Trematodlar (Yaprak Solucanlar)

Fasciola hepatica (karaciğer kelebeği) yaşam döngüsü incelendiğinde, enfektif formun alınmasını takiben parazitin hedef organ olan safra yollarına ulaşma süreci, *Clonorchis sinensis* gibi diğer birçok trematoddan belirgin bir biyolojik farklılık gösterir. Buna göre, duodenumda metaserkarya kistinden çıkan genç parazitlerin (adöleserkarya) safra yollarına ulaşmak için izlediği biyolojik göç yolu aşağıdakilerden hangisidir?

Trematodların (yaprak solucanları) büyük bir kısmında yaşam döngüsü, dış ortama atılan yumurtalardan çıkan mirasideyumun tatlı su salyangozuna (birinci ara konak) aktif olarak penetre olmasıyla başlar. Ancak bazı türlerde yumurtalar salyangoz tarafından yutulmadığı sürece mirasideyum açığa çıkmaz ve gelişim durur.

Aşağıdaki helmintlerden hangisi, hem bu şekilde (yumurtanın yutulmasıyla) salyangozu enfekte eden hem de kronik enfeksiyonu sürecinde safra yollarında kolanjiosarkom gelişimiyle güçlü bir ilişki gösteren bir trematoddur?

Bir deneysel çalışmada, tatlı su salyangozlarından salınan çatallı kuyruklu (furkoserker) larvaların, konak derisinden penetrasyon yoluyla vücuda girerek venöz dolaşıma katıldığı ve gelişen erişkin parazitlerin mezenterik venlere yerleştiği gözlenmiştir. Bu parazit grubu (Schistosoma türleri) ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Egzotik mutfaklara ilgisi olan ve Uzak Doğu seyahatinde çiğ tatlı su balığı tükettiğini ifade eden bir hastada, tekrarlayan safra yolu enfeksiyonları ve tıkanma sarılığı tablosu gelişmiştir. Yapılan tetkikler sonucunda dışkıda $25-30\ \mu m$ boyutlarında, bir kutbu kapaklı ($operküllü$), diğer kutbu ise küçük bir çıkıntıya ($knob$) sahip yumurtalar görülmüş ve $Clonorchis\ sinensis$ tanısı konulmuştur. Bu etkenin yaşam döngüsü ve bulaş özellikleri, Türkiye'de endemik olan $Fasciola\ hepatica$ ile karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Trematodların (yaprak solucanları) genel biyolojik özellikleri, yaşam döngüleri ve konak ilişkileri dikkate alındığında, bu parazitlerin insanlarda enfeksiyon oluşturma süreçleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Parazitolojik dışkı incelemesinde; operkulumu (kapağı) bulunmayan, ancak yan tarafında belirgin bir dikeni ($lateral$ $spine$) olan parazit yumurtaları saptanmıştır. Bu morfolojik bulgular ışığında, etken parazit ve yaşam döngüsüyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Trematodlar (yaprak solucanları) genellikle yaşam döngülerinde mirasideum, sporokist, redia, serkarya ve metaserkarya evrelerini içeren karmaşık bir süreç izlerler. Ancak, insanlarda önemli enfeksiyonlara yol açan bazı trematod türlerinde yaşam döngüsü bu genel şemadan sapmalar gösterir. Yaşam döngüsünde redia evresi bulunmayan, serkaryaların deriden doğrudan penetrasyonu ile bulaşan ve erişkin formları hermafrodit olmayan parazit türü göz önüne alındığında, bu etkenle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Trematodların (yaprak solucanları) yaşam döngüleri, morfolojik yapıları ve biyolojik özellikleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Kronik portal hipertansiyon ve splenomegali bulguları olan, endemik bir bölgede tatlı su teması öyküsü bulunan bir hastadan alınan biyopsi örneğinde lateral dikeni bulunan, operkulsuz (kapakçıksız) yumurtalar izlenmiştir. Bu parazitin biyolojik özellikleri ve yaşam döngüsü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Laboratuvar incelemesinde; yaşam döngüsünde redia evresinin bulunmadığı, yumurtalarının operkulum (kapakçık) içermediği ve insanların kontamine suya girmesiyle (serkaryaların deriyi delmesi sonucu) enfeksiyonun başladığı saptanan bir trematod türü için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İnsanlarda enfeksiyon oluşturan ve tıbbi önemi bulunan tüm trematodların (yaprak solucanları) yaşam döngüsünde, mirasidyumun ($miracidium$) girmesi ve çoğalması için zorunlu olan ilk ara konak aşağıdakilerden hangisidir?

