1978 tarihli Devletlerin Antlaşmalara Halefiyeti Hakkında Viyana Sözleşmesi ve uluslararası hukuk teamülleri uyarınca, devletlerin halefiyeti sürecinde selef devletin taraf olduğu antlaşmaların akıbetiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- ABir devlette meydana gelen ihtilal veya hükümet darbesi sonucunda siyasi otoritenin değişmesi, devletin uluslararası kişiliğini de sona erdirdiği için selef döneme ait tüm ikili antlaşmalar halefiyet kuralları gereği kendiliğinden hükümsüz kalır.
- Sömürge yönetiminden kurtularak kurulan 'yeni bağımsız devletler' için 'temiz sayfa' (clean slate) ilkesi benimsenmişken; bir devletin ayrılması veya parçalanması sonucunda kurulan devletler için kural olarak 'antlaşmaların sürekliliği' ilkesi geçerlidir.Answer
- CSınır rejimlerini belirleyen veya belirli bir toprak parçasının kullanımına (transit geçiş vb.) ilişkin olan 'yerel' (radicite) antlaşmalar, halef devletin 'temiz sayfa' ilkesini işletmesi durumunda uluslararası hukuk gereği kendiliğinden sona erer.
- DHalefiyet durumunda, selef devletin Birleşmiş Milletler gibi uluslararası örgütlerdeki üyelik statüsü, halef devlete herhangi bir yeni üyelik başvurusu şartı aranmaksızın otomatik olarak ve tam yetkiyle intikal eder.
- EBirleşme (merger) yoluyla yeni bir devletin kurulması halinde, selef devletlerin taraf olduğu antlaşmalar halef devletin ülkesinin tamamında herhangi bir bildirim veya coğrafi sınırlama olmaksızın uygulanmaya başlar.
Answer
Sömürge yönetiminden kurtularak kurulan yeni bağımsız devletler için 'temiz sayfa' ilkesi, ayrılma veya parçalanma ile kurulan devletler için ise 'antlaşmaların sürekliliği' ilkesi geçerlidir.
Uluslararası hukukta devletlerin halefiyeti rejiminde en temel ayrım, devletin oluşum biçimidir. 1978 tarihli Viyana Sözleşmesi'ne göre, sömürge statüsünden kurtularak kurulan 'yeni bağımsız devletler' (newly independent states), geçmişin siyasi antlaşmalarıyla bağlı olmamayı ifade eden 'temiz sayfa' (clean slate) ilkesine tabidir. Ancak sömürge dışı yollarla, yani bir devletin parçalanması veya bir kısmının ayrılmasıyla kurulan devletlerde, uluslararası hukuk ilişkilerinde istikrarı sağlamak amacıyla 'antlaşmaların sürekliliği' ilkesi asıldır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
1978 Viyana Sözleşmesi ve Antlaşmalarda Halefiyet Rejimi
Estimated Time:2m 0s