Examkin

Question

Difficulty: MediumTüberküloz

Tip 2 diyabetes mellitus tanısıyla oral antidiyabetik (sülfonilüre grubu) tedavisi alan ve kan şekeri regüle olan 54 yaşındaki erkek hastaya, aktif akciğer tüberkülozu tanısı konularak İsoniazid, Rifampisin, Pirazinamid ve Etambutol (HRZE) tedavisi başlanıyor. Tedavinin 3. haftasında hasta poliklinik kontrolüne geldiğinde, ateş ve gece terlemesi gibi tüberküloz semptomlarının belirgin şekilde gerilediği, ancak evde yaptığı ölçümlerde kan şekerinin sürekli yüksek (200-250 mg/dL) seyrettiği görülüyor. Diyetine tam uyum sağlayan hastada gelişen bu hipergliseminin en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Pirazinamid'in pankreas beta hücrelerinde toksik etki yaparak insülin sekresyonunu azaltması
  2. B
    İsoniazid'in periferik dokularda insülin direncini artırması
  3. Rifampisin'in karaciğer mikrozomal enzimlerini indükleyerek oral antidiyabetiklerin metabolizmasını hızlandırmasıAnswer
  4. D
    Etambutol'un renal tübüler reabsorbsiyonu etkileyerek glukozüriyi engellemesi
  5. E
    Tüberküloz enfeksiyonuna ikincil gelişen akut pankreatit atağı

Answer

Rifampisin'in karaciğer mikrozomal enzimlerini indükleyerek oral antidiyabetiklerin metabolizmasını hızlandırması
Rifampisin, karaciğerdeki mikrozomal enzimleri (özellikle CYP3A4 ve CYP2C9) güçlü bir şekilde indükleyen bir antitüberküloz ilaçtır. Bu enzimler, sülfonilüre grubu oral antidiyabetiklerin metabolizmasından sorumludur. Rifampisin kullanımı, bu ilaçların karaciğerdeki yıkımını hızlandırarak plazma düzeylerini ve terapötik etkilerini azaltır. Sonuç olarak, daha önce kan şekeri regüle olan bir hastada açıklanamayan hiperglisemi gelişir. Bu durumda genellikle oral antidiyabetik dozunun artırılması veya insüline geçilmesi gerekir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik senaryoyu analiz et
Tüberküloz tedavisi (HRZE) başlanan diyabetik bir hastada, enfeksiyon kontrol altına alınmasına rağmen kan şekeri regülasyonu bozulmuştur.
Enfeksiyonun kendisi stres hiperglisemisi yapabilir ancak enfeksiyon gerilerken şekerin yükselmesi ilaç etkileşimini düşündürür.
2
Kullanılan ilaçların farmakokinetik özelliklerini değerlendir
Rifampisin, Sitokrom P450 (CYP450) enzim sisteminin en güçlü indükleyicilerinden biridir.
Bu indüksiyon, aynı yolla metabolize olan ilaçların (sülfonilüreler, oral kontraseptifler, varfarin vb.) yıkımını hızlandırır.
3
Sonuca ulaş
Rifampisin etkisiyle oral antidiyabetik ilacın kan düzeyi düşmüş ve hiperglisemi gelişmiştir.
Bu durum, diyabetik hastalarda tüberküloz tedavisi sırasında insülin dozunun artırılmasını veya tedavi değişikliğini gerektirebilen klasik bir ilaç etkileşimidir.

Key Concept

Rifampisin İlaç Etkileşimleri (CYP450 İndüksiyonu)

Hints

1
Antitüberküloz ilaçlardan birisi, karaciğer enzimlerini çok güçlü şekilde çalıştırarak diğer ilaçların (örneğin diyabet ilaçlarının) etkisini azaltır.
2
Bu ilaç aynı zamanda oral kontraseptif kullanan kadınlarda gebelik riskini artırır ve varfarin kullananlarda kanama/pıhtılaşma dengesini bozar.
3
Vücut sıvılarını turuncuya boyamasıyla bilinen ilaç, CYP450 indüksiyonu yaparak sülfonilürelerin yıkımını hızlandırır.

Practice More

Rifampisin kullanan bir hastada varfarin dozunun nasıl ayarlanması gerektiğine dair soruları inceleyin.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question

Topics

Tüberküloz

More questions from this topic