Question

Difficulty: MediumNormlar Hiyerarşisi ve Jus Cogens (Emredici Kurallar)

Uluslararası hukukta normlar hiyerarşisinin zirvesinde yer alan ve 'emredici kural' (jusjus cogenscogens) olarak nitelendirilen bir normun hukuki karakteri gereği, bu kuralın içeriğinde yapılacak bir değişikliğin veya kuralın tamamen ortadan kaldırılmasının hukuken geçerli olabilmesi için gereken temel şart aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Değişikliğin Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun üçte iki çoğunlukla alacağı bir tavsiye kararı ile onaylanması
  2. Yalnızca aynı nitelikteki (emredici) daha sonraki bir genel uluslararası hukuk kuralı ile yapılmasıAnswer
  3. C
    Uluslararası Adalet Divanı'nın (UAD) bir istişari mütalaa ile kuralın artık geçerli olmadığını ilan etmesi
  4. D
    Değişikliğin en az bir asli hukuk kaynağı olan uluslararası antlaşma hükümleri ile açıkça düzenlenmiş olması
  5. E
    İlgili değişikliğin bölgesel düzeydeki bir teâmül kuralı olarak devletlerce uygulanmaya başlanması

Answer

Emredici bir kuralın (jusjus cogenscogens) değiştirilebilmesi için, bu değişikliğin ancak aynı niteliğe (emredici karakter) sahip daha sonraki bir genel uluslararası hukuk kuralı ile gerçekleştirilmesi zorunludur.
Doğru seçenek, emredici kuralların hukuki doğasını ve 1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 53. maddesindeki açık hükmü yansıtmaktadır. Bir kuralın 'emredici' (jus cogens) olarak kabul edilmesi, onun ancak toplumun bütünü tarafından tanınan ve yine aynı derecede güçlü (emredici nitelikte) yeni bir kural ile güncellenebileceği anlamına gelir.

Step-by-Step Solution

1
Jus cogens kavramının tanımını hatırla.
Emredici kurallar, uluslararası toplumun bütünü tarafından kabul edilen ve kendisinden sapılmasına izin verilmeyen normlardır.
Sorunun temeli olan normlar hiyerarşisindeki en üst basamağı tanımlamak için gereklidir.
2
1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin (VAHS) 53. maddesini analiz et.
VAHS 53. madde, bir normun jus cogens olabilmesi için 'ancak aynı nitelikte olan daha sonraki bir genel uluslararası hukuk kuralı ile değiştirilebileceğini' açıkça belirtir.
Hukuki değişikliğin usulünü belirleyen temel düzenleme budur.
3
Hiyerarşik üstünlüğü değerlendir.
Sıradan antlaşmalar, teamüller veya uluslararası örgüt kararları jus cogens kuralını değiştiremez.
Yanlış seçenekleri elemek ve doğru cevabın neden 'aynı nitelik' şartına bağlı olduğunu anlamak için gereklidir.

Key Concept

Jus Cogens Kuralların Değiştirilme Usulü

Hints

1
1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 53. maddesindeki tanımı hatırlayın.
2
Normlar hiyerarşisinde 'bir üst seviyedeki kuralın ancak aynı seviyedeki bir kural ile değiştirilebileceği' mantığını düşünün.
3
Cevap, değişikliğin yapılacağı yeni kuralın 'niteliği' (character) ile doğrudan ilgilidir.

Practice More

Emredici bir kural ortaya çıktıktan sonra ona aykırı mevcut antlaşmaların durumunu (VAHS Madde 64) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question