Examkin

Question

Difficulty: MediumDoktrin (Öğreti)

Uluslararası Adalet Divanı (UAD) Statüsü’nün 38. maddesinde "hukuk kurallarının saptanmasında yardımcı araçlar" (subsidiary means for the determination of rules of law) arasında sayılan öğretinin (doktrin) uluslararası hukuktaki konumu ve işleviyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Öğreti, antlaşmalar ve teamül gibi asli kaynaklar arasında bir boşluk bulunması durumunda uyuşmazlığa doğrudan uygulanan bir maddi hukuk kaynağıdır.
  2. Öğreti, yeni bir uluslararası hukuk kuralı yaratma gücüne sahip olmayıp mevcut kuralların içeriğini ve varlığını belirlemeye yarayan bir kanıt niteliğindedir.Answer
  3. C
    Uluslararası Adalet Divanı kararlarında atıf yapılan öğretiler, Divan'ın yargı yetkisi uyarınca tüm devletler için genel ve bağlayıcı bir hukuk kuralı haline gelir.
  4. D
    Öğretinin bir uyuşmazlıkta yardımcı kaynak olarak kullanılabilmesi için, uyuşmazlığın taraflarının bu konuda açık rıza göstermiş olması zorunludur.
  5. E
    Öğreti, normlar hiyerarşisinde 'hukukun genel ilkeleri' ile aynı düzeyde yer alan ve devletlerin egemenlik devri yapmadığı alanlarda asli kaynak kabul edilen bir normdur.

Answer

Öğretinin uluslararası hukukta yeni bir kural yaratma (asli kaynak) gücü yoktur; temel işlevi mevcut kuralların varlığını ve kapsamını saptamaya yardımcı olmaktır.
Uluslararası hukukta öğreti (doktrin), tek başına bir hukuk kuralı yaratma gücüne sahip değildir. Uluslararası Adalet Divanı Statüsü’nün 38/1-d maddesi uyarınca, öğretinin görevi mevcut hukuk kurallarının (antlaşma, teamül veya genel ilkeler) varlığını, kapsamını ve içeriğini saptamaktır. Bu nedenle öğreti bir 'kanıtlama aracı' veya 'yardımcı kaynak' olarak nitelendirilir.

Step-by-Step Solution

1
UAD Statüsü Md. 38'in incelenmesi
Maddede kaynaklar asli (antlaşmalar, teamül, genel ilkeler) ve yardımcı (yargı kararları, öğreti) olarak ikiye ayrılmıştır.
Öğretinin hiyerarşik konumunu belirlemek için temel hukuki dayanağın saptanması gerekir.
2
Yardımcı kaynak (subsidiary means) kavramının analizi
Öğretinin kural koyucu değil, mevcut kuralları saptayıcı bir araç olduğu anlaşılır.
Yardımcı kaynakların kural yaratma (legislative) değil, kuralı kanıtlama (evidentiary) işlevi olduğunu ayırt etmek gerekir.
3
Öğretinin pratik işlevinin belirlenmesi
Özellikle teamül hukukunun içeriğinin belirsiz olduğu durumlarda hukukçuların görüşlerinin bu kuralların sınırlarını çizmekte kullanıldığı görülür.
Doğru seçeneğin 'kuralların içeriğini belirleme' ve 'kanıt niteliği' vurgusunu doğrulamak içindir.

Key Concept

Uluslararası Hukukun Yardımcı Kaynakları ve Öğretinin Delil Niteliği

Hints

1
UAD Statüsü Md. 38'de kaynakların nasıl gruplandırıldığına ve öğretinin hangi grupta yer aldığına odaklanın.
2
Öğretinin kuralı mı yarattığına yoksa mevcut bir kuralın anlaşılmasına mı hizmet ettiğine karar verin.
3
Öğretinin 'yardımcı bir araç' olması, onun asli kaynaklardan (antlaşma, teamül) hiyerarşik olarak daha aşağıda ve saptayıcı bir rolde olduğunu gösterir.

Practice More

Uluslararası yargı kararlarının (içtihatların) yardımcı kaynak olma özelliği ile öğretinin işlevini karşılaştıran bir soru çözebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Doktrin (Öğreti)

More questions from this topic