Trematodlar arasında, özellikle safra yollarında yerleşen türlerin patogenezi ve konak içi göç yolları belirgin farklılıklar sergiler. Bir vakada, etkenin salgıladığı prolin aminoasidinin safra yolu epitelinde hiperplazi ve fibrozise yol açtığı, parazitin bağırsak lümeninden çıktıktan sonra doğrudan biliyer sisteme girmek yerine periton boşluğu üzerinden karaciğer kapsülünü delerek hedefine ulaştığı saptanmıştır. Bu parazit ve biyolojik özellikleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Tatlı su göllerinde yüzme öyküsü olan, karın ağrısı ve kanlı dışkılama şikayetleriyle başvuran bir hastada portal hipertansiyon ve hepatosplenomegali saptanmıştır. Dışkı incelemesinde belirgin lateral (yan) dikeni bulunan, operkulsuz büyük yumurtalar izlenmiştir. Bu klinik tabloya neden olan parazitin insana bulaşından sorumlu olan enfektif formu aşağıdakilerden hangisidir?

Güneydoğu Asya seyahati dönüşü ateş, ishal, hepatomegali ve yaygın ürtiker (Katayama ateşi) şikayetleriyle başvuran bir hastanın dışkı muayenesinde; yaklaşık $80 \mu m$ çapında, küresel yapıda ve üzerinde küçük, körelmiş (rudimentary) bir lateral diken bulunan yumurtalar saptanmıştır. Bu hastada saptanan etken ve biyolojik özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İnsanlarda enfeksiyon oluşturan trematodların (yaprak solucanları) morfolojik özellikleri, yaşam döngüleri ve klinik komplikasyonları değerlendirildiğinde, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Trematodlar (yaprak solucanları) tıbbi parazitolojide genellikle hermafrodit morfolojiye sahip olmaları, operküllü (kapaklı) yumurta bırakmaları ve insanlara enfektif metaserkarya larvalarının sindirim yoluyla alınmasıyla bulaşmaları ile bilinirler. Ancak, belirli bir trematod grubu bu klasik biyolojik döngü ve yapıdan önemli istisnalar gösterir.

Aşağıdaki parazitlerden hangisi; hermafrodit olmaması (dişi ve erkeklerin ayrı olması), yumurtalarında operkül bulunmaması ve insanlara serkarya formunun deri yoluyla penetrasyonu ile bulaşması özelliklerinin tamamını karşılamaktadır?

İnsanlarda enfeksiyon oluşturan trematodların (yaprak solucanlar) morfolojik özellikleri, yaşam döngüleri ve bulaş yolları incelendiğinde, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Uzak Doğu'da uzun yıllar görev yapan $52$ yaşındaki bir erkek hasta; iştahsızlık, epigastrik ağrı ve ilerleyici tıkanma sarılığı şikayetleriyle kliniğe başvuruyor. Yapılan tetkiklerde safra yollarında yaygın dilatasyon saptanıyor ve karaciğer biyopsisinde kolanjiyokarsinom tanısı doğrulanıyor. Bu klinik tablodan sorumlu olan trematod türü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Koyun yetiştiriciliğinin yaygın olduğu bir bölgede yaşayan $45$ yaşındaki kadın hasta; sağ üst kadran ağrısı, halsizlik ve hafif ateş şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenede karaciğerin hassas ve büyümüş olduğu saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde eozinofili ($\%20$) dikkati çekiyor. Hastanın öyküsünden, dere kenarlarından topladığı su teresini ($Nasturtium\ officinale$) temizlemeden çiğ tükettiği öğreniliyor. Yapılan dışkı incelemesinde büyük, operküllü (kapaklı) parazit yumurtaları görülüyor. Bu hastadaki klinik tabloya neden olan en olası parazit ve bu parazitin insana bulaşan formu (infektif evresi) aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

Metaserkarya larvaları ile enfekte su bitkilerinin (su teresi gibi) çiğ olarak tüketilmesi sonucu insanlara bulaşan ve erişkin formları karaciğer safra yollarına yerleşen trematod aşağıdakilerden hangisidir?