu, geri alınamaz nitelikteki de jure (hukuki) tanımanın tipik bir örneğidir.
  4. D
    Gama devletinin tezi, günümüz uluslararası hukukunun temel kuralı olan kurucu (inşai) teoriye dayanmaktadır ve bu teze göre devletler tanınmadan önce hiçbir hukuki işleme taraf olamazlar.
  5. E
    Pangea'da yaşanan anayasa dışı rejim değişikliği, bu devletin uluslararası kişiliğini kendiliğinden sona erdirdiği için diğer devletlerin daha önceki devlet tanımasını geri alması zorunludur.

Answer

Doğru seçenek, Gama devletinin görüşünün günümüz uluslararası hukukunda geçerli olan açıklayıcı (bildirici) tanıma teorisiyle örtüşmediğini belirten ifadedir.
Doğru ifade, Gama devletinin görüşünün uluslararası hukukta geçerli olan açıklayıcı teoriyle uyuşmadığını tespit edendir. Uluslararası hukukta devletin hukuki varlık kazanması objektif unsurların (ülke, millet, egemenlik) bir araya gelmesiyle oluşur; diğer devletlerin tanıması sadece mevcut bir gerçeği saptar (açıklayıcı teori). Gama devletinin iddiası ise terk edilmiş olan kurucu teoriye dayanmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki durumların hukuki niteliklerini tespit et.
I. durum 'Hükümet tanıması', II. durum 'De facto (fiili) devlet tanıması', III. durum ise 'Kurucu (inşai) teori' iddiasıdır.
Olayları uluslararası hukukun teknik kavramlarıyla eşleştirmek, seçeneklerin doğruluğunu değerlendirmek için ilk şarttır.
2
Gama devletinin iddiasını (III) güncel uluslararası hukuk kurallarıyla karşılaştır.
Gama devleti tanınmayı devlet olmanın kurucu unsuru olarak görmektedir. Ancak güncel uluslararası hukukta 'açıklayıcı (bildirici) teori' geçerlidir. Yani devlet fiilen kurulduğunda hukuken de doğar, tanıma sadece bunu beyan eder.
Kurucu ve açıklayıcı teori ayrımı, devletin uluslararası alanda ne zaman hukuki kişilik kazandığını belirleyen temel unsurdur.
3
Diğer devletlerin işlemlerini analiz et.
Alfa devleti devlet değil hükümet tanımaktadır. Beta devleti de jure değil de facto tanıma yapmıştır. Pangea devlet olarak kişiliğini kaybetmemiştir.
Diğer seçeneklerde yer alan de jure/de facto ile hükümet/devlet tanıması ayrımlarındaki yanlışlıkları netleştirmek içindir.

Key Concept

Tanıma Teorileri (Açıklayıcı ve Kurucu), De jure/De facto Tanıma ve Hükümet Tanıması
Rate this question