Question

Difficulty: MediumSoruşturma (Tahkik)

Uluslararası hukukta uyuşmazlıkların barışçıl çözüm yöntemlerinden biri olan 'soruşturma' (tahkik) usulüne ilişkin 1907 tarihli Lahey Sözleşmesi'nde öngörülen düzenlemeler dikkate alındığında; bu yönteme başvurulabilmesi için uyuşmazlığın niteliği bakımından aranan temel koşul aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Uyuşmazlığın maddi vakıalardan kaynaklanması, ne şerefi ne de hayati çıkarları etkileyecek nitelikte olmasıAnswer
  2. B
    Uyuşmazlığın yalnızca sınır belirleme veya kıta sahanlığı gibi mülkiyet haklarına ilişkin teknik bir konu olması
  3. C
    Tarafların uyuşmazlığı çözmek amacıyla daha önce mutlaka tahkim veya yargı yolunu tüketmiş olması
  4. D
    Uyuşmazlığın uluslararası barış ve güvenliği bozacak ölçüde ağır bir kriz niteliği taşıması
  5. E
    Uyuşmazlığın sadece Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi tarafından 'soruşturmaya uygun' bulunması

Answer

Soruşturma usulü için uyuşmazlığın maddi vakıalardan kaynaklanması, ne şerefi ne de hayati çıkarları etkileyecek nitelikte olması gerekir.
Doğru seçenek, 1907 tarihli Lahey Sözleşmesi'nin 9. maddesinde yer alan tanımı tam olarak yansıtmaktadır. Soruşturma komisyonları, devletler arasında çıkan ve maddi bir olaydaki görüş ayrılığından kaynaklanan, ancak devletin 'onurunu' veya 'hayati çıkarlarını' zedelemeyen uyuşmazlıkları tarafsız bir raporla aydınlatmak için kurulur.

Step-by-Step Solution

1
Uyuşmazlığın niteliğini analiz etme
Soruşturma (tahkik) usulünün uyuşmazlığın 'maddi vakıalar' (olaylar) kısmına odaklandığı tespit edilir.
Soruşturmanın temel amacı uyuşmazlığın hukuki boyutu değil, olayların nasıl gerçekleştiğini belirlemektir.
2
Lahey Sözleşmesi kriterlerini uygulama
1907 Lahey Sözleşmesi 9. maddedeki 'şeref ve hayati çıkar' (honour and vital interests) sınırlaması hatırlanır.
Klasik uluslararası hukukta devletler, çok hassas gördükleri konuları bu komisyonlara bırakmak istememişlerdir.

Key Concept

Soruşturma Komisyonlarının Görev Alanı ve Sınırları (1907 Lahey Sözleşmesi Madde 9)

Hints

1
Soruşturma yönteminin hukuki yorumdan ziyade 'somut olayların akışına' odaklandığını düşünün.
2
Klasik dönemde devletlerin bu usule başvururken hangi hassas konuları (örneğin egemenlik onuru gibi) dışarıda bıraktığını hatırlayın.
3
1907 Lahey Sözleşmesi 9. maddesinde 'şeref ve hayati çıkarlar' (honour and vital interests) ifadesi kilit bir sınırlamadır.

Practice More

Dogger Bank (Hull) Olayı'nın bu yöntemin ilk ve en başarılı uygulaması olduğunu inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question