Question

Difficulty: Mediumİnflamatuar Bağırsak Hastalıkları

3232 yaşında erkek hasta, son 11 yıldır devam eden karın ağrısı, kilo kaybı ve ishal şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenede ağız içinde aftöz ülserler saptanıyor. Kolonoskopide terminal ileumda "parke taşı" görünümü ve derin lineer ülserler; biyopside ise transmural inflamasyon ve non-kazeifiye granülomlar görülmesi üzerine Crohn hastalığı tanısı konuyor. Steroid bağımlı seyreden hastaya "steroid koruyucu" etki sağlaması ve remisyonun sürdürülmesi amacıyla Azatioprin başlanması planlanıyor.

Bu hastada Azatioprin tedavisine bağlı gelişebilecek hayatı tehdit edici kemik iliği toksisitesi (pansitopeni) riskini öngörmek için tedavi öncesi bakılması gereken en uygun tetkik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Tiopürin metiltransferaz (TPMTTPMT) enzim aktivitesiAnswer
  2. B
    Perinükleer antinötrofil sitoplazmik antikor (pp-ANCAANCA) titresi
  3. C
    Anti-Saccharomyces cerevisiae antikoru (ASCAASCA) titresi
  4. D
    Glikoz-66-fosfat dehidrogenaz (G6PDG6PD) düzeyi
  5. E
    Dihidropirimidin dehidrogenaz (DPDDPD) düzeyi

Answer

Azatioprin tedavisi öncesinde kemik iliği toksisitesi riskini değerlendirmek için Tiopürin metiltransferaz (TPMTTPMT) enzim aktivitesi veya genotiplemesi yapılmalıdır.
Azatioprin ve 66-merkaptopürin tedavisi sırasında görülen en ciddi yan etki kemik iliği süpresyonudur. Bu ilaçların inaktivasyonunda görev alan tiopürin metiltransferaz (TPMTTPMT) enziminin aktivitesi popülasyonda genetik polimorfizm gösterir. Enzim aktivitesi çok düşük veya olmayan bireylerde toksik metabolitler (66-tiyoguanin nükleotidleri) birikerek hayatı tehdit eden pansitopeniye yol açar. Bu nedenle tedavi öncesi TPMTTPMT bakılması önerilir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik bulguları değerlendir
Hastada terminal ileum tutulumu, transmural inflamasyon ve granülom varlığı ile Crohn hastalığı tanısı kesinleşir.
Tedavi planını belirlemek için doğru tanı şarttır.
2
Tedavi hedefini ve ilacı belirle
Steroid bağımlı Crohn hastasında idame tedavisi için Azatioprin (tiopürin analoğu) seçilir.
Steroidler uzun dönem idame tedavisinde kullanılmaz, immünmodülatörlere geçiş gereklidir.
3
İlacın metabolizma yolunu analiz et
Azatioprin vücutta 66-Merkaptopürin'e (66-MPMP) dönüşür. 66-MPMP ise TPMTTPMT enzimi ile inaktif hale getirilir veya HGPRTHGPRT yoluyla aktif/toksik 66-TGNTGN'ye dönüşür.
TPMTTPMT enzim eksikliği durumunda metabolizma aktif 66-TGNTGN yoluna kayar.
4
Toksisite riskini belirle
TPMTTPMT aktivitesi düşük olan hastalarda aşırı 66-TGNTGN birikimi sonucu şiddetli lökopeni ve pansitopeni gelişir.
Bu yan etkiden korunmak için tedavi öncesi TPMTTPMT testi yapılması standart yaklaşımdır.

Key Concept

Tiopürin grubu ilaçların (Azatioprin, 66-MP) kullanımında TPMTTPMT enzim aktivitesi, doz ayarı ve pansitopeni riskini öngörmek için kritik bir güvenlik belirtecidir.

Alternative Method

Eğer TPMTTPMT enzim testi yapılamıyorsa, Azatioprin tedavisine düşük dozla başlanıp haftalık tam kan sayımı takibi ile doz artırımı yapılması alternatif bir klinik yaklaşımdır.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question