Karın (Abdominal) Travmaları

$32$ yaşında erkek hasta, sol böğür (flank) bölgesinden delici-kesici aletle yaralanma sonrası acil servise getiriliyor. Hastanın yapılan ilk muayenesinde kan basıncı $125/80 \text{ mmHg}$, nabzı $82 \text{/dk}$ ve solunum sayısı $16 \text{/dk}$ olarak saptanıyor. Batın muayenesinde defans veya rebound saptanmayan hastanın yara yerinden yapılan eksplorasyonunda kesicinin fasyayı geçtiği gözleniyor. Bu hasta için bir sonraki aşamada en uygun yaklaşım hangisidir?

$45$ yaşında erkek hasta, araç dışı trafik kazası sonrası gelişen dirençli hipotansiyon ($80/40 \text{ mmHg}$) ve pozitif FAST bulguları nedeniyle acil laparotomiye alınıyor. Eksplorasyonda splenik hiler yaralanma saptanarak splenektomi yapılıyor ve hemostaz sağlanıyor. Batın içi diğer organların incelenmesi sırasında supramezokolik alanda, duodenum ve pankreas arkasında yerleşimli, pulzasyon göstermeyen ve genişlemeyen (non-ekspandabl) bir retroperitoneal hematom saptanıyor. Bu aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım hangisidir?

$44$ yaşında erkek hasta, $2$ hafta önce geçirdiği trafik kazası sonrası saptanan evre $IV$ karaciğer yaralanması nedeniyle konservatif izlenerek taburcu edilmiştir. Yaralanmadan sonraki $19$. günde ani başlayan hematemez, melena ve sağ üst kadranda kolik tarzda ağrı ile acil servise başvuruyor. Fizik muayenesinde hafif ikterik saptanan hastanın yapılan üst $GİS$ endoskopisinde mide ve duodenumda taze kan saptanıyor, ancak aktif bir odak bulunamıyor. Papilla Vateri'den kan sızıntısı olduğu şüpheleniliyor. Bu hastada kesin tanı ve tedavi için yapılması gereken en uygun girişim hangisidir?

$29$ yaşında erkek hasta, sol $6$. interkostal aralık ön aksiller çizgiden delici kesici aletle yaralanma nedeniyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde kan basıncı $125/80$ mmHg, nabız $88$/dk, solunum sayısı $18$/dk olarak saptanıyor. Batın muayenesi doğal olan hastanın akciğer grafisinde solda minimal plevral efüzyon saptanıyor ve tüp torakostomi uygulanıyor. Hemodinamisi stabil seyreden bu hastada diyafram yaralanmasını ekarte etmek için yapılması gereken en uygun işlem hangisidir?

35 yaşında kadın hasta, emniyet kemeri takılı halde geçirdiği araç içi trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakısında bilinci açık, oryante ve koopere olan hastanın kan basıncı $110/70 \text{ mmHg}$, nabzı $92/\text{dk}$ ve solunum sayısı $18/\text{dk}$ olarak ölçülüyor. Fizik muayenede batın alt kadranda emniyet kemeri trasesine uyan ekimoz (emniyet kemeri belirtisi) saptanıyor. Batın muayenesinde hafif hassasiyet mevcut ancak defans veya rebound bulunmuyor. Yapılan yatak başı FAST (Focused Assessment with Sonography for Trauma) incelemesi batın içi serbest sıvı açısından negatif olarak değerlendiriliyor. Bu aşamada hasta için en uygun yaklaşım hangisidir?

$48$ yaşında erkek hasta, araç dışı trafik kazası sonrası gelişen Grade IV karaciğer yaralanması nedeniyle acil laparotomiye alınıyor. Ameliyat sırasında hasar kontrol cerrahisi (damage control surgery) ilkelerine uygun olarak perihepatik paketleme (packing) yapılıyor ve batın geçici olarak kapatılıyor. Postoperatif yoğun bakım takibinin $8$. saatinde hastanın idrar çıkışının $15 \text{ mL/saat}$'e gerilediği, pik hava yolu basıncının $24 \text{ cmH}_2\text{O}$'dan $44 \text{ cmH}_2\text{O}$'ya yükseldiği görülüyor. Ölçülen intraabdominal (mesane içi) basıncı $28 \text{ mmHg}$ olan ve hipotansiyonu derinleşen bu hastada bir sonraki en uygun adım hangisidir?

