Bakteriyoloji

Bakteriyel konjugasyon süreçlerinden biri olan "Hfr" ($High$ $Frequency$ $of$ $Recombination$) aktarımında, verici hücreden alıcı ($F^-$) hücreye kromozomal genlerin yüksek oranda aktarılmasına rağmen, alıcı hücrenin konjugasyon sonunda genellikle "$F^-$" karakterini korumasının en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Bakteri hücre duvarının büyümesi ve hücre bölünmesi sırasında, yeni peptidoglikan birimlerinin mevcut sakkarit zincirlerine yerleştirilebilmesi için bazı kovalent bağların kontrollü bir şekilde koparılması gerekir. Bu süreçte görev alan ve aktivitesi sıkı bir şekilde regüle edilen "otolizin" (peptidoglikan hidrolaz) enzimlerinin çalışma mekanizması ve kontrolü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$45$ yaşında bir besici; yaklaşık $3$ haftadır devam eden aralıklı ateş, gece terlemesi ve yaygın eklem ağrısı şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenesinde splenomegali saptanıyor. Hastadan alınan kan kültüründe, inkübasyonun $5.$ gününde Gram negatif, küçük kokobasil yapısında, hareketsiz, kapsülsüz, katalaz ve oksidaz pozitif bakteriler üretiliyor. Tanı amacıyla yapılan standart tüp aglütinasyon testinde "prozon fenomeni" görülebileceği bilinen bu etken aşağıdakilerden hangisidir?

$32$ yaşında febril nötropenik bir hastanın kan kültüründen izole edilen *Pseudomonas aeruginosa* suşunun antibiyogramında gentamisin ve tobramisine dirençli, amikasine ise duyarlı olduğu saptanmıştır. Bu suşun sergilediği direnç tablosundan sorumlu en olası mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$6$ yaşında, çocukluk çağı aşıları eksik olan bir hasta; boğaz ağrısı, yutma güçlüğü ve halsizlik şikayetleriyle getirilmiştir. Fizik muayenesinde orofarenkste tonsilleri ve uvulayı örten, mukoza ile sıkı bağlanan ve kaldırılmaya çalışıldığında kanamaya neden olan gri renkli membranöz bir yapı saptanmıştır. Bu hastadaki klinik tabloya neden olan mikroorganizmanın temel virülans faktörünün ekspresyonu, ortamdaki hangi maddenin konsantrasyonuna bağlı olarak "DtxR" proteini tarafından negatif olarak kontrol edilir?

Gram-negatif bakterilerde sitoplazmik membran ile dış membran arasında yer alan periplazmik alan, hücrenin metabolizması, besin transportu ve antibiyotik direnci için kritik bileşenler barındırır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi periplazmik alanda yer alan yapılardan biri değildir?

$3$ günlük bir yenidoğanda, perioral bölgede başlayıp tüm vücuda yayılan yaygın eritem ve ardından geniş, gevşek büllerin oluşumu gözleniyor. Fizik muayenede deri kıvrımlarında ayrılma (Nikolsky belirtisi pozitif) saptanıyor. Büllerden alınan aspiratın Gram boyamasında lökosit veya bakteri görülmezken; göbek kordonu sürüntü kültüründe kanlı agarda beta-hemoliz yapan, altın sarısı koloniler oluşturmuş, kümeler yapmış Gram pozitif koklar ürüyor. Bu izolatın ayırıcı tanısında kullanılan temel biyokimyasal testler ve klinik tablodan sorumlu olan temel virülans faktörünün etki mekanizması ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$38$ yaşında erkek hasta, karın kaslarında belirgin sertlik, yutma güçlüğü ve ağzını tam açamama (trismus) şikayetleriyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde hastanın yüz kaslarındaki spazma bağlı olarak "alaycı bir gülümseme" (risus sardonicus) ifadesine sahip olduğu görülüyor. Öyküsünden yaklaşık $10$ gün önce tarlada çalışırken ayağına paslı ve kirli bir çivinin battığı öğreniliyor. Bu klinik tabloya neden olan etkenin salgıladığı tetanospazmin toksininin temel etki mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

$42$ yaşında bir veteriner hekim; son bir aydır devam eden, öğleden sonraları yükselen dalgalı ateş, gece terlemesi, halsizlik ve bel ağrısı şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenede hepatosplenomegali ve sakroileit saptanıyor. Hastadan alınan kan örneklerinde standart Wright tüp aglütinasyon testi negatif sonuçlanıyor. Ancak hastanın klinik tablosu ve mesleki öyküsü nedeniyle bruselloz tanısından kuvvetle şüpheleniliyor.

Bu hastada, standart Wright testinde blokan (non-aglütinan) antikorlar nedeniyle oluşabilecek yalancı negatifliği önlemek ve tanıyı doğrulamak için yapılması gereken en uygun test aşağıdakilerden hangisidir?

$34$ yaşında kadın hasta, mandibula köşesinde yaklaşık $3$ aydır devam eden ağrısız bir şişlik ve bu bölgedeki fistül ağızlarından gelen, içerisinde sarı renkli partiküller bulunan akıntı şikayetiyle başvuruyor. Akıntı örneğinin mikroskobik incelemesinde Gram pozitif, dallanma gösteren flaman yapısında bakteriler ve tipik "sülfür granülleri" saptanıyor.

