Question

Difficulty: MediumSoruşturma (Tahkik)

Uluslararası uyuşmazlıkların barışçıl yollarla çözülmesine ilişkin 19071907 tarihli Lahey Sözleşmesi hükümleri uyarınca düzenlenen 'soruşturma' (tahkik) usulü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Soruşturma komisyonunun hazırladığı rapor, sadece uyuşmazlığın temelindeki maddi vakıaları tespit etmekle sınırlıdır ve taraflar için bağlayıcı bir hüküm içermez.Answer
  2. B
    Komisyon, uyuşmazlığın esasına yönelik çözüm önerileri sunarak tarafları uzlaştırmak ve uyuşmazlığı nihai karara bağlamakla görevlidir.
  3. C
    Soruşturma raporu, bir tahkim kararı niteliğinde olup taraflar üzerinde kesin hüküm gücüne sahiptir ve itiraz edilemez.
  4. D
    Soruşturma usulüne başvurulabilmesi için uyuşmazlığın mutlaka devletlerin 'onurunu veya hayati çıkarlarını' ilgilendiren bir konu olması şarttır.
  5. E
    Soruşturma komisyonu, maddi olaylardan ziyade uyuşmazlığın hukuki boyutunu inceleyerek ilgili uluslararası hukuk kuralını yorumlamakla yükümlüdür.

Answer

Soruşturma komisyonunun hazırladığı rapor, sadece uyuşmazlığın temelindeki maddi vakıaları tespit etmekle sınırlıdır ve taraflar için bağlayıcı bir hüküm içermez.
Soruşturma (tahkik) usulü, 18991899 ve 19071907 tarihli Lahey Sözleşmeleri ile düzenlenmiş olup, temel işlevi uyuşmazlığın odağındaki 'maddi vakıaları' (olayları) tarafsız ve uzman bir kurul aracılığıyla açıklığa kavuşturmaktır. Bu yöntemin en karakteristik özelliği, komisyon tarafından sunulan raporun hukuken bağlayıcı bir nitelik taşımamasıdır. Taraflar raporu aldıktan sonra uyuşmazlığı nasıl çözeceklerine dair tam bir takdir yetkisine sahip olmaya devam ederler.

Step-by-Step Solution

1
Yöntemin tanımını ve amacını belirle.
Soruşturma (tahkik), uyuşmazlığın temelindeki olayların (facts) tarafsız bir kurulca incelenmesidir.
Müzakere yoluyla çözülemeyen uyuşmazlıklarda tarafların olaylar üzerinde anlaşamaması durumunda bu yola başvurulur.
2
Hazırlanan raporun hukuki niteliğini analiz et.
Raporun bir hakem kararı (arbitral award) niteliği taşımadığı sonucuna varılır.
19071907 Lahey Sözleşmesi Madde 35, raporun bağlayıcı olmadığını ve tarafların raporu kabul edip etmemekte serbest olduğunu belirtir.
3
Seçenekleri bu iki temel kriter (maddi vakıa tespiti ve bağlayıcı olmama) çerçevesinde değerlendir.
Doğru seçeneğin vakıa tespiti ve bağlayıcı olmama özelliklerini bir arada sunan ifade olduğu görülür.
Diğer seçenekler yöntemi uzlaştırma veya tahkim gibi farklı çözüm yollarıyla karıştırmaktadır.

Key Concept

Soruşturma (Tahkik) Yönteminin İşlevi ve Raporun Hukuki Niteliği

Hints

1
Soruşturma komisyonunun uyuşmazlığı çözüp çözmediğine veya sadece bir 'fotoğraf mı çektiğine' odaklanın.
2
Bu yöntemin tarihsel kökeni olan 19071907 Lahey Sözleşmesi, raporların 'bağlayıcı olmadığını' açıkça vurgular.
3
Soruşturma (tahkik) ile uzlaştırma (conciliation) arasındaki en büyük fark, çözüm önerisi sunulup sunulmamasıdır.

Practice More

Dogger Bank (Hull) Olayı (19041904) örneği üzerinden soruşturma yönteminin uluslararası hukuk tarihindeki başarısını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question