$28$ yaşında erkek hasta, sağ üst kadrandan ateşli silah yaralanması ($ASY$) sonrası acil servise getiriliyor. Hastanın yapılan birincil bakısında; kan basıncı $120/80 \text{ mmHg}$, nabız $84\text{/dakika}$, solunum sayısı $18\text{/dakika}$ ve $GCS$ skoru $15$ olarak saptanıyor. Batın muayenesinde hassasiyet saptanmakla birlikte defans veya rebound saptanmıyor; mermi giriş deliği sağ kostal marjin altında, çıkış yolu ise sağ lumbar bölgede gözleniyor. Çekilen kontrastlı abdominal $BT$'de karaciğer sağ lobda $Grade\ III$ laserasyon ve perihepatik alanda sınırlı serbest sıvı saptanıyor. İncelemede aktif kontrast ekstravazasyonu (blush), içi boş organ yaralanması veya diafragma hasarı bulgusuna rastlanmıyor. Bu hastada en uygun yönetim stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

$50$ yaşında erkek hasta, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Hastanın bilinci kapalı olup yapılan ilk değerlendirmesinde kan basıncı $75/40 \text{ mmHg}$, nabzı $130/\text{dk}$ olarak saptanıyor. Entübe edilen ve hızlı sıvı resüsitasyonu başlanan hastada karın muayenesi güvenilir bulunmuyor. Pelvis grafisinde fraktür saptanmayan ve hemodinamisi düzelmeyen bu hastada, intraperitoneal kanama varlığını araştırmak amacıyla ilk basamakta yapılması en uygun tetkik hangisidir?

41 yaşında kadın hasta, araç dışı yüksek enerjili trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. İlk bakısında kan basıncı $75/45 \text{ mmHg}$, nabız $138/\text{dk}$ ölçülüyor. Fizik muayenesinde pelvik instabilite, perineal ekimoz ve karın alt kadranlarda yaygın hassasiyet saptanıyor. Hastaya hemen pelvik kuşak (binder) uygulanıyor ve masif transfüzyon protokolü başlatılıyor. FAST (Travmada Ultrasonografi ile Odaklanmış Değerlendirme) incelemesi, hastanın morbid obez olması ve gövdede saptanan yaygın cilt altı amfizemi nedeniyle teknik olarak suboptimal ve "değerlendirilemez" olarak raporlanıyor. Hemodinamik instabilitesi sıvı ve kan resüsitasyonuna rağmen devam eden bu hastada, bir sonraki aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım hangisidir?

$35$ yaşında erkek hasta, karın ön duvarından bıçaklanma sonrası acil servise getiriliyor. Yapılan fizik muayenede epigastrik bölgedeki kesi hattından omentumun dışarı çıktığı (eviserasyon) gözleniyor. Hastanın kan basıncı $125/80 \text{ mmHg}$, nabzı $82/\text{dk}$ ve hemodinamik olarak stabil olduğu saptanıyor. Bu hastada bir sonraki en uygun yönetim basamağı aşağıdakilerden hangisidir?

$48$ yaşında erkek hasta, merdivenden düşme sonrası acil servise transfer ediliyor. Birincil bakısında bilinci açık olan hastanın karın sol üst kadranında ekimoz ve palpasyonla hassasiyet saptanıyor. Başlangıçta kan basıncı $110/70\ mmHg$ ve nabzı $95/dakika$ olan hastanın, takibinde kan basıncı $80/50\ mmHg$'ye geriliyor ve nabzı $130/dakika$ olarak ölçülüyor. Yapılan "Focused Assessment with Sonography for Trauma" (FAST) incelemesinde splenorenal ve perihepatik alanlarda yaygın serbest sıvı saptanıyor. Bu aşamada hastaya yapılması gereken en uygun yaklaşım hangisidir?

$25$ yaşında erkek hasta, sol üst kadrana aldığı künt travmadan üç gün sonra ani başlayan şiddetli karın ağrısı ve halsizlik şikayetiyle acil servise getiriliyor. Yapılan birincil bakıda kan basıncı $85/55 \text{ mmHg}$, nabız $130/\text{dk}$ ve solunum sayısı $24/\text{dk}$ ölçülüyor. Fizik muayenesinde batın genelinde hassasiyet, defans ve sol omuzda ağrı (Kehr belirtisi) saptanıyor. Bu hastada yönetimin bir sonraki adımı aşağıdakilerden hangisidir?

42 yaşında erkek hasta, inşaat iskelesinden düşme sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakıda; kan basıncı $80/45 \text{ mmHg}$, nabız $130/\text{dak}$ ve solunum sayısı $26/\text{dak}$ saptanıyor. Batın muayenesinde ekimozlar mevcut; pelvis muayenesinde ise belirgin instabilite saptanıyor. Çekilen pelvik grafide "open-book" tipi fraktür izleniyor. Odaklanmış travma sonografisinde (FAST) splenorenal alan doğal bulunurken, perihepatik (Morison poşu) alanda belirgin serbest sıvı saptanıyor. Bu hastada bir sonraki en uygun adım hangisidir?