Bu klinik tabloya neden olan etken mikrorganizma ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Bir kreşte yürütülen tarama çalışmasında, $4$ yaşındaki sağlıklı bir çocuğun nazofarenksinden izole edilen ve Gram boyamasında Gram negatif diplokok morfolojisinde görülen bakterinin; Thayer-Martin besiyerinde ürediği, oksidaz ve katalaz pozitif olduğu; glukoz, maltoz ve laktozu fermente ettiği saptanıyor. Bu mikroorganizma aşağıdakilerden hangisidir?

$62$ yaşında kontrolsüz diyabeti olan bir erkek hasta, bahçe işleri sırasında ayağına batan paslı bir metal sonrası gelişen şiddetli ağrı, ödem ve ciltte bronz renk değişikliği şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenede yaradan tatlımsı, kötü kokulu, serosanjinöz bir akıntı geldiği ve yumuşak dokuda palpasyonla krepitasyon (çıtırtı sesi) alındığı saptanıyor. Yara kültürü sonucunda Gram pozitif, kapsüllü, hareketsiz ve anaerop bir basil ürediği saptanıyor.

Bu hastadaki klinik tablonun patogenezinde rol oynayan temel virülans faktörünün etki mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

Spaulding sınıflamasına göre; bronkoskoplar, laringoskop paller ve gastrointestinal endoskoplar gibi sağlam mukoza veya bütünlüğü bozulmuş deri ile temas eden ancak steril vücut alanlarına girmeyen tıbbi aletlerin tabi tutulması gereken en düşük dekontaminasyon seviyesi aşağıdakilerden hangisidir?

22 yaşında kadın hasta, son iki gündür devam eden dizüri ve sık idrara çıkma şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenesinde suprapubik hassasiyet saptanıyor. Hastanın idrar kültüründe $10^5$ $cfu/ml$ Gram pozitif, küme yapmış koklar ürüyor. Yapılan biyokimyasal testlerde izolatın katalaz testi pozitif, koagülaz testi negatif olarak sonuçlanıyor. Bu mikroorganizmanın tanımlanmasında aşağıdaki özelliklerden hangisi en yol göstericidir?

Gram-negatif bakterilerin dış membranı (outer membrane) doğrudan bir enerji kaynağına (ATP veya iyon gradyanı) sahip değildir. Bu nedenle, siderofor-demir kompleksleri veya vitamin $B_{12}$ gibi büyük moleküllerin dış membrandaki yüksek afiniteli reseptörlerden aktif olarak taşınabilmesi için sitoplazmik membrandaki proton-motor kuvvetinin (PMK) kullanılması gerekir. Sitoplazmik membranda üretilen bu enerjiyi periplazmik aralığı katederek dış membran reseptörlerine ileten ve taşınım için gerekli konformasyonel değişikliği tetikleyen protein kompleksi aşağıdakilerden hangisidir?

Tıbbi mikrobiyoloji uygulamalarında bir işlemin 'sterilizasyon' olarak nitelendirilebilmesi için, dezenfeksiyon işlemlerinden farklı olarak aşağıdaki biyolojik yapılardan hangisinin tamamen yok edilmesi zorunludur?

$28$ yaşında erkek hasta, genital bölgesinde yaklaşık $1$ haftadır bulunan, oldukça ağrılı, tabanı kirli görünümlü bir ülser ve buna eşlik eden ağrılı inguinal lenfadenopati (bubo) şikayetiyle başvuruyor. Ülser tabanından alınan sürüntü örneğinin Gram boyamasında, lökositler arasında "balık sürüsü" (school of fish) dizilimi gösteren Gram negatif kokobasiller izleniyor. Bu enfeksiyona neden olan etkenin laboratuvar ortamında üretilmesi için besiyerine aşağıdakilerden hangisinin eklenmesi zorunludur?

Hastanelerde uygulanan sterilizasyon yöntemleri, bu yöntemlerin mikroorganizmalar üzerindeki temel etki mekanizmaları ve süreç güvenliğini denetlemek amacıyla kullanılan indikatörler ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Ateş, şiddetli baş ağrısı ve ense sertliği şikayetleriyle acil servise getirilen bir hastanın fizik muayenesinde peteşiyal döküntüler saptanmıştır. Yapılan beyin omurilik sıvısı (BOS) incelemesinde polimorf nüveli lökositler içerisinde Gram negatif diplokoklar izlenmiştir. Bu etken ve özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$42$ yaşında, komplike üriner sistem enfeksiyonu tanısıyla hastaneye yatırılan hastanın idrar kültüründe karbapenemlere dirençli $Escherichia$ $coli$ üremiştir. Yapılan fenotipik doğrulama testlerinde direncin çinko iyonlarına bağımlı olduğu (metallo-$\beta$-laktamaz pozitifliği) saptanmıştır. Bu izolatın duyarlılık profili dikkate alındığında, aşağıdaki antibiyotiklerden hangisinin bu direnç enziminden etkilenmeden tek başına etkinlik göstermesi beklenir?