$48$ yaşında erkek hasta, araç dışı yüksek enerjili trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakısında kan basıncı $80/50 \text{ mmHg}$, nabız $135\text{/dakika}$ ve solunum sayısı $28\text{/dakika}$ olarak saptanıyor. Fizik muayenede abdominal duvarda yaygın cilt altı amfizemi ve pelvik instabilite tespit ediliyor. Akciğer grafisi normal sınırlarda olan hastanın pelvik grafisinde "open-book" tipi fraktür izleniyor. Hemodinamik instabilite nedeniyle yapılan $FAST$ (Focused Assessment with Sonography for Trauma) incelemesi, cilt altı amfizemi nedeniyle "non-diyagnostik" olarak raporlanıyor. Pelvik kuşak uygulanan hastanın kristaloid resüsitasyonuna rağmen kan basıncı $85/55 \text{ mmHg}$ seyretmeye devam ediyor. Bu aşamada, batın içi kanamayı dışlamak amacıyla yapılması gereken en uygun bir sonraki adım hangisidir?

$40$ yaşında erkek hasta, sol böğür (flank) bölgesinden kesici delici aletle yaralanma sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakısında bilinci açık, koopere ve oryantedir. Vital bulguları; kan basıncı $125/80 \text{ mmHg}$, nabız $82/\text{dakika}$ ve solunum sayısı $16/\text{dakika}$ olarak saptanıyor. Fizik muayenesinde sol böğür bölgesinde yaklaşık $3 \text{ cm}$'lik penetran yaralanma izleniyor; batın muayenesinde hassasiyet, defans veya rebound saptanmıyor. Bu hasta için yönetimin bir sonraki adımında en uygun yaklaşım hangisidir?

Kesici delici aletle sağ böğür (flank) bölgesinden yaralanan $38$ yaşında erkek hasta acil servise getiriliyor. Hastanın fizik muayenesinde sağ böğürde penetran yaralanma izleniyor. Kan basıncı $75/50 \text{ mmHg}$, nabız $135/\text{dakika}$ olarak ölçülüyor. $2 \text{ L}$ kristaloid resüsitasyonuna rağmen hemodinamik parametrelerinde düzelme izlenmeyen hastada en uygun yaklaşım hangisidir?

$25$ yaşında kadın hasta, bisikletten düşme sonrası karın ağrısı şikayetiyle acil servise başvuruyor. Yapılan ilk değerlendirmede kan basıncı $115/75 \text{ mmHg}$, nabız $82/\text{dk}$ ve solunum sayısı $16/\text{dk}$ olarak ölçülüyor. Batın muayenesinde sol üst kadranda hafif hassasiyet dışında ek bulgu saptanmıyor. Hemodinamik olarak stabil seyreden bu hastada, batın içi solid organ yaralanmalarını değerlendirmede ve evrelemede en yüksek duyarlılığa sahip tanısal yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Yüksek enerjili bir araç içi trafik kazası sonrası acil servise getirilen $45$ yaşındaki erkek hastanın birincil bakısında; kan basıncı $75/45$ mmHg, nabız $135$ vuru/dakika ve solunum sayısı $26$/dakika olarak saptanıyor. Agresif kristaloid resüsitasyonuna rağmen hemodinamik parametreleri düzelmeyen hastanın yapılan odaklanmış abdominal sonografisinde (FAST) intraperitoneal serbest sıvı saptanmıyor. Akciğer grafisi ve pelvik grafisi normal olan bu hastada, bir sonraki aşamada yapılması en uygun tetkik veya girişim aşağıdakilerden hangisidir?

$24$ yaşında erkek hasta, karın ön duvarı sağ üst kadrandan ateşli silahla yaralanma (ASİY) sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakısında bilinci açık olan hastanın kan basıncı $115/75$ mmHg, nabzı $85$/dakika ve solunum sayısı $18$/dakikadır. Fizik muayenesinde sağ subkostal bölgede mermi giriş deliği saptanmış olup çıkış deliği bulunmamaktadır. Karın muayenesinde hafif hassasiyet mevcuttur ancak defans veya rebound saptanmamıştır. Bu hastada yönetimin bir sonraki aşamasında en uygun yaklaşım hangisidir?

$40$ yaşında erkek hasta, sol üst kadrandan kesici delici aletle yaralanma sonrası gelişen karın ağrısı ve hassasiyet nedeniyle acil operasyona alınıyor. Laparotomide, dalakta grade $II$ laserasyon saptanarak splenorafi uygulanıyor. Eksplorasyonun devamında, sol böbrek lojunda (Zon $2$) ekspansiyon göstermeyen ve pulsatil olmayan bir hematom saptanıyor. Üreter ve renal damarların görsel olarak intakt olduğu gözleniyor. Bu hastada saptanan Zon $2$ hematomu için en uygun yaklaşım hangisidir?